Kripto Uyuşmazlığında Karşı Tarafın Kimliği Bilinmiyorsa Ne Yapılır?

Yazan: Avukat Ahmet Karaca · Hukuki ve teknik inceleme: 7 Ekim 2026

Kripto uyuşmazlığında karşı tarafın kimliğini bilmemeniz, hiçbir işlem yapamayacağınız anlamına gelmez. Dolandırıcılık şüphesinde kimliği henüz belirlenemeyen kişiler hakkında suç duyurusunda bulunulabilir. Hukuk davasında ise talebin yöneltileceği kişi veya şirketin belirlenmesi gerekir; şartları varsa bu aşamadan önce delil tespiti istenebilir. İlk iş, elinizdeki ödeme ve iletişim kayıtlarını korumak, hangi kimlik bilgisinin eksik olduğunu ayırmak ve bu bilgiyi hangi kurum kaydının açıklayabileceğini belirlemektir.

Sahte yatırım mağdurunun elinde çoğu zaman bir Telegram adı, “yatırım danışmanı” olduğunu söyleyen biri, başka bir kişinin IBAN’ı, USDT gönderilen bir cüzdan ve para çekmeye izin vermeyen bir panel bulunur. Bu parçalar aynı kişiyi göstermeyebilir. Paranın gittiği hesabı bulmak, hesabı kullanan kişiyi belirlemek ve zarardan hukuken kimin sorumlu olduğunu ortaya koymak farklı aşamalardır.

Bu inceleme, Türkiye’deki başvuru yolları bakımından kimliği belirsiz muhatap sorununa odaklanır. Genel yatırım dolandırıcılığı süreci kripto para yatırım dolandırıcılığı rehberinde, ayrıntılı zincir analizi ise kripto cüzdan sahibinin tespiti incelemesinde ele alınmaktadır.

Önce neyin bilinmediğini ayırın: kişi mi, adres mi, şirket mi?

“Karşı tarafı bilmiyorum” sözü dört farklı durumu anlatabilir. Başvurunun hazırlanışını değiştiren ayrım budur:

Yalnız takma ad, telefon veya cüzdan adresi biliniyor

Gerçek kişi henüz belirlenmemiştir. Hileli yatırım vaadi ve ödeme kayıtları varsa, kimliği belirsiz şüpheli hakkında olay anlatılır; belirli hesap ve işlemlerin kime bağlanabileceğinin araştırılması istenir.

Ad ve soyad biliniyor; T.C. kimlik numarası veya adres eksik

Bu, hiç kimlik bulunmamasından farklıdır. Adın aynı isimli kişilerden hangisini gösterdiği, ek tanımlayıcılar ve tebligat bilgileri incelenir. Davalının T.C. kimlik numarasını bilmemek tek başına dava açmanın önünde mutlak engel değildir.

Platformun markası biliniyor; sözleşmedeki şirket belirsiz

İşlem tarihinde hangi tüzel kişinin hizmet verdiği, sözleşme sürümü ve hesap kayıtlarıyla belirlenir. Aynı grubun Türkiye şirketi, yurtdışı platformu ve başka bir saklama kuruluşu ayrı muhataplar olabilir.

P2P’de kullanıcı adı, dekonttaki kişi ve talimat veren farklı

Emir numarası, platform içi mesajlar, fiat ödeme ve kripto teslimi birlikte eşleştirilir. İsimlerden birini seçip doğrudan “fail” veya “borçlu” yazmak, gerçek işlem ilişkisini açıklamaz.

Bir sonraki ayrım, dolandırıcılık şüphesiyle sözleşmenin yerine getirilmemesi arasındadır. Gerçek platformdaki çekim uyuşmazlığı, P2P’de teslim tartışması veya alacağın ödenmemesi her durumda suç oluşturmaz. Hileye ilişkin somut olgular varsa ceza yolu; sözleşmeden veya başka bir özel hukuk sebebinden doğan talep varsa buna uygun başvuru incelenir. Bazı olaylarda iki yolun şartları birlikte bulunabilir.

Örneğin tanıdığınız bir kişiye belirli bir anlaşma için USDT gönderip geri alamamanızda, kişinin adı zaten biliniyor olabilir. Asıl sorun; transferin ödünç, satış bedeli veya yatırım için teslim gibi hangi ilişkiye dayandığını ve geri verme yükümlülüğünü kanıtlamaktır. Yanlış adrese transferde de alıcının tanınmaması tek başına dolandırıcılık oluşturmaz. Transferin teknik nedeni ve geri istemenin hukuki dayanağı birlikte değerlendirilir.

Sahte yatırım platformuna para gönderdim, adı belli olmayan kişiyi beklemeli miyim?

Kimliğin tamamen çözülmesini bekleyerek delilleri ve başvuru imkânlarını riske atmayın. Yeni ödeme talebini durdurmak, banka veya gerçek borsaya bildirim yapmak, kayıtları saklamak ve suç şüphesini adli makamlara aktarmak birbirinin tamamlanmasını beklemek zorunda değildir. Özel bir teknik rapor, suç duyurusunun ön koşulu değildir.

• “Vergi”, “hesap aktivasyonu”, “çekim teminatı” veya “fon kurtarma” adıyla gelen yeni talepleri ve bildirilen hesapları kaydedin; sırf paranız açılacak denildiği için yeni transfer yapmayın.
• Yazışmaları bağlamıyla dışa aktarın. Tam internet adresini, kullanıcı/profil bağlantısını, ödeme talimatını, dekontu, çekim kaydını ve başvuru numaralarını koruyun. Dosyaların asıllarının üzerine yazmayın.
• Bankanıza veya kullandığınız gerçek borsaya işlem tarihi, tutar ve referansla dolandırıcılık şüphesini bildirin; ilgili kayıtların korunmasını ve işlemin durumunun incelenmesini isteyin. Geri çağırma talebi, ödemenin kesin döneceği anlamına gelmez.

Cihazınıza uzaktan erişim sağlandıysa veya şifre paylaştıysanız devam eden erişimi güvenilir bir cihaz üzerinden kesin. Kurtarma kelimeleri, özel anahtar, parola ve tek kullanımlık kod; cüzdan adresi ve işlem numarası gibi paylaşılabilecek takip bilgileri değildir.

Yatırım zararı ile sahte yatırım dolandırıcılığı nasıl ayrılır?

Fiyat düşmesi, zarar eden işlem veya tek başına çekim gecikmesi her olayda dolandırıcılığı kanıtlamaz. Sahte yatırımda incelenen esas mesele, kişinin hileli anlatımla malvarlığı üzerinde işlem yapmaya yönlendirilip yönlendirilmediğidir. Gerçekte olmayan yatırım işlemlerinin gösterilmesi, yetkili kurum taklidi, uydurma kâr ekranları ve çekim için sürekli yeni ödeme istenmesi bu incelemede önem taşır. Suçun hukuki niteliği somut olaya göre, özellikle TCK m.157 ve m.158 çerçevesinde değerlendirilir.

