P2P Ceza Soruşturması ve Davası: İfade, Delil ve Varlık İadesi

P2P soruşturmasında emir, ödeme ve teslim zamanlarının iletişim ve işlem bağlamıyla değerlendirilmesi.

P2P işlemi nedeniyle ifadeye çağrıldığınızda önce hangi transferin soruşturulduğunu ve hangi sıfatla çağrıldığınızı öğrenin. Aynı banka hesabından çok sayıda işlem geçmiş olabilir; savcılığın araştırdığı ödeme bunlardan yalnız biri olabilir. İlgili banka referansını, P2P emrini ve kripto teslimini eşleştirmek, ifadeye hazırlığın başlangıcıdır.

Paranın hesabınıza gelmiş olması, dolandırıcılığa bilerek katıldığınız sonucunu doğurmaz. Soruşturmada yaptığınız işlem, diğer kişilerle ilişkiniz ve o sırada bildikleriniz birlikte değerlendirilir. “P2P satışı yaptım” açıklamasını da emir, ödeme ve teslim kayıtlarıyla desteklemek gerekir.

Yazıdaki bölümlere git

P2P kaynaklı bloke ve soruşturmalarda hukuki danışmanlık için:

WhatsApp E-posta

Şüpheli, mağdur veya tanık olarak mı çağrıldınız?

Çağıran birimi, soruşturma numarasını, sıfatınızı ve öğrenilebilen işlem tarihlerini not edin. Bir olayda mağdur olmanız, başka bir dosyada şüpheli olarak çağrılamayacağınız anlamına gelmez. Banka hesabına kısıt konulmuş olması da soruşturmanın mutlaka davaya dönüşeceğini göstermez. İfade hazırlığı, o dosyada size yöneltilen somut iddiaya göre yapılır.

Birden fazla soruşturma varsa her biri için ayrı işlem eşleştirmesi yapın. Aynı gün veya aynı tutarda iki ödeme, farklı müştekilere ve farklı emir hesaplarına ait olabilir. Bir dosyanın açıklamasını diğerine aynen taşımak, tarih ve taraf hatasına yol açabilir. Belgeleri soruşturma numarası ve ilgili emirle adlandırmak bu karışıklığı önler.

Hesabın açılması talebiyle ceza isnadına cevap verilmesi de ayrı işlerdir. Kısıtın daraltılması, suçluluk hakkında nihai karar değildir. Soruşturmanın devam etmesi de hesabın bütün tutarlar bakımından süresiz kapalı kalmasını kendiliğinden haklı kılmaz. Hesaba uygulanan işlem için P2P banka blokesi ve CMK 128/A rehberindeki başvuru yolları ayrıca değerlendirilmelidir.

Ceza soruşturmasıyla birlikte banka veya platform hesabına kısıt uygulanmışsa, bu kısıtlara karşı başvuru yolları Kripto P2P Hukuku rehberinde açıklanmaktadır.

Satıcıysanız: ödeme ile kripto teslimini eşleştirin

Satıcının dosyasında, hesaba gelen fiat ödemenin hangi kripto satışının bedeli olduğu anlaşılmalıdır. Satılan varlığın edinim kaydı, emir koşulları, platform alıcısı, banka göndereni ve teslim belgesi bu nedenle birlikte hazırlanır. Banka dekontu, satış emrini ve kripto teslimini kendi başına açıklamaz.

Platform alıcısı A, banka göndereni B ise farkı işlem sırasında görüp görmediğiniz önem kazanır. Karşı tarafın verdiği açıklama, platformdaki uyarılar ve teslim zamanı araştırılır. Ödeme geldiğinde bankanın gösterdiği adla, daha sonra ayrıntılı dekontta öğrenilen bilgi farklı olabilir. O anda hangi kayda erişebildiğinizi belgeleriyle anlatın.

Alıcıysanız veya dolandırıldığınızı düşünüyorsanız

Alıcının dosyasında, hangi ödeme hesabına kimin yönlendirdiği ve alınan kriptonun nereye geçtiği önemlidir. Satıcı emir açıldıktan sonra başka IBAN gönderdiyse ilk hesap bilgisiyle değişiklik mesajını birlikte saklayın. Kendi adınıza hesaptan ödeme yapmış olmanız faydalı bir veridir; savcılık işlemin diğer taraflarını ve amacını da araştırabilir.

Dolandırılan kişinin açıklamasında ise parayı göndermesine yol açan hile gösterilmelidir. Sahte yatırım vaadi, reklam, telefon görüşmesi, internet adresi ve yazışmalar banka transferiyle ilişkilendirilir. Ödemenin bir P2P satıcısına ulaşması, hileyi kuran kişinin mutlaka o satıcı olduğunu göstermez. Yönlendirmeyi kimin yaptığı ve paranın kimlerin yararına kullanıldığı araştırılır.

