Zararı Ödersem Ceza Alır mıyım? Nitelikli Dolandırıcılıkta Etkin Pişmanlık (TCK 168)

Son güncelleme: 15.10.2026 · Hazırlayan: Av. Ahmet Karaca, İstanbul Barosu (Sicil No 92414) · Baro levhasında doğrula

Zararı ödersem ceza alır mıyım?

Suç sabit görülürse ceza alırsınız, ama daha az. Nitelikli dolandırıcılık, TCK 167/2’de sayılan akrabaların zararına işlendiği hâl dışında şikâyete bağlı değildir ve uzlaştırma kapsamında da değildir (CMK m.253); mağdurun parasını geri alması ya da “şikâyetimden vazgeçiyorum” demesi kamu davasını düşürmez. Vazgeçmenin davayı düşürdüğü hâller şikâyete bağlı suçlarla sınırlıdır (TCK m.73/4). Uzlaştırmanın neden yalnız basit dolandırıcılıkta (TCK 157) mümkün olduğu nitelikli dolandırıcılıkta şikâyet ve uzlaşma yazısında anlatılıyor.

Zararın ödenmesi ise üç ayrı yerde sonuç doğurur. Birincisi etkin pişmanlıktır (TCK m.168: suç tamamlandıktan sonra zararı pişmanlıkla gideren faile ceza indirimi). İkincisi, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasında aranan zarar giderme şartıdır (CMK m.231/6-c). Üçüncüsü takdiri indirimdir: mahkeme failin pişmanlığını gösteren davranışlarını takdiri indirimde göz önünde bulundurabilir (TCK m.62/2). Suçun bentleri ve ceza aralıkları için nitelikli dolandırıcılık rehberine bakabilirsiniz.

TCK 168 etkin pişmanlık için ne diyor?

TCK m.168, dolandırıcılıkta zararın giderilmesini aşamaya göre iki farklı orana bağlar ve kısmi ödemeyi mağdurun rızasına bırakır:

“(1) Hırsızlık, mala zarar verme, güveni kötüye kullanma, dolandırıcılık, hileli iflâs, taksirli iflâs (…) suçları tamamlandıktan sonra ve fakat bu nedenle hakkında kovuşturma başlamadan önce, failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde, verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir.
(2) Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi halinde, verilecek cezanın yarısına kadarı indirilir.
(…)
(4) Kısmen geri verme veya tazmin halinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için, ayrıca mağdurun rızası aranır.”

Metindeki her ifade bir şart taşır. “Tamamlandıktan sonra”: suç teşebbüste kalmışsa da Yargıtay, zararın ve masrafların karşılandığı dosyada 168’in değerlendirilmesini istemiştir (11. CD, E. 2021/30772, K. 2026/2643). “Kovuşturma başlamadan önce”: kovuşturma iddianamenin kabulüyle başlar; Yargıtay kararları soruşturma aşamasını “iddianamenin kabulünden önce”ki dönem olarak anar. “Bizzat pişmanlık”: Yargıtay uygulamasında cebri icra yoluyla tahsil edilen ya da failin üzerinde ele geçirilen para pişmanlık sayılmaz; üçüncü kişinin ödemesi ise ancak sanık buna karşı duruş sergilemiyorsa sayılır (Ceza Genel Kurulu, E. 2022/17). “Failin, azmettirenin veya yardım edenin”: indirim bütün iştirak şekillerine açıktır.

Hangi aşamada ne kadar indirim yapılır?

İndirim oranı, zararın hangi aşamada ve ne ölçüde giderildiğine göre değişir. Kanun yalnız üst oranı yazar (“kadarı”); somut oranı mahkeme belirler, ama Yargıtay bu takdiri gerekçeye ve aşamaya bağlamıştır.

Tablonun pratik mesajı şudur: zamanlama oranı belirler. İddianame kabul edildiği anda üçte ikiye kadar indirim kapısı kapanır ve üst sınır yarıya iner; hüküm verildiği anda bu kapı da kapanır. İndirimin cezayı hangi eşiğe taşıdığı, örneğin iki yıl sınırının altına inip inmediği, ayrı bir hesaptır; bunun için nitelikli dolandırıcılık ceza hesaplama yazısına bakın.

Etkin pişmanlık için suçu kabul etmek şart mı?