Bir uygulamanın düzgün çalışması veya ilk aşamada küçük bir çekime izin vermesi, yatırımın gerçek olduğunu ispatlamaz. FBI’nin kripto yatırım dolandırıcılığı açıklaması, ilk ödemelerin güven kurmak için yapılabildiğini ve sonradan istenen sözde vergi/ücretlerin yeni para toplama yöntemi olabildiğini anlatır. Bu teknik davranış örneği, Türkiye’deki suç duyurusunun hukuki dayanağının yerine geçmez.

Aynı şekilde bir sitedeki SPK logosu, tanınmış kişi fotoğrafı veya “lisanslı şirket” belgesi tek başına doğrulama değildir. SPK’nın dolandırıcılık uyarısı, kurum ve sektör çalışanlarının adlarının, görsellerinin ve sahte belgelerin kullanılmasına dikkat çeker. Şirketin gerçekten var olmasıyla size yazan kişinin o şirket adına işlem yapmaya yetkili olması farklı sorulardır.

Dolandırıcının adı bilinmiyorsa şikâyet nasıl yapılır?

Şikâyette gerçekte bilinmeyen bir kimliği tahmin ederek doldurmak gerekmez. “Kimliği henüz tespit edilemeyen kişi veya kişiler” hakkında başvurulabilir; kullanılan takma ad, hesap, telefon ve ödeme bilgileri açıklanır. Bilinen bir kişi varsa hangi somut davranışı nedeniyle araştırılmasının istendiği belirtilir. CMK m.158 uyarınca ihbar veya şikâyet Cumhuriyet başsavcılığına ya da kolluk makamlarına yapılabilir; yazılı veya tutanağa geçirilmek üzere sözlü olabilir.

Failin belirlenmesi soruşturmanın amaçlarından biridir. CMK m.160, savcının suç işlendiği izlenimini veren durumu öğrenince gerçeği araştırmasını; şüphelinin lehine ve aleyhine delilleri toplamasını düzenler. Bu nedenle “adını bulamadım, başvuramam” yaklaşımı isabetli değildir. Öte yandan yalnızca “dolandırıldım” demekle yetinmek yerine olayın, ödemenin ve aldatıcı davranışın somutlaştırılması gerekir. Kimliğin bilinmemesiyle başvurunun soyut olması aynı şey değildir.

Şüpheliler bölümünde örneğin “kendini … olarak tanıtan ve … kullanıcı adını kullanan kişi” şeklinde eldeki bilgi aktarılabilir. Bir dekontta adı görülen kişi için ise “ödemenin alıcısı olarak görünen, olayla bağlantısının ve hesabın fiilî kullanıcısının araştırılması istenen kişi” ayrımı önemlidir. Bu anlatım, kişiyi peşinen fail ilan etmeden araştırılabilir bir bağlantı kurar.

Başvuru için avukatla temsil veya özel bir blok zinciri raporu sunma zorunluluğu yoktur. Teknik inceleme, karmaşık transferlerde eksik bağlantıları açıklayabilir; fakat acil başvuruyu erteletmemelidir. Bankaya, SPK’ya veya borsaya yapılan bildirim de savcılık/kolluk başvurusunun yerine geçtiği varsayılarak bırakılmamalıdır. Bu kurumların görevleri ve verebilecekleri kararlar farklıdır.

Olay ceza şüphesi taşıyorsa savcılıktan beklenen yalnız bilinen bir ismi kontrol etmek değildir; eldeki izlerden failin araştırılmasıdır. Buna karşılık sırf sözleşmenin karşı tarafını öğrenmek amacıyla, gerçekte bulunmayan bir dolandırıcılık iddiası kurulamaz. Başvurunun güvenilirliği, bilinmeyeni açıkça belirtmek ve şüpheyi doğuran somut davranışı anlatmakla sağlanır.

Elimdeki bilgi hangi araştırmayı mümkün kılar?

Başvuruyu güçlendiren şey çok sayıda ekran görüntüsü değil, her kayıtla cevaplanması istenen sorunun eşleştirilmesidir. Aşağıdaki tablo bir sonuç garantisi değil, talebin somutlaştırılması için çalışma rehberidir. Kayıtların mevcut olup olmadığı, hangi makam tarafından hangi usulle istenebileceği ve yurtdışı erişim şartları ayrıca değerlendirilir.

Telefon numarasının ülke kodu, sitenin dili veya sunucunun bulunduğu ülke, failin ikametini tek başına göstermez. Alan adı sahibinin gizlilik hizmeti kullanması da doğrudan suçluluk kanıtı değildir. Bu veriler araştırma yönünü belirler; gerçek kişiye ilişkin sonuç, birbirini destekleyen kayıtlarla kurulmalıdır.

Bu kayıtları mağdur mu, avukat mı, adli makam mı ister?

Mağdurun kendi hesabındaki işlem geçmişini, emirlerini, yatırma-çekme kayıtlarını ve destek yazışmalarını istemesiyle başka müşterinin kimlik ve oturum bilgilerini istemesi farklıdır. İkinci grupta sırf mağdur olduğunu söylemek veya vekâletname sunmak, bütün verilerin doğrudan paylaşılacağı anlamına gelmez. Kurumun bulunduğu ülke, talebin hukuki dayanağı, veri türü ve yetkili makam usulü değerlendirilir.

Avukatın katkısı; hangi kurumda hangi kaydın aranacağını somutlaştırmak, hukuken uygun talebi hazırlamak ve cevabın gerçekten soruyu karşılayıp karşılamadığını incelemektir. Banka, borsa ve haberleşme kayıtlarının saklama koşulları aynı olmadığından bütün deliller için tek bir süre varsayılmamalıdır.

IBAN sahibi, borsa hesabı sahibi ve asıl fail aynı kişi midir?

Her zaman aynı kişi değildir. Ödemeyi alan hesabın sahibi dolandırıcılığa katılmış olabilir; hesabı başkasına kullandırmış olabilir; kimliği veya hesabı haberi dışında kullanılmış olabilir. Bir ödeme de gerçek bir P2P satıcısına, başka bir işlemle ilişkilendirilerek yönlendirilmiş olabilir. Bu ihtimallerin hiçbiri yalnız isim üzerinden kesinleştirilemez.

Araştırmada dört ayrı rolü görünür kılmak yararlıdır: size yatırım vaadini sunan kişi, ödemeyi kabul eden hesap, hesabı olay anında yöneten kişi ve elde edilen menfaatten yararlanan kişi. Roller aynı kişide birleşebilir veya farklı kişiler arasında dağılabilir. Ceza sorumluluğunda fiil, kast ve iştirak; özel hukukta ise talebin dayanağı, zarar, illiyet ve gerektiğinde kusur ayrı değerlendirilir. Hesap sahibinin rolüne ilişkin ayrıntılar P2P üçgen dolandırıcılığı ve üçüncü kişi ödemesi incelemesinde ele alınmaktadır.