Hesabını başkasına kullandırdığı ileri sürülen kişi bakımından da fiilî kullanım açıklanmalıdır. Oturum ve cihaz kayıtları, kart veya erişim bilgilerinin kime verildiği, alınan talimatlar, elde edilen menfaat ve para üzerindeki kontrol önem taşır. Hesabın kişinin adına açılmış olmasıyla tartışmalı işlemi bizzat gerçekleştirmesi aynı olgu değildir.

Emirden teslim anına kadar ne oldu?

Tek bir zaman çizelgesinde emrin kurulmasını, fiat ödemeyi, kripto teslimini ve sonraki uyarıları sıralayın. Her satırın yanında hangi belgeye dayandığı yazsın. Yabancı platform kayıtlarında saat dilimine dikkat edin: Türkiye saatiyle UTC arasındaki fark, gerçekte olmayan bir gecikme gibi gösterilmemelidir.

Örnek olarak, satıcının 14.00’te A kullanıcısıyla emir açtığını, 14.07’de B’den para geldiğini ve 14.09’da USDT’nin A’nın platform bakiyesine geçtiğini düşünelim. Günler sonra B, başka bir hile sonucunda o hesaba ödeme yaptığını ileri sürüyor. Bu örnekte araştırılacak konu yalnız para girişi değildir; B’yi kim yönlendirdi, A hesabını kim kullandı, satıcı bu ilişki hakkında ne biliyordu?

Örnek P2P işleminde kronoloji, kayıt ve açık kalan sorular
OlayBelgeAraştırılacak soru
Emrin kurulmasıİlan ve emir numarasıSatıcı A’yı önceden tanıyor muydu?
B’den fiat ödemeBanka referansı ve gönderenB neden bu hesaba yönlendirildi?
A’ya iç teslimPlatform bakiye hareketiA hesabını fiilen kim kullanıyordu?
Sonradan gelen uyarıDestek mesajı veya bildirimSatıcı uyarıyı ne zaman öğrendi, ardından ne yaptı?
P2P emri, üçüncü kişi banka ödemesi, iç teslim ve sonradan öğrenilen uyarının zaman çizelgesi.
Kronoloji, işlem anındaki bilgi ile sonradan öğrenilen olguları birbirinden ayırır.

İç teslim için blokzincirde ayrı TxID bulunmayabilir; platformun emir ve bakiye kayıtları istenir. Dış çekim yapılmışsa doğru ağ, alıcı adresi ve TxID kullanılır. Blokzincir analizi ve dijital delil çalışması, bu hareketleri eşleştirmeye yardımcı olur. Raporda kesinleşen transferle adresin kime ait olduğuna ilişkin çıkarım ayrı gösterilmelidir.

Dolandırıcılık kastı hangi delillerle araştırılır?

Dolandırıcılığa katılma iddiasında, kişinin suçun işlenmesine bilerek katkıda bulunup bulunmadığı değerlendirilir. Özensiz davranmak veya platform kuralını ihlal etmek, her olayda bu kastın bulunduğunu göstermez. Buna karşılık düzenli satış yaptığını söylemek de dosyadaki talimatları, ilişkileri ve para akışını açıklama ihtiyacını ortadan kaldırmaz.

Karşı tarafı nereden tanıdığınız, onun için sürekli tahsilat yapıp yapmadığınız ve gelen parayı kimin talimatıyla yönlendirdiğiniz sorulabilir. Yeni hesap açmanız, erişim bilgilerini paylaşmanız veya belirli bir kazanç karşılığında işlem yapmanız iddia ediliyorsa iletişim ve hesap kullanım kayıtları incelenir. Aynı hesapla bağlantılı birden fazla şikâyet bulunması da her işlem ayrı değerlendirilerek araştırılır.

İşlemin ekonomik açıklaması ayrıca önemlidir. Alım fiyatı, satış fiyatı, komisyon ve masraflar gösterilmelidir. Olağan bir fiyat farkıyla ekonomik sebebi açıklanamayan yüksek menfaat aynı değerlendirilmez. Ancak tek bir fiyat farkından hareketle suç kararı verilemez; işlem zamanı, varlık, piyasa ve ödeme koşulları birlikte ele alınır.

Bir uyarıyı ne zaman öğrendiğiniz önemlidir

Satış tamamlandıktan sonra gelen dolandırıcılık ihbarı ile işlemden önce alınan uyarı ayrılmalıdır. Sonradan öğrendiğiniz bilgiyi baştan biliyormuşsunuz gibi aktarmayın. Daha önce gelen bir uyarı varsa onu da gizlemeyin; mesajın ne söylediği, hangi emre ilişkin olduğu ve ardından ne yaptığınız belgeleriyle incelenmelidir.