Hayır; Yargıtay pişmanlığın sözle ifade edilmesini aramaz. Ceza Genel Kurulu, TCK 168’in tazminden çok pişmanlığa dayandığını, ama pişmanlığın mutlaka sözle ifade edilmesinin zorunlu olmadığını ve davranışlarla da gösterilebileceğini kabul etmiştir (E. 2022/17, K. 2022/665; alıntısı aşağıda). Zararı kendi iradenizle ödemek, bu davranışın kendisidir.

Uygulamada bunun somut bir örneği de var. Yargıtay 11. Ceza Dairesi’nin incelediği bir dosyada sanık suçlamayı reddetmişti:

“Sanık; suçu inkar ederek şikayetçiyi tanımadığını”

Aynı dosyada “Kovuşturma evresinde katılanın zararı giderilmiştir.” tespiti yapılmış ve sanık hakkında 168/2 uygulanarak kurulan hüküm (suç tarihi nedeniyle TCK 157’den), yalnız yargılama gideri yönünden düzeltilerek onanmıştır (E. 2021/26482, K. 2024/7997). Daire inkâr ile 168 ilişkisini ayrıca tartışmamıştır; karar bir ilke cümlesi değil, uygulama örneğidir.

Sık aktarılan “ikrar ön koşul değildir” cümlesi Ceza Genel Kurulu’nun değil, bir dosyada Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraznamesinin ifadesidir. Dilekçede dayanılacak ölçüt Genel Kurul’un kendi cümlesidir: pişmanlık davranışla gösterilebilir.

Zararı ailem veya başka bir sanık öderse ne olur?

Sanık ödemeye karşı çıkmıyorsa, üçüncü kişinin yaptığı ödeme de etkin pişmanlık sayılabilir. Ceza Genel Kurulu bunu, sanığın en azından pişmanlığını ya da iade ve tazmine rıza gösterdiğini ortaya koyması ve “karşı duruş sergilememesi” koşuluna bağlamıştır. Ödemeyi yapan anne, baba, eş veya müdafi olabilir.

Bir dosyada zararın bir kısmını sanığın babası ödemiş, mağdur da kısmi ödemeyle etkin pişmanlık uygulanmasına muvafakat etmişti. Yargıtay indirim yapılmamasını bozdu:

“zararının bir kısmının sanık …’ın babası tarafından 27.01.2025 tarihinde karşılanması sebebiyle şikayetinden vazgeçip sanığın kısmi ödeme nedeniyle etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasına muvafakat ettiğini belirtmesi karşısında sanık hakkında 5237 sayılı Kanun’un 168/4-2. maddesi gereğince etkin pişmanlık nedeniyle indirim yapılmaması suretiyle fazla ceza tayini hukuka aykırı bulunmuştur.”

Birden fazla sanığın bulunduğu dosyalarda kural daha da önemlidir. Bir sanığın zararın tamamını ödemesi, buna karşı duruş göstermeyen diğer sanıklara da indirim kazandırır; ödeyen sanığın rızası aranmaz (11. CD, E. 2025/1137; aynı yönde E. 2026/350). Ödeme soruşturmada, iddianamenin kabulünden önce yapılmışsa diğer sanıklar için de 168/1 uygulanır (11. CD, E. 2025/791, K. 2025/11400). Hesabı kullanılan bir kişi için bunun anlamı açıktır: dosyadaki başka bir sanığın ödemesi sizin cezanızı da etkiler; bu ödemeye karşı çıkmayın ve dekontun dosyaya girdiğini kontrol edin.

Zararın yalnız bir kısmını ödersem indirim alır mıyım?

Yalnız mağdur rıza gösterirse. TCK m.168/4 kısmi geri verme veya tazminde “ayrıca mağdurun rızası” arar. Rıza yoksa indirim yapılmaz:

“zarar tamamen giderilmediğinden ve kısmi iadeye rıza olmadığından sanıklar hakkında … 168 inci maddesi uyarınca etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasına yer olmadığına”

(11. CD, E. 2023/4310, K. 2023/6261.) Mahkeme rızayı kendiliğinden sormak zorundadır; ödeme savunması varsa ödemenin yapılıp yapılmadığını, tarihini ve kısmi ödemede rızayı araştırmadan kurulan hüküm bozulur:

“kısmen veya tamamen zararı gidermiş ise hangi tarihte ödeme yaptığı, kısmi ödeme halinde TCK’nin 168. maddesi kapsamında kısmı ödemeye rızası olup olmadığı hususları sorulup sonucuna göre etkin pişmanlık hükümlerinin tartışılması gerektiğinin gözetilmemesi”

(11. CD, E. 2021/15110, K. 2024/13336; aynı yönde E. 2021/30535, K. 2026/1862.)