P2P’de kimlik araştırması için yalnız ekranda görünen takma adı saklamakla yetinmeyin. Emir numarası, varsa sabit kullanıcı kimliği, emirde bildirilen ödeme hesabı, platform içi mesajlar ve teslim kaydı aynı işlemle eşleştirilmelidir. Satıcının teslim veya iade borcuyla platformun kendi hizmetindeki hata iddiası ayrı kurulur. Talep türlerinin ayrıntıları P2P uyuşmazlıklarında iade ve tazminat rehberinde açıklanmaktadır.

Borsanın müşteri tanıma kaydındaki isim de araştırmanın son noktası değildir. Kimlik doğrulama, hesabın kimin adına açıldığını açıklayabilir; olay tarihindeki fiilî kullanımı ayrıca incelemek gerekir. Aynı mantık IP kaydı için geçerlidir: ortak bağlantı, VPN veya ele geçirilmiş cihaz ihtimali değerlendirilmeden bir IP adresi doğrudan suçun failine eşitlenemez. Coinbase’in 2025 şeffaflık raporu, hukuken yeterli talebin kapsamına göre isim, kullanılan IP ve ödeme bilgilerinin sağlanabileceğini açıklar; bu, her dosyada bütün verilerin mevcut olduğu veya paylaşılacağı taahhüdü değildir.

Bu ayrım, şikâyeti zayıflatmaz. Yanlış kişiye odaklanılmasını önler ve hesap açılışı, giriş zamanı, cihaz, bağlı banka hesabı, çekim talimatı ve yazışma gibi kayıtların neden birlikte istenmesi gerektiğini açıklar.

Cüzdan adresinden gerçek kişiye nasıl ulaşılır?

Cüzdan adresi veya işlem kimliği bir nüfus kaydı değildir. Desteklenen bir ağda doğrulanabilen transfer, varlığın hareketini gösterir; adresi kimin kontrol ettiği için başka deliller gerekir. İnceleme; gerçek gönderimin doğrulanması, hareketin ilgili müşteri hesabına eşleştirilmesi ve kişinin olayla bağının araştırılması üzerinden ilerler. Her aşama bir öncekinden otomatik olarak çıkmaz.

Bir blok zinciri gezgininde “borsa” etiketi görülmesi, belirli bir kişinin adının bulunduğu veya paranın hâlâ o borsada durduğu anlamına gelmez. Müşteriye ayrılan yatırma adresi, ortak toplama cüzdanı ve kurum içi bakiye farklı kavramlardır. Bazı varlıklarda ortak adrese gelen ödemenin kullanıcıya bağlanması için memo/tag bilgisi gerekir; Coinbase’in teknik açıklaması bu eşleştirmeyi örnekler.

İşlem verilerinde ağ, tam gönderici/alıcı adresi, TxID, varlık ve varsa token sözleşmesi, tutar, tarih-saat ve saat dilimi bulunmalıdır. Bir ekran görüntüsündeki “USDT” yazısı, doğru tokenın doğru ağda aktarıldığını tek başına doğrulamaz. Aynı para birkaç cüzdandan geçti diye mağdurun kaybı her geçişte yeniden toplanmaz; karışan fonlarda hangi bölümün olayla ilişkilendirilebildiği ayrıca açıklanır.

Özel anahtarı kişinin kendisinin tuttuğu cüzdanda başvurulabilecek bir müşteri veri tabanı olmayabilir. Buna rağmen önceki veya sonraki kurum temasları ve zincir dışı deliller araştırılabilir. Hiçbir yöntem her olayda kimlik tespiti veya tahsil sağlamaz. Teknik raporun değeri, yalnız çizdiği ağda değil; doğruladığı hareketi, yorumunu ve henüz doğrulanmamış bağlantıyı ayırmasındadır.

Ekranda isim var veya işlem numarası verildi: kimlik ve ödeme doğrulanmış olur mu?

Tek başına olmaz. Etherscan’in özel adres etiketi özelliği, kullanıcıların bir adrese kendi görecekleri adı eklemesine izin verir; bu özel ad, o kullanıcının ekranında kamusal etiketin önüne de geçebilir. Dolayısıyla size gönderilen, üzerinde bir kişi adı yazılı cüzdan ekranı bağımsız kimlik teyidi sayılmaz. Tam adresi doğru ağın gezgininde kendiniz açın; yazının özel not, kamusal adlandırma veya kategori etiketi olup olmadığını ayırın.

Kamusal adlandırmalar ve etiketler yararlı araştırma ipuçlarıdır; kaynakları ve neyi ifade ettikleri okunmalıdır. Bir borsanın ortak adresinin etiketlenmesiyle belirli bir müşterinin yatırmasının tespit edilmesi farklıdır. Kişi adının kamuya açık bir kaynakta görünmesi de o kişinin olay tarihindeki kontrolünü ve bu uyuşmazlıktaki sorumluluğunu tek başına açıklamaz.

İşlem numarası bakımından da numaranın türü önemlidir. Binance’in iç transfer açıklamasında, hesaplar arası bu işlem için zincirde TxID üretilmediği, “Internal” kaydı ve kurum içi transfer numarası görüldüğü belirtilir. Bu nedenle bir numarayı blok zinciri gezgininde bulamamak her durumda “para hiç gönderilmedi” sonucu vermez; kurum içi kayıt araştırılabilir. Buna karşılık gerçek bir zincir işlem numarası bulunması da doğru varlığın doğru alıcıya ödendiğini göstermez: ağ, varsa token sözleşmesi, miktar, alıcı ve işlemin sonucu birlikte kontrol edilmelidir.

Bir borsa bağlantısı bulunduğunda dosyada hangi eksik kalır?

Bir transferin belirli hizmet sağlayıcıyla ilişkili adrese ulaştığı yeterli dayanakla saptanmışsa sonraki soru, o yatırmanın hangi müşteri hesabına kaydedildiğidir. Kurumdan yalnız hesabın kayıtlı adı geldiğinde ise bu kez olay anındaki kullanım ve sonraki tasarruflar açıklanmalıdır. Böylece “borsaya gitti” tespiti, karşılığı belli bir kayıt talebine dönüşür.

Vaka incelemesi: iki borsanın kayıtlarıyla takma addan gerçek kişiye

Bir cüzdanın iki merkezi borsayla bağlantısının belirlenmesi, kimlik araştırması için iki ayrı kurumsal kayıt kaynağı gösterebilir. Asıl ilerleme, bu kurumlardan gelen hesap ve kimlik belgelerinin olayın ödeme talimatlarıyla birlikte değerlendirilmesidir. Coinbase ve Binance kayıtlarının kullanıldığı 2020 tarihli Sheppard soruşturması, bu aşamaların somut olarak nasıl birleşebildiğini gösterir.