Bu nedenle yalnız son destek yanıtını veya seçilmiş birkaç mesajı sunmak yerine ilgili konuşmayı tarih sırasıyla koruyun. Bankanın adı kısaltması, farklı kişinin açıkça görünmesi ve karşı tarafın isim farkı hakkında açıklama yapması farklı durumlardır. İfade, o anda görülebilen bilgiye dayanmalıdır.

Banka, emir, oturum ve mesaj kayıtlarının P2P ceza soruşturmasındaki delil sınırları.
Her kayıt belirli bir olguyu aydınlatır; fiil, kişi ve kast bağlantısı deliller birlikte değerlendirilerek kurulur.

TCK 158/4: IBAN paylaşmak ile hesap kullanımını sağlamak

7589 sayılı Kanun’un 13. maddesiyle TCK 158’e eklenen dördüncü fıkra, dolandırıcılık ve nitelikli dolandırıcılık suçlarına katılımı belirli bir fiille sınırlı kalan kişi için cezanın yarı oranında indirilmesini düzenler. Hüküm, haksız menfaat sağlama amacıyla ödeme araçlarının veya belirtilen finansal kuruluşlardaki hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgi veya araçların başkasına verilmesini konu alır.

Önce suçun ve iştirak bağlantısının bulunup bulunmadığı incelenir; ardından kişinin katkısının bu fiille sınırlı olup olmadığı ve hükmün diğer koşulları değerlendirilir. Düzenleme, sıradan IBAN paylaşımını kendi başına yeni bir suç hâline getirmez. Kendi satış bedelini almak için hesap numarası bildirmekle, bir dolandırıcılık faaliyetine hesap kullanım imkânı sağlamak aynı kabul edilemez.

Dosyada “hesap kullandırma” deniyorsa bunun hangi davranışı anlattığı açıklanmalıdır: Hesap numarası mı gönderildi, oturum erişimi mi verildi, kart mı teslim edildi, işlemleri hesap sahibi mi yaptı? Fiilin tarihi ve uygulanacak kanun da değerlendirilir. İndirim hükmü, bu sorular araştırılmadan kişiye peşinen suç yüklenmesinin gerekçesi olamaz.

Aklama veya izinsiz faaliyet iddiası varsa

TCK 282 kapsamındaki aklama iddiasında, suçtan kaynaklanan malvarlığı ve ilgili fıkranın aradığı fiil ile manevi unsur araştırılır. İşlemin amacı, kişinin bilgisi ve suç geliriyle bağlantı gösterilmelidir. Kripto kullanılmış olması bu unsurların yerine geçmez; farklı hesaplar arasındaki hareketlerin gerçek ekonomik sebebi ise dosyada açıklanmalıdır.

Başkaları adına işlem veya izinsiz hizmet sunumu iddiasında yapılan işin niteliği önem taşır. Kendi varlığınızı satmak, müşteri varlığı yönetmek, emir gerçekleştirmek ve dijital pazar işletmek farklı faaliyetlerdir. Vergi kaydı veya doğrulanmış platform hesabı bu ayrımı çözmez. Kripto P2P hukukunun faaliyet ve izin kuralları somut iş modeline uygulanmalıdır.

İfade öncesinde avukatınızla neleri hazırlamalısınız?

Avukatınıza soruşturma bilgisini, ilgili işlemleri ve elinizdeki kayıtları birlikte verin. Aleyhinize yorumlanabileceğini düşündüğünüz mesajları da avukatınızla paylaşın. Bir konuşmanın öncesi veya sonrası, tek ekran görüntüsündeki anlamı değiştirebilir. Hangi bilgiyi hatırladığınız, hangisini belgede gördüğünüz ve hangisini bilmediğiniz ayrılmalıdır.

CMK m.147 uyarınca şüpheliye yüklenen suç anlatılır; müdafi yardımından yararlanma ve susma hakları bildirilir. Şüpheli lehine somut delillerin toplanmasını isteyebilir. Müdafi seçemeyen kişinin istemi ve kanundaki koşullar çerçevesinde görevlendirme hükümleri değerlendirilir. İfadeye hazırlık, bu hakları bilerek kullanmayı ve olayı doğru aktarmayı sağlar.

Hatırlamadığınız ayrıntıyı tahmin ederek tamamlamayın. Sonradan düzeltmeniz gereken bir ifade varsa hangi kısmın neden düzeltildiğini açıkça belirtin. “USDT gönderdim” ile “emaneti serbest bıraktım” aynı teknik işlem olmayabilir. Kriptonun platform içinde mi, dış cüzdana mı teslim edildiğini doğru terimlerle anlatın.

Tutanağı imzalamadan okuyun. Söylediğinizle yazılan arasında fark varsa düzeltilmesini isteyin. Özellikle para ve hesap üzerindeki kontrolü anlatan ifadeleri kontrol edin. CMK m.153 kapsamındaki dosya inceleme ve örnek alma hakkı, varsa kanuni kısıtlama kararı dikkate alınarak kullanılır. Henüz görülmeyen bir belgenin içeriği hakkında varsayımla açıklama yapılmamalıdır.