Rıza alınamasa da kısmi ödeme boşa gitmez. TCK m.62/2, takdiri indirimde failin “fiilden sonraki ve yargılama sürecindeki pişmanlığını gösteren davranışları”nın göz önünde bulundurulabileceğini söyler. Tersine, Yargıtay zararı giderme iradesi göstermemeyi takdiri indirimin reddinde yerinde bir gerekçe saymıştır (11. CD, E. 2023/834, K. 2023/2501).

Faiz ve güncel değer konusunda Yargıtay’ın yerleşmiş bir çizgisi yoktur; dolandırıcılıkta 168 için zararın faiziyle veya bugünkü değeriyle ödenmesinin gerekip gerekmediği içtihatla netleşmemiştir. Risk şuradadır: yalnız anaparayı ödediğinizde mağdur bunu kısmi sayıp rıza göstermeyebilir. Bu riski kapatmanın yolu, ödenecek tutarı ödemeden önce mağdurla veya vekiliyle yazılı olarak netleştirmek ve mağdurun “zararım tamamen giderildi” beyanını tutanağa geçirtmektir.

Zararı ödemek suçu kabul etmek mi?

Hukuken hayır. Yargıtay pişmanlığın davranışla da gösterilebileceğini kabul ettiğinden etkin pişmanlık için ikrar şart sayılmaz ve ödeme, savunmanın beraat talebiyle birlikte yürüyebilir. Savunma dilekçesinde önce beraat istenir; etkin pişmanlık, 158/4, takdiri indirim ve HAGB ise “beraat kanaatine varılmazsa” kaydıyla, kademeli talep olarak yazılır. Ödeme bu kademeli taleplerin zeminini önceden hazırlar.

Pratikte ise dürüst olmak gerekir: bir hâkim ödemeyi sanığın kendini sorumlu hissettiğinin işareti olarak okuyabilir. Bu riski azaltan şey, ödemenin gerekçesinin savunmayla çelişmemesidir. “Hesabımı kullandırdım ama dolandırıcılığı bilmiyordum; mağdurun parası hesabımdan geçtiği için zararını gideriyorum” diyen bir sanığın anlatısı tutarlıdır. “Hesabım hiç bana ait değildi” deyip ödeme yapan bir sanığın anlatısı ise sorgulanır.

Ödemenin bir maliyeti de vardır. Beraat etseniz bile ödediğiniz parayı mağdurdan geri istemek ayrı bir hukuk uyuşmazlığına dönüşür ve sonucu belirsizdir. Ödemeyi ertelemenin maliyeti ise indirimin küçülmesidir: iddianame kabul edildiğinde üst oran üçte ikiden yarıya iner, hüküm kurulduğunda indirim tamamen kaybolur.

Ödeme nasıl yapılmalı ve dosyaya nasıl geçirilmeli?

Ödemenin indirime dönüşmesi, ispat edilebilmesine bağlıdır. Yargıtay ödemenin yapıldığı kişiyi ve tarihi araştırmayan hükümleri bozuyor; bu araştırmayı kolaylaştıran sizsiniz.

1. Tutarı netleştirin. Mağdurun beyanı ve banka kaydıyla zarar tutarını belirleyin; bloke ile iade edilen veya başka bir sanığın ödediği kısmı düşün. Faiz ve masraf konusunda mağdurla yazılı mutabakat sağlayın.
2. Doğru hesaba gönderin. Ödemeyi mağdurun kendi hesabına veya tahsil yetkisi bulunan vekilinin hesabına yapın; aracı kişi hesabı kullanmayın.
3. Açıklamayı doldurun. Dekont açıklamasına dosya numarasını ve amacı yazın; örneğin: “… Cumhuriyet Başsavcılığı 2026/… soruşturma sayılı dosya, müştekinin zararının giderilmesi amacıyla; suçlamanın kabulü anlamına gelmez.”
4. Dosyaya bildirin. Dekontu bir dilekçeyle savcılığa veya mahkemeye sunun. Duruşmada mağdurun “zararım tamamen giderildi” ya da kısmi ödemeye rıza beyanını tutanağa geçirtin.
5. Zamanlamayı koruyun. İddianamenin kabulünden önceki ödeme 168/1’e, sonraki ödeme 168/2’ye girer; son söz hakkından ve hükümden önce dekontun dosyada olması gerekir.
6. Tamamını ödeyemiyorsanız alternatifi seçin. Mağdurun rızasıyla kısmi ödeme yapın ya da HAGB ihtimali varsa denetim süresinde taksitle ödeme yolunu değerlendirin.