İncelemenin kaynağı, ABD Adalet Bakanlığı tarafından yayımlanan 22 Temmuz 2020 tarihli IRS-CI yeminli soruşturma beyanıdır (dosya no. 3:20-mj-70996). Olay, Twitter hesaplarının ele geçirilmesi ve Bitcoin gönderene iki katını ödeme vaadiyle bağlantılıdır. Aşağıdaki akış, bu soruşturma içindeki ele geçirilmiş hesaplara erişim satışına ilişkin ödeme kolunu inceler. Belgede açıklanan kişi bağlantısı soruşturma tespitidir; mahkûmiyet veya mağdura para iadesi sonucu olarak sunulamaz.

Cüzdan sahibi rehberindeki uluslararası dosya özeti olayın genel kimliklendirme zincirini anlatır. Burada ise iki borsanın farklı kayıtlarının hangi soruyu cevapladığına ve bunun kimliği bilinmeyen muhatap hakkındaki başvuruya katkısına odaklanıyoruz.

Önce para hareketi: hangi tutar, hangi ilişkiye ait?

Beyanın 38–39. paragraflarına göre 15 Temmuz 2020’de incelenen zaman aralığında, “Chaewon” ile ilişkilendirilen Bitcoin adres kümesine yaklaşık 4,48 BTC girdi; aynı kümeden “Kirk#5270” için kullanılan adrese yaklaşık 3,69 BTC gönderildi. Soruşturmacı, çıkışların zaman ve tutarlarını Discord’daki hesap erişimi ödeme talepleriyle karşılaştırdı. Böylece transferlerin hangi iletişim ve işlem ilişkisine bağlandığını açıkladı.

Buradaki “küme”, analizde ilişkili değerlendirilen adresler topluluğudur; tek bir cüzdan adresiyle özdeş kabul edilmemelidir. İki tutar aynı hattın giriş ve çıkışını gösterir; toplanarak zarar hesabı yapılmaz. Aralarındaki fark da işlem dökümü ve diğer hareketler incelenmeden “komisyon” ya da “net kazanç” olarak yazılamaz. Bu rakamlar, Bitcoin’i ikiye katlama vaadiyle para gönderen bütün mağdurların toplam kaybını ifade etmez. Kaynak: PDF s.17, §§38–39.

Coinbase ve Binance ayrı ayrı ne sağladı?

Coinbase: iletişim izinden hesap adına ve kimlik belgesine

Forum kayıtlarından elde edilen bilgiler üzerine ilgili e-posta bağlantılı Coinbase hesabı araştırıldı. Coinbase’in sunduğu kayıt, hesap adını ve Mason John Sheppard adına Birleşik Krallık’ta düzenlenmiş ehliyet fotoğrafını içeriyordu. Böylece araştırma, takma adın ötesinde belirli bir kişi adına açılmış hesaba ulaştı. PDF s.19–20, §46.

Binance: transfer bağlantısından iki hesaba ve fotoğraflı doğrulamaya

Chaewon kümesinin işlem geçmişinde Binance ile ilişkili yatırma ve çekmeler görüldü. İstenen kurum kayıtları bu hareketleri iki Binance hesabıyla ilişkilendirdi. Beyanda, her iki hesabın Sheppard tarafından kontrol edildiği ve borsanın, kişinin kendi adına düzenlenmiş ehliyeti elinde tuttuğu fotoğrafı sunduğu anlatılıyor. Soruşturmacı, fotoğraftaki ehliyetin Coinbase’e sunulan belgeyle aynı göründüğünü belirtiyor. PDF s.20, §§47–48.

Coinbase burada iki farklı rolde geçer: bazı alıcıların kümeye yaptığı ödemelerin işlem kayıtlarını sağlayan borsa ve ayrıca Sheppard adına hesabın kimlik kaydını sunan borsa. Ödeme yapan müşterilerin hesapları ile araştırılan kişinin hesabı birbirine karıştırılamaz. Beyanın 40. paragrafındaki alıcı ödemelerinden, Sheppard’ın kendi Coinbase hesabının aynı transferleri yaptığı sonucu çıkmaz. İki borsa da “Coinbase → Binance → kişi” biçiminde tek bir para hattına dizilemez.

Kimlik bağlantısı neden tek bir KYC kaydından daha güçlüydü?

KYC, borsanın müşterini tanı sürecindeki kimlik bilgileridir. Bu dosyada hesap adı tek başına bırakılmadı: iki kurumun kimlik belgeleri, hesap e-postaları, forumdaki kullanıcı adı bağlantıları, önceki ödeme izi ve Discord’daki ödeme konuşmaları birlikte değerlendirildi. Aynı IP’den giriş, tek başına aynı kişiyi kanıtlamasa da diğer kayıtlarla sınanabilen bir araştırma bağlantısı sağladı. Beyanın 44–49. paragrafları, bu tamamlayıcı bulguların kişi atfına nasıl eklendiğini açıklıyor.

Teknik incelemenin somut katkısı, “adresin sahibi budur” demekle sınırlı değildir. İncelenen ödeme ile kullanıcı adı arasındaki bağın, kullanıcı adı ile kurum hesabı arasındaki bağın ve kurum hesabı ile kimlik belgesi arasındaki bağın ayrı dayanakları gösterilir. Kimlik belgesinin bir hesapta bulunmasıyla hesabı olay tarihinde fiilen kullanmak arasındaki mesafe de giriş, cihaz, iletişim ve diğer dosya kayıtlarıyla değerlendirilir.

Sahte yatırım mağduru açısından bu incelemenin karşılığı nedir?

Mağdurun elinde yalnız bir gönderim adresi olduğunda, raporun ve başvurunun sonraki araştırmayı tarif etmesi gerekir. Bu vakadan çıkarılabilecek çalışma sırası şudur:

1. Ödemeyi olaya bağlamak: Hangi mesajda hangi adrese ödeme istendiği, mağdurun hangi işlemle gönderdiği ve saat dilimi gösterilir. Zincirde görülen her hareket mağdurun ödemesi sayılmaz.
2. Her borsa temasını ayrı açıklamak: Kuruma giren veya kurumdan çıkan işlem, ağ, tarih ve tutarla tanımlanır; ilgili yatırma ya da çekmenin hangi müşteri hesabına kaydedildiği araştırılır.
3. Kimlik kaydıyla fiilî kullanımı karşılaştırmak: Olayla ilgili hesap açılışı ve kimlik doğrulama kayıtlarının yanında, ilgili tarih aralığındaki giriş, cihaz ve çekim kayıtları ile bağlantılı hesap bilgileri değerlendirilir. İstenen veri ile olay arasındaki ilişki başvuruda açıklanır.
4. Sonucu delilin sınırında kurmak: İki borsada aynı adın görülmesi, yatırım vaadini veren kişinin de o kişi olduğunu kendiliğinden kanıtlamaz. Yazışma, ödeme talimatı ve hesap kullanımının birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Türkiye’de bu kayıtların elde edilmesi, başvurunun niteliğine ve yetkili makamın talebine göre yürütülür; ABD dosyasındaki usul doğrudan Türkiye’ye uygulanmaz. Mağdurun veya vekilinin hazırladığı çalışma, hangi kurumdan hangi işlemle ilgili hangi kaydın istendiğini ve bunun hangi belirsizliği çözeceğini anlaşılır hâle getirmelidir. Kişinin tespiti, ayrıca malvarlığı bulunmasını, tedbir şartlarının oluşmasını veya tahsil gerçekleşmesini gereksiz kılmaz.