Platform itirazı sizin lehinize biterse dosya kapanır mı?

Platformun emri tamamlaması, iptal etmesi veya hesabı açması ceza dosyasını kendiliğinden sonuçlandırmaz. “Ödeme doğrulandı” yanıtı paranın hesaba ulaştığını anlatıyor olabilir; ödeme yapan kişinin başka bir hileyle yönlendirilip yönlendirilmediğini açıklamayabilir. Platformdaki sonuç, dayandığı kayıtlarla birlikte dosyaya sunulmalıdır.

Binance’in itiraz yanıtı rehberi ek belge ve süresinde cevap konusunu; Bybit’in başvuru rehberi ödeme kayıtlarının sunulmasını açıklar. OKX’in açıklaması ise tartışmalı emirde tutulan varlığı daha geniş hesap kısıtından ayırır. Bunlar platform içi başvuru kurallarıdır; mahkeme kararı veya Türkiye’deki her hesaba uygulanacak ortak bir usul olarak sunulamaz.

Ceza dosyasında emir geçmişi, hesabın erişim kayıtları ve teslimi gerçekleştiren işlem araştırılabilir. Platforma başvururken hazırlanacak belgeler borsa hesabı kısıtı rehberinde yer alır. Talep, yalnızca kullanıcı ekranında görünen son durumla sınırlı tutulmamalıdır.

Kamuya açık şikâyet de aynı dikkatle değerlendirilir. Temmuz 2026 tarihli bir paylaşımda kullanıcı, P2P ödemesi için verilen hesabın üçüncü kişiye ait olduğunu sonradan öğrendiğini ve soruşturma riski yaşadığını ileri sürmektedir. Bu beyan, dosya ve banka kayıtları görülmeden ispatlanmış olay kabul edilemez. Böyle bir iddiada hesabı kimin ilettiği, kimin kullandığı ve diğer kişinin farkı ne zaman öğrendiği araştırılır.

Savcılıktan hangi kayıtların istenmesi gerekir?

Talepte kurumu, hesabı, tarih aralığını ve araştırılan bağlantıyı belirtmek gerekir. Belirli bir emri kimin tamamladığı tartışılıyorsa o saate ait oturum ve cihaz kayıtları; üçüncü kişiye ödeme talimatını kimin verdiği tartışılıyorsa ilgili yazışmalar istenir. “Bütün kayıtlar toplansın” demek yerine her belgenin hangi soruyu cevaplayacağı açıklanmalıdır.

Kimlik veya hesap ele geçirilmesi iddiasında erişim geçmişi; düzenli aracılık iddiasında işlemlerin kimin hesabına yürütüldüğü; suç gelirini bilme iddiasında taraf ilişkileri ve önceki uyarılar araştırılabilir. Savunma dosyasında, mevcut belgeyle doğrulanan bilgi ve hâlâ ilgili kurumdan beklenen kayıt ayrı gösterilmelidir.

Suçtan zarar gören bakımından eksik araştırmaya dayalı bir KYOK kararı verilirse KYOK itirazı rehberindeki usul değerlendirilir. Şüphelinin savunmasıyla şikâyetçinin eksik delillerin toplanması talebi farklı amaçlara hizmet eder; dilekçe buna göre hazırlanır.

Henüz bir uyuşmazlık yoksa P2P ödeme ve teslim güvenliği rehberindeki kayıt düzeni sonraki açıklamaları kolaylaştırır.

Emsal kararlar: P2P dosyalarında Yargıtay ne diyor?

Aşağıdaki iki Yargıtay kararı, kripto alımına veya hesap kullanımına bağlanan fiillerin somut olayın delilleriyle değerlendirilmesi gerektiğini gösterir. Kararlardan birinde mahkûmiyet onanmış, diğerinde kişinin iştirak biçimi farklı değerlendirilmiştir. Bu sonuçlar bütün P2P dosyaları için tek bir savunma hedefi belirlemez.

Düşük komisyon oranı kastın yokluğunu göstermez

Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2024/3673, K.2024/10848 sayılı ve 30.09.2024 tarihli kararında, hesabına gelen paranın kripto para karşılığı olduğunu düşündüğünü ve aldığı komisyonun %3 gibi düşük bir oran olmasının suç kastının bulunmadığını gösterdiğini ileri süren sanığın temyiz nedenlerini yerinde görmemiştir. TCK m.158/1-l ve 158/3 uyarınca verilen 10 yıl 6 ay hapis ile 1.380.000 TL adli para cezası onanmıştır. Kararın tam metni.