Parayı siz almadıysanız ödeme kararını nasıl vermelisiniz?

Önce paranın kime gittiğini ortaya koyarak. Hesabından para geçen kişiden zararın tamamını ödemesi beklenir, çünkü dosyada tanınan tek isim çoğu zaman odur: gerçek dolandırıcılar bilinmedikçe mağdurun parası için başka bir kapı görünmez ve hem ceza hem ödeme baskısı hesap sahibinde toplanır. Parayı hiç görmemiş biri için doğru sıra bunun tersidir: önce iz, sonra ödeme kararı.

İki bacak arasındaki hız farkı belirleyicidir. Paranın bankalar arasındaki yolu ancak bankalar savcılığın yazılarına cevap verdikçe görünür hâle gelir ve bu zaman alır. Para USDT’ye çevrildiği anda ise her transfer blokzinciri ağına kaydedilir; bu kaydı teknik bilgisi olan herkes, bulunduğu yerden, aynı gün okuyabilir. USDT bir borsanın yatırma adresinde son bulmuşsa borsadan o hesabın sahibine ait kimlik, giriş IP’si ve cihaz bilgileri talep edilir; yurt dışındaki borsalara EGM Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı doğrudan yazıyor ve cevap alıyor. Yargıtay da KYC uygulayan merkezî borsalardan bilgi istenmesini gerekli görerek, bu yapılmadan verilen kovuşturmaya yer olmadığı kararına itirazın reddini kanun yararına bozmuştur (11. CD, E. 2025/5763, K. 2026/4543). Borsaya hiç uğramayan USDT de izlenebilir: soğuk cüzdan denilen ve özel anahtarı kullanıcının kendi cihazında saklanan cüzdanlar da blokzinciri ağında görünür; bu adreslerdeki USDT Tether tarafından dondurulabilir (USDT kara liste ve kurtarma süreci).

Bu iz ödeme kararını üç yönden değiştirir. Paranın sizde kalmadığını gösterir; bu, kast tartışmasında ve 158/4’teki “vermek fiiliyle sınırlı” katkının ispatında doğrudan delildir. Gerçek faile giden yolu açar (kripto cüzdan sahibinin tespiti). Dondurulup mağdura dönen kısım mağdurun gerçek zararını küçültür. Aynı kayıtlar aleyhe de işleyebilir: Yargıtay, parası kripto hesabına aktarılan ve hesap açılışındaki özçekimi kendisine ait çıkan sanığın “ben de mağdurum” savunmasına itibar edilmeyen mahkûmiyetini onamıştır (11. CD, E. 2025/4935, K. 2025/15290). İz, savunmayı kurmadan önce okunmalıdır.

Bu izi dosyaya taşıyan belge, PEGA Hukuk’un hazırladığı kripto varlık uzman raporudur: banka ve kripto bacağını tek şemada birleştirir ve paranın sizde kalmadığını savcının doğrulayabileceği kayıtlarla gösterir. Takip ettiğimiz pek çok dosyada bu iz, gerçek dolandırıcıların kimliğine ulaştırdı.

Örnek senaryo: hesabından 96.000 TL geçen üniversite öğrencisi

Aşağıdaki senaryo gerçek bir dosya değildir; bu dosyalardaki ortak yapıyı göstermek için kurgulanmıştır. Bir öğrenciye “kripto işlemleri için hesap lazım” denilerek internet bankacılığı bilgileri alınır ve 2.500 TL verilir. Kendini polis olarak tanıtan kişilerin yönlendirdiği bir mağdurun 96.000 TL’si öğrencinin hesabına gelir ve yirmi dakika içinde bir kripto varlık platformuna aktarılır. Öğrenci ifadeye çağrıldığında iddianame henüz düzenlenmemiştir.