Sahte sitenin veya gerçek platformun arkasındaki şirket nasıl belirlenir?

Marka, alan adı ve şirket unvanı aynı bilgi değildir. Önce işlem tarihinde kabul edilen kullanım sözleşmesi, hesap açılış e-postası, ekstre, fatura varsa fatura ve destek yazışmaları birlikte okunur. Sözleşmenin tarafı hangi şirket, kayıtlı adres hangi ülkede, uyuşmazlığa konu hizmet o şirkete mi ait soruları cevaplanmalıdır. Bugünkü sitenin altbilgisi, geçmişteki işlemin muhatabını tek başına açıklamayabilir.

Türkiye’deki bir şirket için Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin unvan ve ilan kayıtları unvan, sicil ve değişiklikleri araştırmada kullanılabilir. Yabancı şirket iddiasında ilgili ülkenin resmî sicili esas alınır. Sicilde gerçek bir şirket bulunması, sizinle konuşan kişinin onun temsilcisi olduğunu veya para gönderilen sitenin o şirkete ait olduğunu göstermez.

Türkiye’deki kripto hizmet sağlayıcı iddiasında SPK’nın güncel kayıt ve duyuruları da incelenir. SPK’nın geçici Faaliyette Bulunanlar Listesi, listede yer almanın yetkilendirme anlamına gelmediğini açıkça belirtmektedir. Unvanın eşleşmesi, izin durumu ve kullanılan internet adresinin gerçekten o kuruma ait olması ayrı kontrollerdir. Sahte site, gerçek şirketin adını ve belgesini kopyalamış olabilir.

Doğru şirketin belirlenmesinden sonra Türkiye’de hangi mahkemeye gidilebileceği, yabancı taraf ve sözleşme hükümleri ayrıca değerlendirilir. Bu sonraki aşamanın ayrıntıları kripto ve P2P uyuşmazlıklarında görevli ve yetkili mahkeme incelemesinde yer almaktadır.

Kimlik araştırmasına elverişli başvuru dosyası nasıl hazırlanır?

Savcılığa sunulan olay anlatımı veya hukuk davası için hazırlanan delil dosyasının ilk sayfası, uyuşmazlığın anlaşılmasını sağlamalıdır: hangi sözleşme veya işlem ilişkisinin kurulduğu, hangi yükümlülüğün yerine getirilmediği, ne zaman nereye ödeme yaptığınız ve kimliğe ilişkin hangi noktaların bilinmediği açıklanır. Dolandırıcılık şüphesi varsa bunlara nasıl temas kurulduğu, ne vaat edildiği ve hangi davranışın aldatıcı olduğu eklenir. Uzun bir hukuk anlatısı, bu temel verilerin yerini tutmaz.

Olayı ve transferi aynı zaman çizgisinde gösterin

Anlaşma veya ilk temas, ödeme talimatı, para çıkışı, beklenen teslim ya da geri ödeme ve buna verilen cevabı tarih sırasına koyun. Sahte yatırım şüphesinde güven oluşturma, çekim reddi ve ek ödeme taleplerini de bu sıraya ekleyin. Dekont ile onu doğuran mesajı eşleştirin. “Ek 3’teki saat 14.20’de gönderilen talimat üzerine Ek 4’teki transfer yapıldı” gibi bir bağlantı, yüzlerce sırasız görselden daha açıklayıcıdır.

Kripto işlem ayrıntılarının yanında yazışma, telefon, alan adı ve kronolojinin de saklanması, FBI/IC3 mağdur delil rehberinde vurgulanan teknik hazırlıkla uyumludur. Türkiye’deki başvuru mercii ve usulü ise CMK’ya göre belirlenir.

Gerçek para çıkışını ekrandaki kârdan ayırın

TL ile alınan kriptonun sonradan dolandırıcıya gönderildiği olayda aynı varlığın TL alım bedeli ile kripto transferi iki ayrı kayıpmış gibi toplanmamalıdır. Farklı para birimleri ve varlıklar varsa asıl tutarları koruyun; dönüşüm hesabında kullanılan tarih ve kur kaynağını belirtin. İşlem ücretlerini de görünür kılın.

Kimlik araştırması ve koruma taleplerini somutlaştırın

“Tüm borsalara yazı yazılsın” talebi yerine, mümkün olduğu ölçüde hangi kurumda hangi transferin veya hesabın araştırılacağı belirtilmelidir. Örneğin belirli TxID’nin, ağın, zaman aralığının ve alıcı adresin hangi müşteri hesabına kaydedildiğinin sorulması; bu hesabın ilgili dönemdeki kimlik, oturum, iç transfer ve çekim kayıtlarının araştırılması istenebilir. Bilinmeyen kurum veya hareket ise bilinmiyor olarak bırakılıp araştırılması talep edilir.

İstenen her kaydın olayla bağı açıklanmalı, ihtiyaç dışı geniş kişisel veri taleplerinden kaçınılmalıdır. Birden çok mağdur varsa ortak site, telefon, hesap ve cüzdan bağlantıları gösterilebilir; herkesin ödemesi ayrı tutulur. Aynı şemanın kullanılması, bütün zararların aynı kişiye veya aynı hesaptaki bakiyeye bağlanabildiği anlamına gelmez.

Her kişi için bilgi, dayanak ve talebi ayrı yazın

Dosyada aynı kişiye ait olduğu henüz ispatlanmamış bilgileri tek bir isim altında birleştirmeyin. Örneğin “Telegram’da kendini tanıtan kişi”, “dekonttaki hesap sahibi” ve “borsa kaydında görünen müşteri” için ayrı satırlar açın. Her satırda bilinen bilgi, onu destekleyen belge, henüz doğrulanmayan ilişki ve istenen araştırma bulunsun.

Bir kurumun cevabı geldiğinde sadece dosyaya eklemekle yetinmeyin: doğru hesap ve zaman aralığı mı incelenmiş, yatırma müşteri hesabına bağlanmış mı, “kayıt bulunamadı” cevabı hangi tanımlayıcıyla yapılan aramaya dayanıyor, açıklanan kişi olay tarihinde hesabı kullanmış mı? Eksik veya farklı soruya cevap veren yazı, kimlik araştırmasının tamamlandığını göstermez.