Komisyon oranının düşük olması, suç kastının bulunmadığını tek başına göstermez. İncelemede kişinin hangi fiili gerçekleştirdiği, diğer kişilerle ilişkisi, suçtan haberdar olup olmadığı ve işlem üzerindeki kontrolü birlikte değerlendirilir. Ödeme ve teslim kayıtları bu olguları açıklamak için kullanılır; özenli davranıp davranmadığına ilişkin değerlendirme suçun manevi unsurunun araştırılmasının yerine geçmez.

Hesap kullandıran kişi her zaman fail sayılmaz

Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2023/2909, K.2023/6665 sayılı ve 28.09.2023 tarihli kararında, suç tarihinde cezaevinde bulunan ve banka hesap bilgilerini diğer sanığa veren kişinin durumunu incelemiştir. Hesaba gönderilen 475.000 TL, aynı gün dakikalar içinde üç işlemle toplam 474.000 TL tutarında kripto para alımında kullanılmıştır. Daire, sanığın fiil üzerinde müşterek hâkimiyet kurduğuna dair somut delil bulunmadığını, ancak suç işleneceğini bilerek hesap numarasını vermesinin TCK m.39/2-c kapsamında yardım etme oluşturduğunu belirterek, fail olarak cezalandırılmasına ilişkin hükmü bozmuştur. Kararın tam metni.

Bu iki kararın olayları ve sanıklara yüklenen fiiller birbirinden farklıdır. Önce suçun sanık tarafından işlendiği ve gerekli manevi unsurun bulunduğu ortaya konulmalıdır. Suça katılım saptanırsa, kişinin fiil üzerindeki hâkimiyeti ve katkısının kapsamı bakımından faillik veya yardım etme ayrımı yapılır. Beraat koşullarının bulunduğu bir dosyada, başka bir kararda yardım etme kabul edildiği gerekçesiyle savunma yalnız ceza indirimine indirgenemez.

2026’da değişen denge: CMK m.128/A

7571 sayılı Kanun’la CMK’ya eklenen 128/A maddesi uyarınca, TCK m.142/2-e, 158/1-f ve l ile 245 suçlarında makul şüphe üzerine banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı hesabı kendi kararıyla 48 saate kadar askıya alabiliyor. İşlem savcılığa ve hesap sahibine bildiriliyor; hesap sahibinin başvurusu üzerine savcı 24 saat içinde karar veriyor. Bu askıya alma yetkisi, elkoymadan ayrı bir geçici işlemdir; her tedbirin dayanağı ve koşulları kendi hükmüne göre incelenmelidir. Kurumun hesabı askıya almış olması, hesap sahibinin suçlu bulunduğu anlamına gelmez.

Bu kararların tamamının künye ve bağlantı dökümü için içtihat ve emsal karar haritamıza bakabilirsiniz.

P2P işlemi hakkında iddianame kabul edilirse dava nasıl hazırlanır?

İddianame kabul edildiğinde aynı olay soruşturma evresinden kovuşturmaya geçer; dosya artık bir ceza mahkemesinde görülür. Bu geçiş, kişinin suçlu bulunduğu anlamına gelmez. CMK m.175–177, duruşma hazırlığını, iddianamenin tebliğini ve savunma delillerinin toplanması istemini düzenler. P2P işlemini açıklayan belgeler daha önce savcılığa verilmiş olsa bile iddianamenin bu belgelere nasıl yaklaştığı ve mahkeme dosyasında hangilerinin bulunduğu yeniden kontrol edilmelidir.

İddianamedeki her ödeme hangi P2P emrine bağlanıyor?

İlk çalışma, iddianameyi yalnız suç adı ve istenen ceza bakımından okumak değildir. İsnat edilen her fiilin tarihini, müştekisini, banka transferini, ilgili P2P emrini ve sanığa yüklenen rolü ayırmak gerekir. Aynı hesap için beş ödeme sayılmışsa, beşinin de aynı kişiyle veya aynı emirle ilgili olduğu varsayılmamalıdır. Bazı ödemeler gerçekten satış bedeli, bazıları yanlış havale, bazıları da hakkında henüz platform kaydı gelmemiş hareketler olabilir.

Örneğin iddianamede 40.000 TL tahsil edilip hemen başka hesaba gönderildiği yazıyor, sanık ise bu bedel karşılığında 1.000 USDT teslim ettiğini söylüyor olsun. Mahkemeye sunulacak eşleştirme; 40.000 TL’nin banka referansını, emrin numarasını, alıcının platform hesabını ve 1.000 USDT’nin teslim kaydını aynı işlem altında göstermelidir. Sonraki banka aktarımının kendi hesapları arasında mı, başka bir kişiye mi yapıldığı ayrıca açıklanır. Örnek tutarlar, gerçek dosyanın fiyatı veya kazanç oranı yerine kullanılamaz.