Öğrencinin önünde iki yol vardır. Birincisi 96.000 TL’yi hemen ödeyip 168/1’den yararlanmaktır. İkincisi önce izi çıkarmaktır: internet bankacılığı girişlerinin IP’si öğrencinin hattı değilse aktarımı başkasının yaptığı görülür; platformdan çekilen USDT’nin bir kısmı bir borsanın yatırma adresine, bir kısmı kişisel bir adrese gitmişse ilki kimlik talebinin, ikincisi dondurma talebinin konusu olur. Dondurulup mağdura dönen kısım kalan zararı küçültür, ama öğrencinin pişmanlığı sayılmaz; kalan kısmın ödenmesinin 168 bakımından “tamamen giderme” sayılıp sayılmayacağı da içtihatla netleşmiş değildir. Bu yüzden kalanı mağdurun yazılı rızasıyla ödemek (168/4) en güvenli yoldur. Bütün bunlar iddianamenin kabulünden önce yapılabilirse 168/1 penceresi kaybedilmez.

Ceza kesinleştiyse altı ay içinde ödemek ne sağlar?

Kural olarak hükümden sonra yapılan ödeme indirim sağlamaz. 7589 sayılı Kanun geçici madde 1’in yedinci fıkrası bu kurala dar bir istisna getirdi:

“(7) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 5237 sayılı Kanunun 157 nci veya 158 inci maddesi uyarınca haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası infaz aşamasında olan ve haklarında 5237 sayılı Kanunun 168 inci maddesi uygulanmamış hükümlülerden, bu maddeyi ihdas eden Kanunla 5237 sayılı Kanunun 158 inci maddesine eklenen dördüncü fıkranın uygulanacağı hükümlüler, mağdurun uğradığı zararı mahkemece yapılacak ihtardan itibaren altı ay içinde aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde, 5237 sayılı Kanunun 168 inci maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenen etkin pişmanlık hükümlerinden faydalanabilir. Bu süre içinde mağdurun zararı tamamen giderilinceye kadar, bu fıkra uyarınca infazın ertelenmesine veya durdurulmasına karar verilemez. Bu fıkra hükümleri, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla hüküm verilmiş olup da kanun yoluna başvurulmaması sebebiyle bu maddenin yürürlüğe girmesinden sonra kesinleşen hükümler bakımından da uygulanır.”

Fıkradan yararlanmak için beş koşul birlikte aranır: hükmün 31.7.2026’dan önce 157 veya 158’den verilmiş olması, dosyanın infaz aşamasında bulunması, hükümlü hakkında daha önce 168 uygulanmamış olması, hükümlüye 158/4’ün uygulanacak olması ve zararın ihtardan itibaren altı ay içinde tamamen giderilmesi. Oran 168/2’nin oranıdır: yarıya kadar. Zarar tamamen giderilinceye kadar infaz sürer; bu fıkraya dayanılarak erteleme veya durdurma kararı verilemez. Bu kural TBMM Adalet Komisyonu görüşmelerinde taksitle ödeme ihtimali karşısında ölçüsüz bulunarak eleştirilmiş; karşı görüş ise düzenlemenin asıl amacının gerçek mağdurların zararının giderilmesi olduğunu vurgulamıştır (S.S. 280).

İki nokta henüz netleşmedi: ihtarı hangi mahkemenin yapacağı metinde yazmıyor ve fıkrayı uygulayan bir Yargıtay kararı yok. Pratik risk şudur: mahkeme 158/4’ün size uygulanıp uygulanmayacağını belirlemeden ödeme süresi başlatırsa, ödeme yaptıktan sonra 158/4 kapsamı dışında kalmanız ihtimali doğar. Bu yüzden önce 158/4’ün uygulanacağının tespitini istemek gerekir. Başvurunun nasıl yazılacağı TCK 158/4 uyarlama dilekçesi yazısında, 158/4’ün kimleri kapsadığı TCK 158/4 ve IBAN mağdurları rehberinde anlatılıyor.

Etkin pişmanlık ile HAGB’deki zarar şartı aynı şey mi?

Aynı ödemeyle karşılanabilirler ama aynı şey değildirler. Etkin pişmanlık bir ceza indirimidir; HAGB’deki zarar şartı ise hükmün açıklanmamasının ön koşuludur. Fark özellikle zamanlamada ve taksitte ortaya çıkar.