Karşı taraf bilinmeden hukuk mahkemesinde delil tespiti istenebilir mi?

Koşulları varsa evet. HMK m.402/1, durum ve koşulların imkân vermemesi nedeniyle aleyhine tespit yapılacak kişinin gösterilemediği başvuruyu geçerli kabul eder. Bu, kimlik belirsizken hiçbir hukukî işlem yapılamayacağı düşüncesini düzeltir; fakat kimliği bilinmeyen kişiye karşı her tür davanın açılabildiği anlamına gelmez.

Delil tespiti, ileride açılacak veya görülmekte olan davada kullanılacak delilin önceden güvenceye alınmasına yöneliktir. HMK m.400’deki hukuki yarar, hangi vakıanın hangi delille tespit edileceği ve delilin kaybolması veya ileride ileri sürülmesinin önemli ölçüde zorlaşması ihtimali somutlaştırılmalıdır. Başvuruda tespiti istenen husus, bilirkişiye veya tanığa yöneltilecek sorular ve neden şimdi tespit gerektiği açıklanır.

Kripto uyuşmazlığında örneğin değiştirilebilecek bir platform ekranının içeriği, erişilebilir hesap kayıtlarının mevcut durumu veya belirli dijital verinin teknik niteliği bakımından somut bir tespit ihtiyacı doğabilir. Mahkemenin neyi hangi yöntemle tespit edebileceği dosyaya göre değerlendirilir. Bu yol, bütün borsalara sınırsız yazı gönderilmesini veya yabancı kurumların elindeki her kimlik kaydının getirtilmesini sağlayan genel bir araştırma aracı değildir.

Dava açılmadan önce başvurulabilecek mahkeme HMK m.401’e göre belirlenir; esas dava açılmışsa delil tespiti talebi o davayı gören mahkemeye yöneltilir. HMK m.403, hakların korunması bakımından zorunluluk bulunan durumda karşı tarafa önceden tebligat yapılmadan tespit imkânını düzenler. Tebligatsız işlem, sonradan yapılacak bildirim ve itiraz usulünü ortadan kaldırmaz.

Kişisel ekran kaydı, özel teknik inceleme, mahkemece delil tespiti ve ceza soruşturmasında delil toplama birbirinin aynısı değildir. Hangi yöntemin gerekli olduğu, kaydın nerede bulunduğuna ve kaybolma ihtimaline göre belirlenmelidir. Örneğin sabit bir zincir işlemiyle kapanmak üzere olan bir kullanıcı hesabının iç kayıtları aynı koruma sorununu yaratmaz.

Kayıt koruma, hesabın askıya alınması ve para iadesi ne anlama gelir?

Mağdur bakımından amaç paranın geri alınmasıdır; fakat bu amaca hizmet edebilecek işlemlerin dayanakları farklıdır. Kayıt koruma, soruşturmada kullanılabilecek verinin saklanmasına yöneliktir. Hesaba işlem kısıtı, belirli hareketlerin geçici olarak engellenmesidir. Elkoyma, kanuni şartlara bağlı adli koruma tedbiridir. İade ise varlığın hak sahibine verilmesini gerektiren ayrı değerlendirmedir.

Örneğin bir platformun “kayıtları koruduk” cevabı, hesabın bakiyesinin dondurulduğunu göstermez. Bir borsada fon görüldüğünü belirten analiz de mevcut kullanılabilir bakiyenin kurum tarafından teyit edildiği anlamına gelmez. Başvuruda hangi verinin korunması, hangi hesabın araştırılması ve hangi varlık için hangi tedbirin değerlendirilmesi istendiği ayrı yazılmalıdır.

CMK 128/A’daki 48 saat mağdurun başvuru süresi midir?

Hayır. 7571 sayılı Kanun m.22 ile eklenen CMK m.128/A, TCK m.142/2-e, m.158/1-f ve l ile m.245’teki suçlar bakımından makul şüphe bulunduğunda, ilgili banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısının suçta kullanılan hesabı 48 saate kadar askıya alabilmesini düzenler. Bu, her kripto uyuşmazlığında otomatik uygulanan veya mağdurun şikâyet hakkını 48 saatle sınırlayan bir hüküm değildir.

Madde; işlemin ve hesap hareketlerinin derhâl başsavcılığa bildirilmesini, hesabın sahibi için başvuru yolunu ve şartları varsa askıya alma süresi içinde suça konu menfaate elkonulmasını da düzenler. Elkoymada hâkim kararı; gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde ise savcının yazılı emri ve kanundaki hâkim onayı süreleri söz konusudur. Bu özel usulde CMK m.128’deki rapor alma şartı aranmaz. Bu düzenleme, mağdurun kendi cebinden özel rapor almasının zorunlu olduğu şeklinde yorumlanamaz.

CMK m.128/A’nın beşinci fıkrası, elkonulan suça konu menfaatin mağdura ait olduğunun anlaşılması hâlinde soruşturma veya kovuşturma evresinde iadesini düzenler. Buna karşılık hangi tutarın hangi mağdura ait olduğu belirsizse, birden çok mağdur veya üçüncü kişi iddiası varsa, bu bağlantının da araştırılması gerekir. Ayrıntılı şartlar CMK 128/A kapsamında hesap askıya alma ve elkoyma yazımızda açıklanmaktadır.

Yedinci fıkradaki 10 günlük bilgi-belge gönderme yükümlülüğü, soruşturma veya kovuşturmada savcı, hâkim ya da mahkemenin belirtilen kurumlardan istediği kayıtlara ilişkindir. Bu süre, mağdurun müşteri hizmetleri talebine kesin cevap veya soruşturmanın on günde bitmesi vaadi değildir. Yabancı bir platforma talebin iletilmesi ve orada yerine getirilmesi ayrıca değerlendirilir.

Bir tokenın ihraççısının teknik kısıtlama imkânı, bankanın veya borsanın hesap kısıtıyla da aynı şey değildir. Bütün kripto varlıkların her ağda dondurulabileceği söylenemez. İlgili varlık, sözleşme, ağ, mevcut bakiye ve yetkili makam süreci incelenmeden “USDT gönderdiniz, geri alınır” sonucu çıkarılamaz.

Para yurtdışındaki borsaya gittiyse veya site kapandıysa ne olur?

Sahte sitenin kapanması, banka ve gerçek borsa kayıtlarının da silindiği anlamına gelmez. İnternet sitesinin artık açılmaması hâlinde saklanan yazışmalar, ödeme talimatları, dekontlar, borsa hesap dökümleri ve doğrulanabilir zincir işlemleri üzerinden inceleme sürdürülebilir. Buna karşılık platform, alan adı veya haberleşme kayıtlarının erişilebilirliği ve saklama durumu somut olarak araştırılmalıdır.