Bir tabloya “iddianamedeki iddia”, “ilgili kayıt”, “savunmanın açıklaması” ve “eksik belge” sütunları koymak incelemeyi kolaylaştırır. Bu tablo bir delil üretmez; dosyadaki kayıtlar arasındaki ilişkiyi gösterir. Hangi suçun hangi unsurunun ispatlandığına mahkeme karar verir. Savunmanın belge sunması, suçun sanık tarafından işlendiğinin ispatlanması gereğini ortadan kaldırmaz.

İlk duruşmayı beklemeden hangi talepler hazırlanmalı?

Platformdan beklenen cevap yalnız “hesap bu kişiye aittir” bilgisiyse, emri fiilen kimin kullandığı hâlâ açık kalabilir. Talepte hesap kimliğiyle birlikte ilgili zaman aralığı, oturum ve cihaz kayıtları, emir sohbeti, teslim işlemi ve varsa dış çekim belirtilmelidir. Bankadan istenen kayıt da sadece hesap ekstresiyle sınırlanmamalı; tartışılan olaya göre gönderen bilgisi, transfer referansı ve işlem kanalını kapsamalıdır. Her talep, açıklığa kavuşturacağı somut soruyla birlikte yazılır.

CMK m.177’de savunma delillerinin toplanması, tanık veya bilirkişi çağrılması için duruşmadan en az beş gün önce dilekçe verilmesi öngörülür. Bu hazırlık son güne bırakılmamalıdır. Bununla birlikte bir delil veya olayın geç bildirilmesi, CMK m.207 uyarınca tek başına talebin reddedilme nedeni değildir. Yeni öğrenilen kaydın ne olduğu, neden önce sunulamadığı ve yargılamaya katkısı açıklanmalıdır. Mahkemenin talep hakkında verdiği ara karar ve kurumlara yazılan yazıların cevapları takip edilir.

Bir tanığın “satıcı dürüst biridir” demesinden çok, hangi işlemde hangi konuşmaya veya ödeme yönlendirmesine doğrudan tanık olduğu önemlidir. Sanığın işlem saatinde hesabı kullanmadığı ileri sürülüyorsa bunu destekleyen kayıtlar somutlaştırılır. Tanık anlatımı, banka hareketi ve dijital kayıt birbiriyle çelişiyorsa çelişkinin üzeri genel ifadelerle kapatılmamalıdır.

Birden fazla mağdur veya dosya bulunması, bütün işlemlerin aynı şekilde gerçekleştiğini göstermez. Bir dosyadan getirilen kayıt kullanılacaksa hangi işlem ve kişiyle ilgili olduğu belirlenmelidir. Aynı hesap sahibi, bir olayda kendi kriptosunu satmış, başka bir olayda hesabının yetkisiz kullanıldığını ileri sürmüş olabilir. Dosyalar arasındaki bağlantı araştırılırken her isnada ilişkin açıklama ayrı korunmalıdır. Mağdur bakımından ise soruşturmada şikâyetçi olmakla kamu davasına katılmak aynı usul işlemi değildir; katılma talebi ve delil istemleri davadaki sıfata göre değerlendirilir.

Bilirkişi raporuna nasıl cevap verilir?

P2P dosyasındaki raporu yalnız sonuç paragrafından değerlendirmeyin. Rapor hangi veriyi almış, hangi ağı incelemiş, saat dilimlerini nasıl eşitlemiş ve bir cüzdanı sanığa hangi kayıtla bağlamış? Platform içi teslim için zincirde TxID bulunmaması, tek başına kripto teslim edilmediğini göstermez. Buna karşılık bir TxID’nin mevcut olması da emirdeki alıcının kimliğini veya sanığın suçtan haberdar olduğunu kendiliğinden açıklamaz.

İtirazda raporun sayfasını, hatalı veya eksik kabulünü ve bunu karşılayan belgeyi belirtin. “Rapor yanlıştır” yerine, örneğin platformun UTC kaydının Türkiye saati gibi okunduğunu veya iki ayrı emrin aynı banka transferiyle eşleştirildiğini gösterin. Ek inceleme, yeni bilirkişi değerlendirmesi veya bilirkişinin duruşmada açıklama yapması talebi, sorunun niteliğine göre kurulabilir. CMK m.67–68, rapora itirazı, bilimsel mütalaayı ve uzman açıklamasını düzenler; uzman görüşü alınması tek başına ayrıca süre verilmesini zorunlu kılmaz.

Hukuki değerlendirmeyle teknik bulguyu da ayırmak gerekir. Uzman, teslim kaydını veya adresler arasındaki hareketi inceler; kişinin suç kastının bulunduğuna dair nihai hukuki karar vermez. Kripto teknik uzman raporunun hazırlanması bu nedenle veri kaynağını, yöntemi, doğrulanabilen bulguları ve açıklanamayan noktaları ayrı göstermelidir.

Mütalaa, ek savunma ve hüküm aşamasında ne değişir?