Hükümden önce yapılan tam ödeme iki sonucu birden doğurabilir: ceza 168 ile indirilir ve HAGB’nin zarar şartı da gerçekleşmiş olur. Erteleme kararında da mahkeme ertelemeyi zararın giderilmesine bağlayabilir (TCK m.51/2). HAGB’nin diğer şartları, taksitle HAGB ve memuriyete etkisi nitelikli dolandırıcılıkta HAGB, erteleme ve memuriyet yazısında ayrıca ele alındı.

Yargıtay etkin pişmanlıkta ne diyor?

Yargıtay’ın 2022–2026 kararları etkin pişmanlığı geniş yorumluyor: pişmanlık davranışla gösterilebiliyor, üçüncü kişinin ve başka bir sanığın ödemesi indirim kazandırabiliyor, soruşturmadaki ödemede oran yüksek tutuluyor. Sınır ise kesin: hükümden sonraki ödeme sayılmıyor ve kısmi ödemede rıza şart.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2022/17, K. 2022/665, 25.10.2022

Olay: Sahte senetlerle bankadan kredi temin edildiği iddiası (158/1-j). Hükümden sonra katılan banka borcun ödendiğini bildirmiş, ödemenin tarihi araştırılmamıştır. Genel Kurul, Özel Daire’nin düzelterek onama kararını kaldırıp hükmü bozmuştur.

“etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için mağdurun uğradığı zararın aynen geri verme veya tazmin suretiyle giderilmesi şartı yerine getirilirken duyulan pişmanlığın mutlaka sözle ifade edilmesi zorunluluğu bulunmayıp davranışlar yoluyla da gösterilebileceği; yine sanığın en azından pişmanlığını ya da iade ve tazmine rıza gösterdiğini ortaya koyacak söz veya davranışlarda bulunması, karşı duruş sergilememesi koşuluyla, suç nedeniyle meydana gelen zararın, sanık adına, üçüncü kişilerce giderilmesi hâlinde de sanık hakkında etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması olayın özelliklerine göre mümkün olabilecektir.”

“Bu nedenle de bozma sonrası yapılan yargılama sırasında ancak yeni hüküm verilmeden önce gerçekleşen iade veya tazmin hâlinde de bizzat pişmanlık gösteren failin etkin pişmanlık hükümlerinden yararlandırılması gerekmektedir.”

Uygulamaya etkisi: Ödeme yapan sanığın ayrıca pişmanlık beyanında bulunması gerekmez; aile üyesinin veya müdafiin ödemesi de sayılabilir. Bozma kararı, kapanmış görünen 168 kapısını yeni hükme kadar yeniden açar.

Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E. 2025/1137, K. 2025/11860, 22.09.2025

Olay: 158/1-f kapsamında nitelikli dolandırıcılık. Zararın tamamı hükümden önce temyiz dışı bir sanık tarafından karşılanmış; diğer sanık soruşturmada zararı gidermek istediğini söylemiştir. Bölge adliye mahkemesi, ödeyen sanığın “rızası bulunmadığı” gerekçesiyle indirim yapmamıştır.

“sanığın karşı duruş sergilememesi koşuluyla, suç nedeniyle meydana gelen zararın, üçüncü kişilerce giderilmesi hâlinde sanık hakkında da etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabileceği göz önünde bulundurulduğunda, sanık hakkında 5237 sayılı Kanun’un 168/2. maddesi uyarınca etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiği gözetilmeden, temyiz dışı sanık …’ın rızasının bulunmadığı şeklindeki hatalı gerekçe ile cezada indirim yapılmaması hukuka aykırı görülmüştür.”

Uygulamaya etkisi: Çok sanıklı dosyalarda tek bir ödeme herkesin cezasını etkileyebilir. Ödemeye karşı çıkan bir beyan, bu imkânı ortadan kaldırabilir.

Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E. 2023/2398, K. 2023/6352, 20.09.2023

Olay: Sahte çek kullanılarak bankanın araç kılındığı dolandırıcılık (158/1-f). Zarar soruşturma evresinde giderilmiş, mahkeme 168/1’i uygulamakla birlikte düşük oranda indirim yapmıştır.