Yurtdışı borsa söz konusuysa önce doğru hizmet sağlayıcı ve mümkün olduğunca ilgili tüzel kişi belirlenir. Bir marka adı, o marka altında faaliyet gösteren bütün şirketlerin aynı başvuru muhatabı olduğu anlamına gelmez. Yetkili makamın doğrudan talep kanalı, kayıt koruma imkânı, yabancı hukukun şartları ve gerekiyorsa uluslararası adli yardımlaşma yolu birlikte değerlendirilir.

Mağdurun dolandırıcılık bildirimiyle kolluk/adli makamın bilgi talebi farklı süreçlerdir. Örneğin Binance’in resmî kolluk rehberi, LERS kanalının özel kişiler veya özel hukuk uyuşmazlıkları için hazırlanmadığını, taleplerin resmî dayanaklarla iletilmesini öngördüğünü açıklar. Aynı rehberdeki 90 günlük kayıt koruma açıklaması, bu platformun veri saklama sürecine ilişkindir; paranın 90 gün dondurulması veya mağdura ödenmesi taahhüdü değildir.

Bu nedenle “avukat borsaya bir e-posta gönderip karşı tarafın bütün KYC bilgilerini alır” varsayımı doğru değildir. Mağdur kendi hesabının işlem geçmişini ve destek kayıtlarını temin edebilir; üçüncü kişinin verilerine erişim farklı hukuki şartlara tabidir. Kendi kayıtlarınız eksikse kripto borsasından işlem geçmişi ve kayıt talebi rehberi, hazırlanacak başvurunun kapsamını açıklar.

Kimliği bilinmeyen kişiye karşı tazminat davası açılabilir mi?

Kimliği meçhul fail hakkında suç duyurusu ile hukuk davasında davalı göstermek aynı usul sorunu değildir. Ceza soruşturmasında failin araştırılması istenebilir. Hukuk davasında ise talebin yöneltildiği kişinin veya şirketin belirlenmesi ve dava dilekçesinin taraf bilgileri bakımından usule uygun olması gerekir. HMK m.119, davacı ile davalının adı, soyadı ve adreslerini dava dilekçesinin unsurları arasında sayar.

Yalnız internet sitesinin ticari adını yazmak, bu adı kullanan gerçek kişiyi veya tüzel kişiyi belirlemiş olmak değildir. Bir şirketin sicilde bulunması da dolandırıcılığı onun gerçekleştirdiğini ispatlamaz; şirketin adı taklit edilmiş olabilir. Kimliğin tamamen bilinmemesi, bilinen kişinin adresinin eksik olması ve yanlış taraf gösterilmesi ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Adını biliyorum; adresi veya T.C. kimlik numarası yoksa?

HMK m.119, dava dilekçesinde davacı ve davalının ad, soyad ve adresini sayarken T.C. kimlik numarasını davacı bakımından ayrıca düzenler. Bu nedenle davalının numarasının eksikliği ile kişinin kim olduğunun hiç belirlenememesi aynı kabul edilmemelidir. Çok yaygın bir ad-soyadın kime ait olduğunun anlaşılabilmesi için dekont, hesap, sözleşme ve başka ayırt edici kayıtlar birlikte kullanılabilir.

Adres eksikliğinde, eldeki tanımlayıcılarla hukuken yapılabilecek adres araştırması ve tebligat usulü değerlendirilir; rastgele adres yazılmamalıdır. HMK m.119/2’nin kapsadığı dilekçe eksiklikleri için tamamlama usulü bulunması, “şimdilik herhangi birini davalı yazalım” yaklaşımını haklı kılmaz. Yanlış taraf seçimi gider, süre ve esas bakımından sonuç doğurabilir.

Yargılama sırasında tarafın değiştirilmesi de otomatik değildir. HMK m.124 karşı tarafın açık rızasını esas alır. Maddi hata, dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talepleri ve kabul edilebilir yanılgıdan kaynaklanan yanlış veya eksik taraf gösterme hâlleri için ayrıca hükümler içerir. Başlangıçta bilerek yanlış kişiye yönelip sonradan kolayca düzeltilebileceği varsayılmamalıdır.

Kimliği öğrendikten sonra hangi talep kime yöneltilir?

Ödünç ilişkisinde geri verme yükümlülüğünü üstlenen kişi; P2P satışında somut sözleşmeye göre teslim veya iade borcu bulunan taraf; platform uyuşmazlığında ise kendi hizmet yükümlülüğünü ihlal ettiği ileri sürülen şirket değerlendirilir. Hileyle para alınmışsa, fiili gerçekleştiren veya ona hukuken sorumluluk doğuracak biçimde katılan kişilere ilişkin delil aranır. Bu roller olayda birleşebilir; fakat yalnız bir hesabın kayıtlı sahibini öğrenmek, bütün taleplerin otomatik olarak o kişiye yöneltileceği anlamına gelmez.

Alacak miktarının belirsizliği, davalının kimliğinin belirsizliğinden farklıdır. Ayrıca eski kaynaklarda önerilen belirsiz alacak davası için güncel mevzuata dikkat edilmelidir: 31 Temmuz 2026’da yayımlanan 7589 sayılı Kanun HMK m.107’yi kaldırmış, kısmi davayı düzenleyen m.109’a talep artırımına ilişkin yeni hüküm eklemiş ve önceden açılan davalar için geçiş kuralı getirmiştir. Kısmi dava seçeneği, kimliği belirsiz davalı sorununu kendiliğinden çözmez.

Tazminat veya geri verme talebi; olayın niteliğine göre haksız fiil, sebepsiz zenginleşme, sözleşmeye aykırılık ya da başka bir hukuki sebebe dayanabilir. Para bir bankadan veya borsadan geçti diye o kurum kendiliğinden zararın tamamından sorumlu olmaz. Kuruma yöneltilecek talepte ilgili yükümlülük, somut ihlal, zarar ve bağlantı ortaya konulmalıdır.

Görevli mahkeme de yalnız “kripto” sözcüğüne bakılarak seçilmez. Tarafların sıfatı, hukuki ilişkinin niteliği, talep ve varsa tüketici veya ticari dava kuralları değerlendirilir; bütün dosyaların asliye ticaret mahkemesine götürülmesi doğru bir genelleme değildir. Belirlenmiş bir muhatap ve alacak bakımından geçici koruma ihtiyacı varsa ihtiyati haczin şartları ayrıca incelenir.

Failin bulunmasını beklemek bütün süreleri durdurur mu?

Hayır; soruşturmanın sürmesi, bütün özel hukuk sürelerinin kendiliğinden durduğu anlamına gelmez. Haksız fiilden doğan tazminat için TBK m.72, zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenilmesinden başlayan iki yıllık ve kural olarak fiilden başlayan on yıllık süreyi; cezayı gerektiren fiil için daha uzun ceza zamanaşımı varsa bunun uygulanmasını düzenler. Sebepsiz zenginleşme talebi ise TBK m.82’de kendi başlangıç ölçütleriyle ele alınır.