Esas hakkındaki mütalaa, savcının yargılama sonunda ulaştığı görüşü açıklar; mahkemenin hükmü değildir. Cevap hazırlanırken hangi fiilin sabit kabul edildiği, hangi kayıttan suç bilgisi çıkarıldığı ve savunmanın hangi itirazının karşılanmadığı incelenir. Daha önce verilen savunmanın tamamını tekrarlamak yerine, mütalaanın somut kabul ve taleplerine cevap verilmesi yararlıdır. CMK m.215–217 uyarınca deliller hakkındaki açıklamalar ve tartışma duruşmanın parçasıdır; hükümden önce son söz hazır bulunan sanığa verilir.

Fiilin hukuki niteliği değişirse veya ek savunmayı gerektiren başka bir durum ortaya çıkarsa CMK m.226’daki güvenceler değerlendirilir. Yeni nitelendirmenin hangi fiile dayandığı anlaşılmalı, gereken durumda ek savunma hazırlamak için süre istenmelidir. İddianamedeki suç adı, yargılama boyunca delillerden bağımsız biçimde sabit kalacak bir etiket gibi görülmemelidir.

Mahkemenin sonucu her dosyada ayrı belirlenir. Beraat, mahkûmiyet, ceza verilmesine yer olmadığı veya diğer hüküm türleri CMK m.223 kapsamında kendi koşullarına bağlıdır. KYOK ise soruşturma evresinin kararıdır; mahkemenin duruşma sonunda verdiği hüküm türlerinden biri değildir. Bir başka P2P dosyasında yardım etme kabul edilmiş olması, kendi dosyanızda beraat değerlendirmesini dışlamaz.

Gerekçeli karar geldiğinde yalnız ceza miktarı değil, delillerin değerlendirilmesi, karşılanmayan savunmalar ve el konulan varlık hakkındaki hüküm de incelenmelidir. İstinaf yolu açık hükümler için CMK m.273’teki genel süre, gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki haftadır; uygulanacak geçiş hükümleri, tebligat ve kararın kanun yoluna açık olup olmadığı ayrıca kontrol edilir. İstinaf incelemesiyle varlığın iadesi veya tedbirin kaldırılması talebinin aynı işlem olmadığı unutulmamalıdır.

P2P dosyasında el konulan kripto varlık nasıl geri istenir?

Kripto varlığa erişememek farklı işlemlerden kaynaklanabilir: platform kendi incelemesini yürütüyor olabilir, banka veya platform hesabı askıya alınmış olabilir ya da belirli varlık hakkında adli elkoyma kararı bulunabilir. CMK m.131 çerçevesindeki iade değerlendirmesine geçmeden, hangi kararın hangi varlık üzerinde uygulandığını belirlemek gerekir. Yalnız “hesabım bloke” ekranı, kararın numarasını, kapsamını ve iade merciini göstermeyebilir.

Hangi varlığın, kime ve hangi nedenle iadesi isteniyor?

Başvuruda varlığı tanımlayın: platform hesabındaki bakiye mi, belirli adresteki token mı, adli emanete alınan kripto mu, yoksa bozdurularak tutulan para mı? Varlığın türü, miktarı, bulunduğu hesap veya adres, ağ bilgisi, elkoyma kararı ve varsa emanet kaydı aynı dosyada gösterilmelidir. Kripto miktarıyla dilekçede belirtilen TL karşılığı birbirinin yerine kullanılmamalıdır. Talep edilen şeyin aynen iade mi, bedel mi olduğu açık olmalıdır.

CMK m.131/1, şüpheli, sanık veya üçüncü kişiye ait el konulan eşyanın muhafazasına ihtiyaç kalmaması ya da müsadere edilmeyeceğinin anlaşılması durumunda geri verme kararını düzenler. İade isteminin reddine itiraz edilebilir. Dolayısıyla her iade talebinde mutlaka ceza davasının bitmesini beklemek gerektiği söylenemez; buna karşılık sırf kişi varlığın kendisine ait olduğunu söylediği için derhâl iade yapılacağı da kabul edilemez. Tedbirin dayanağı ve dosyanın geldiği aşama incelenir.

Mağdurun kendisine ait varlığı geri istemesi farklı bir incelemedir. CMK m.131/2, m.128 uyarınca el konulan eşya veya diğer malvarlığı değerlerinin mağdura ait olması ve delil olarak artık gerekmemesi koşullarını birlikte arar. CMK m.128/A’daki askıya alma ve mağdura iade usulü de kendi koşullarıyla değerlendirilir. Bu yollar, satıcıya karşı açılabilecek sözleşmesel bedel iadesi davasıyla aynı değildir.

Üçüncü kişinin parasıyla alınmış USDT’de talep nasıl ayrıştırılır?