“Etkin pişmanlığın soruşturma aşamasında gerçekleşmiş olması karşısında, 5237 … Kanun’un 168 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca uygulama yapılırken, hak ve adalet ilkesi gereğince, indirim oranın aynı Kanun’un 168 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen 1/2 oranından fazla belirlenmesi gerektiğinin gözetilmemesi”

Uygulamaya etkisi: Soruşturmada ödeme yapan, kovuşturmada ödeyenden daha iyi bir sonuç almalıdır. Aynı Daire bir başka kararında soruşturmadaki ödemeye 1/2 indirim yapılmasını fazla ceza sayıp 2/3’ü gerekli görmüştür (E. 2021/25751, K. 2025/12156).

Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E. 2024/3477, K. 2024/11818, 16.10.2024

Olay: Sanık müdafii, hükümden sonra verdiği dilekçede katılanın tüm zararının karşılandığını bildirmiştir. Daire hükmü bu yönüyle onamıştır.

“5237 sayılı Kanun’un 168/2. maddesi gereğince, zararın, hükümden önce giderilmesi gerektiğinden sanık hakkında etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.”

Uygulamaya etkisi: “Kararı görelim, sonra öderiz” yaklaşımı indirimi kaybettirir. Hüküm bozulup dosya geri dönerse yeni hükümden önceki ödeme yeniden sayılır; kesinleşmiş hükümde ise yalnız 7589 geçici m.1/7’deki dar imkân kalır.

Sık sorulan sorular

İlgili rehberler

• Nitelikli Dolandırıcılık (TCK 158) — bentler, cezalar, savunma ve güncel kararlar
• Nitelikli dolandırıcılıkta HAGB ve memuriyet — zarar şartı, taksit, erteleme ve sabıka kaydı
• Nitelikli dolandırıcılık cezası ne kadar? — indirimlerin cezaya etkisinin hesabı
• TCK 158/4 ve IBAN mağdurları — hesabını kullandırana yarı indirim
• TCK 158/4 uyarlama dilekçesi — kesinleşmiş cezada indirim başvurusu
• Şikâyet, uzlaşma ve af — nitelikli dolandırıcılıkta son durum

Kaynaklar

1. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, m.51, 62, 73, 157, 158 (7589 sayılı Kanun m.13 ile eklenen dördüncü fıkra dâhil), 168 — mevzuat.gov.tr
2. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, m.231 (7589 sayılı Kanun m.15 ile değişik), m.253 — mevzuat.gov.tr
3. 7589 sayılı Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, m.13 ve geçici m.1/7, RG 31.07.2026, Sayı 33326 — Resmî Gazete
4. TBMM Adalet Komisyonu Raporu, S.S. 280 (7589 sayılı Kanun geçici m.1/6-7’nin hazırlık çalışması) — TBMM
5. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E.2022/17, K.2022/665, 25.10.2022 — karar metni
6. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E.2023/314, K.2023/480, 27.09.2023 — karar metni
7. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2025/1137, K.2025/11860, 22.09.2025 — karar metni
8. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2026/350, K.2026/4950, 04.05.2026 — karar metni
9. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2025/791, K.2025/11400, 15.09.2025 — karar metni
10. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2025/2533, K.2025/10942, 09.09.2025 — karar metni
11. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2023/2398, K.2023/6352, 20.09.2023 — karar metni
12. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/25751, K.2025/12156, 24.09.2025 — karar metni
13. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2023/6051, K.2026/3212, 25.03.2026 — karar metni
14. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2024/3477, K.2024/11818, 16.10.2024 — karar metni
15. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/15110, K.2024/13336, 18.11.2024 — karar metni
16. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/30535, K.2026/1862, 23.02.2026 — karar metni
17. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2023/4310, K.2023/6261, 19.09.2023 — karar metni
18. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/26482, K.2024/7997, 11.06.2024 — karar metni
19. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2023/834, K.2023/2501, 04.04.2023 — karar metni
20. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/30772, K.2026/2643, 05.03.2026 — karar metni
21. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2025/5763, K.2026/4543, 27.04.2026 — karar metni
22. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2025/4935, K.2025/15290, 26.11.2025 — karar metni

Güncelleme notu: 15.10.2026: İlk yayın. Nitelikli dolandırıcılıkta TCK 168 etkin pişmanlığın aşamalara göre oranları, ikrar, üçüncü kişi ve sanık ödemesi, kısmi ödemede rıza, ödemenin belgelenmesi, 7589 geçici m.1/7’deki altı aylık süre ve HAGB’deki zarar şartıyla farkı işlendi.