Sözleşmeden doğan bir alacakta ise haksız fiile ilişkin iki yıllık süreyi doğrudan uygulamak doğru olmaz. TBK m.146, 147 ve 149 çerçevesinde talebin niteliği, varsa özel süre ve alacağın muacceliyet tarihi incelenir. Aynı olayda farklı kişilere yöneltilebilecek taleplerin başlangıç tarihleri ve süreleri farklı olabilir.

Kimliğin ne zaman yeterince öğrenildiği, hangi kişiye hangi hukuki sebeple yönelineceği, kesilme/durma sebepleri ve olay tarihine uygulanacak kurallar dosya üzerinden belirlenmelidir. “Faili henüz bilmiyorum” veya “savcılığa zaten başvurdum” diyerek bütün talepler yönünden süresiz beklenebileceği varsayılmamalıdır.

Soruşturma ilerlemiyorsa veya takipsizlik kararı geldiyse ne yapılır?

Önce dosyada hangi araştırmanın yapıldığı anlaşılmalıdır: bankaya yazı yazıldı mı, cevap ilgili tarih aralığını kapsıyor mu, borsa yatırması müşteri hesabına eşleştirildi mi, gelen cevap yalnız hesap adından mı ibaret, bir transfer ayağı cevapsız mı kaldı? “Fail bulunamadı” ifadesi, bu soruların hangilerinin yanıtlandığını tek başına açıklamaz.

Mağdur veya şikâyetçinin delil toplanmasını istemesi, Cumhuriyet savcısından belge örneği istemesi ve vekil aracılığıyla dosyayı incelemesi CMK m.234 ve m.153 çerçevesinde değerlendirilir. Soruşturmanın gizliliği ve varsa kanuna uygun erişim kısıtlamaları dikkate alınır. Dosyada elde edilmiş kayda usulüne uygun erişmek, bankadan veya borsadan üçüncü kişinin bütün verilerini doğrudan istemekle aynı yetki değildir.

Devam eden soruşturmada somut eksik kayıt ve araştırma talepleri sunulabilir. Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar tebliğ edilmişse, CMK m.173’teki güncel genel itiraz süresi tebliğden itibaren iki haftadır. Başvuru, kararı veren savcının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine yapılır. Kararın türü, tarihi, tebliğ şekli ve varsa geçiş hükümleri ayrıca kontrol edilmelidir.

İtirazın yalnız “paranın bulunmasını istiyorum” demesi yerine, hangi delilin toplanmadığını ve bunun sonucu nasıl değiştirebileceğini açıklaması gerekir. Her eksik görünen kayıt mutlaka temin edilebilir değildir; ulaşılabilir somut araştırma ile varsayım ayrılmalıdır. Usul ve örnek araştırma başlıkları için kripto dolandırıcılığında ceza soruşturması ve KYOK itirazı incelememize bakılabilir.

“Kimliği bulduk, paranızı kurtaracağız” diyenlere nasıl yaklaşılmalı?

İlk dolandırıcılıktan sonra gelen kurtarma teklifi, aynı mağduriyeti devam ettirebilir. FBI/IC3’ün 13 Ağustos 2025 tarihli uyarısı; gerçek avukat ve büro adlarının taklit edilmesini, sahte resmî bağlantı iddialarını, eski transferlerin tarih ve tutarlarının bilinmesini ve yeni bir sahte banka ekranı üzerinden ödeme istenmesini birlikte ele alır. Bir kişinin önceki kaybınızın ayrıntılarını bilmesi, güvenilir olduğunu göstermez.

Avukat olduğunu söyleyen kişinin kimliğini ilgili baronun veya Türkiye Barolar Birliğinin resmî levha kaydından, iletişim bilgisini bağımsız bir kanaldan doğrulayın. Sunulan hizmetin kapsamı, ücretin kime ve hangi işlem karşılığında ödeneceği açık olmalıdır. Meşru avukatlık veya teknik inceleme ücretiyle “borsadaki bloke parayı açmak için şu cüzdana vergi yatırın” talebi aynı şey değildir.

Güvenilir bir inceleme, gerektiğinde “burada yalnız servis bağlantısı var”, “hesap sahibinin fiilî kullanıcı olduğu henüz doğrulanmadı” veya “tespit edilen varlığın bugün mevcut olduğu bilinmiyor” diyebilmelidir. Kimlik tespiti, suçun ispatı, sorumluluğun kurulması ve tahsil olanağı ayrı değerlendirmeler gerektirir. Başvuru dosyasının gücü, bu ayrımları gizlemeden somut delillerle ilerlemesinden gelir.

Hukuki dayanaklar ve teknik kaynaklar

Metin 7 Ekim 2026 tarihinde aşağıdaki birincil mevzuat ve kurum kaynakları esas alınarak güncellenmiştir. Yabancı kurum ve platform rehberleri teknik uygulamayı açıklamak için kullanılmıştır; Türkiye’deki başvuru usulünü belirlemez.

• 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — Adalet Bakanlığı metni: m.128/A, 153, 158, 160–161, 172–173 ve 234. 7571 sayılı Kanun’un TBMM kabul metni: özellikle m.22.
• 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — UYAP Mevzuat: m.157–158; fiilin unsurlara göre değerlendirilmesi.
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — UYAP Mevzuat: m.2, 119, 124 ve 400–403; taraf bilgileri, taraf değişikliği ve delil tespiti. 7589 sayılı Kanun: m.19–20, geçici m.1/10 ve m.26; 31 Temmuz 2026 tarihli yayımına ilişkin Bakanlık duyurusu.
• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — UYAP Mevzuat: m.49, 72, 77, 82, 146, 147 ve 149; haksız fiil, sebepsiz zenginleşme ve sözleşmesel taleplerin süreleri.
• SPK, Dolandırıcılık Suçlarına İlişkin Duyuru, 26 Eylül 2024.
• FBI/IC3, kripto dolandırıcılığı mağdurlarının saklaması gereken bilgiler, 24 Ağustos 2023; FBI, kripto yatırım dolandırıcılığının işleyişi.
• Binance, Government Law Enforcement Guidelines; Coinbase, Destination tags and memos.
• FBI/IC3, kripto mağdurlarını hedefleyen sahte hukuk büroları uyarısı, 13 Ağustos 2025.
• Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi: unvan ve ilan araştırması; SPK Faaliyette Bulunanlar Listesi: güncel/eski unvanlar ve geçici listenin hukuki anlamı.
• Etherscan, Private Address Name Tags; Public Name Tags, Labels and Public Notes: özel/kamusal etiket ayrımı.
• Binance, hesaplar arası iç transfer açıklaması: kurum içi ID ile blok zinciri TxID’sinin farkı, 3 Aralık 2025 güncellemesi.