Mağdurun TL’si satıcının hesabına, satıcının USDT’si başka kişinin hesabına geçmişse iki farklı malvarlığı hareketi vardır. Mağdurun ödeme belgesi, hangi kişinin hangi kriptoyu teslim aldığını tek başına göstermez. Satıcının USDT’yi gerçekten devrettiği iddiası da banka hesabındaki bütün tutarın tartışmasız kendisine ait olduğunu göstermeye yetmeyebilir. Para ve kripto akışı, tarafların hukuki ilişkileriyle birlikte değerlendirilir.

Örneğin incelemeye konu 1.000 USDT yanında aynı hesapta daha önce edinilmiş 4.000 USDT bulunuyorsa, ilk bakiyeyi ve sonraki hareketleri ayrı gösteren kayıt hazırlanmalıdır. Tartışmalı işlemin dışındaki varlık için tedbirin sürdürülme gerekçesi ayrıca sorgulanabilir. Bunun için hesabın eski bakiyesi, edinim belgeleri, yatırma-çekme hareketleri ve ilgili emirler sunulur. Bütün bakiyenin kaynakları açıklanmadan yalnız toplam tutarın iadesini isteyen dilekçe, bu ayrımı mahkemeye göstermeyebilir.

Elkoyma sırasında kayıt altına alınan miktarla platformun bugün gösterdiği bakiye farklıysa farkın sebebi de araştırılmalıdır. İşlem ücreti, önceki bir çekim, aynı hesapta başka varlık bulunması veya varlığın bedeline dönüştürülmesi birbirinden farklı açıklamalardır. Karar ve emanet kaydı görülmeden piyasa fiyatı değişimini doğrudan iade borcu gibi hesaplamak doğru olmaz. Talep dosyasında başlangıç envanteri, sonraki hareketler ve mevcut saklama durumu ayrı gösterildiğinde hangi varlığın geri verilmesinin istendiği anlaşılır. Elden çıkarma veya muhafaza bakımından CMK m.132’nin koşulları ayrıca incelenir; fiyat dalgalanması kişiye tedbirli varlığı kendi kararıyla satma yetkisi vermez.

İade kararının uygulanması da takip edilmeli

Talep, dosyanın evresine ve kararı vermeye yetkili mercie yöneltilir. Soruşturmada savcılık dosyasına, kovuşturmada davayı gören mahkemeye sunulan dilekçede; iadenin hukuki gerekçesi, mülkiyet veya hak sahipliğini gösteren kayıtlar, delilin başka yolla korunup korunamayacağı ve istenen karar açıkça belirtilir. Ret varsa gerekçe, bildirim tarihi ve uygulanacak itiraz usulü birlikte incelenir. Her kurum başvurusunun dava veya kanun yolu süresini durdurduğu varsayılmamalıdır.

İade kararı alındığında ilgili platforma veya emanet birimine gönderilip gönderilmediği ve hesabın başka bir dosyadan kısıtlı olup olmadığı kontrol edilir. İadenin uygulanması için kararın niteliğine göre kesinleşme veya ayrıca işlem gerekebilir. Kullanıcının elindeki ekran görüntüsüyle platformun resmî makama ulaşan talimatı birbirinden ayrılmalıdır. Hesaba yalnız bir dosya nedeniyle tedbir uygulandığı varsayımıyla işlem tamamlanmış sayılmaz.

Teknik uygulamada alıcının kimliği, varlık, ağ ve hedef hesap tereddütsüz belirlenmelidir. Özel anahtar veya kurtarma kelimeleri herkese açık dilekçe ekine yazılmaz. Cüzdan erişiminin güvenli kurulmasıyla hukuki iade kararı ayrı işlerdir. Telefon veya donanım cüzdanın iadesi de içindeki ya da onunla erişilen kripto varlık hakkındaki tedbiri otomatik olarak kaldırmaz.

Av. Ahmet Karaca

About the Author

Ahmet Karaca

Av. Ahmet Karaca, PEGA Hukuk & Danışmanlık'ın ortağıdır. İstanbul Barosu'na kayıtlıdır (Sicil No 92414). Sermaye piyasası hukuku ve yatırımcı haklarının korunması ile kripto varlık hukuku ve blokzinciri adli bilişimi alanlarında ihtisaslaşmıştır.

Sermaye piyasasında portföy yönetim şirketleri, aracı kurumlar ve bankalarla yatırımcı uyuşmazlıklarını, SPK işlemlerine karşı idari yargı yollarını ve Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruyu bir bütün olarak yürütür; 2026'da tasfiye edilen fonların yatırımcıları için ceza, idare, icra ve ticaret hukuku süreçlerini birlikte takip eder. Kripto varlık dosyalarında hukuki analizi teknik incelemeyle birleştirir: transferleri blokzinciri üzerinde izler, bu izlemeye dayanan teknik uzman raporları hazırlar. Bankacılık ve finans hukuku, idare hukuku, bilişim hukuku ve ceza hukuku da çalışma alanları arasındadır.

Bunlar da ilginizi çekebilir.