Kripto Bozum Sonrası Banka Hesabına Bloke Konulması, MASAK Kaynak Belgesi ve Bilişim Suçları İfade Rehberi (2026)

1. Karşılaşılan altı durum: önce hangi belgeye bakılmalı?

Telefonda söylenen “MASAK blokesi” ifadesini kararın adı gibi kabul etmeyin. Paylaşılabilen hukuki dayanağı, kısıtlamanın başlangıcını ve kapsamını yazılı isteyin. Şüpheli işlem bildiriminin yapılıp yapılmadığı ise müşteriye açıklanamayabilir.

2. Banka incelemesi, MASAK ertelemesi ve CMK tedbiri

Bankanın işlemin ekonomik amacını ve fonun kaynağını sorması, müşteri ve işlem hakkında bilgi toplama yükümlülükleriyle ilişkili olabilir. Paranın bir kripto varlık platformundan gelmesi, daha önce nasıl edinildiği sorusunu tek başına cevaplamaz. Bununla birlikte, yüksek tutarlı bir çekimden otomatik olarak aklama soruşturması sonucu da çıkarılamaz.

5549 m. 19/A, şartları varsa belirli işlemlerin en çok yedi iş günü ertelenmesine ilişkin yetkiyi Bakana verir; bu yetki bakan yardımcısına devredilebilir. Bankanın her kaynak belgesi talebi veya kendi kısıtlaması bu maddeye dayalı sayılmaz. Süre ve devam eden kısıtlamanın dayanağı için MASAK 19/A ve yedi iş günü rehberine bakabilirsiniz.

CMK m. 128/A, TCK m. 142/2-e, 158/1-f ve l ile 245’teki suçlara ilişkin makul şüphe üzerine, banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısının suçta kullanılan hesabı en çok 48 saat askıya alabilmesini düzenler. Madde, savcının yazılı emriyle askıya almayı da öngörür. Her TCK m. 282 veya 7258 sayılı Kanun soruşturması kendiliğinden bu kapsama girmez. Askıya almanın kaldırılması için başsavcılığa başvurulabilir; savcı başvuruyu 24 saat içinde karara bağlar. Askıya alma ile elkoyma farklı aşamalardır; somut bildirim ve karar görülmeden hangisinin uygulandığı söylenemez. CMK 128/A’yı ekleyen 7571 sayılı Kanun, m. 22.

3. Bankaya sunulacak kripto kaynak dosyası nasıl hazırlanır?

“Kaynak belgesi” çoğu olayda tek bir standart form değildir. Bankanın yazılı talebini esas alarak, para nereden geldi ve bankaya ulaşana kadar hangi işlemlerden geçti sorularını cevaplayan kayıtları bir araya getirmek gerekir. Bakiye ekranı bugünkü tutarı gösterebilir; o tutarın edinim hikâyesini tek başına açıklamaz.

1. İlk sermaye: Kripto alımına ayrılan paranın banka çıkışı ile maaş birikimi, satış, miras veya başka bir kaynağı gösteren mevcut belgeleri eşleştirin. Sermaye farklı tarihlerde eklenmişse her eklemeyi ayrı gösterin.
2. Borsa içindeki hareketler: Alım-satım, yatırma-çekme, ücret ve varsa diğer gelir kayıtlarını platformdan dışa aktarın. Tarih aralığını ve kullanılan hesap kimliğini koruyun. İşlem geçmişindeki eksik dönemi, varsayımla doldurmak yerine açıklayın.
3. Cüzdan ve platform geçişleri: Her transfer için ağı, varlığı, adresleri, TxID’yi, tutarı ve zamanı yazın. Borsa içi işlemler blokzincirinde ayrı bir transfer olarak görünmeyebilir; bunlar için platform kaydı gerekir.
4. Son satış ve banka girişi: Satış emri, gerçekleşen tutar, kesintiler, çekim kaydı ve banka dekontunu birlikte gösterin. Fark varsa komisyon, kur, parçalı çekim veya başka işlem kaynaklı olup olmadığını kayıtla açıklayın.

Dosyanın başına kısa bir kronoloji ve ekler listesi koyun. Aynı tutarın cüzdanlar arasında birkaç kez taşınmasını yeni kazanç gibi toplamayın. İşlem saatlerini ortak saat diliminde karşılaştırın; asıl kaydın saat dilimini ayrıca koruyun. Başvurunun alındığını gösteren numarayı ve sunduğunuz dosyanın bir kopyasını saklayın.

TxID’nin sınırı: İşlem kimliği, ilgili ağdaki transferi incelemeye yarar; cüzdanın hukuki sahibini, transferin ticari sebebini veya tüm fonların meşru kaynağını tek başına kanıtlamaz. Borsa hesap kayıtları, emirler, banka belgeleri ve yazışmalarla birlikte değerlendirilir. Zincirde görünmeyen borsa içi alım-satım kazancı, yalnız adres hareketinden hesaplanamaz.

Soğuk cüzdan, özel anahtarların çevrimdışı tutulmasına ilişkin bir saklama biçimidir. MetaMask veya Trust Wallet kullanılması tek başına soğuk saklama anlamına gelmez. Kaynak incelemesi için özel anahtarınızı veya kurtarma kelimelerinizi paylaşmayın.

4. Bilişim suçları nedeniyle ifadeye çağrıldığınızda

Önce hangi dosyada ve hangi sıfatla çağrıldığınızı öğrenin. Şüpheli, tanık veya mağdur sıfatları aynı değildir. Şüpheli olarak alınan ifadede isnadın bildirilmesi, müdafi yardımından yararlanma ve açıklamada bulunmama gibi haklar CMK m. 147’de düzenlenir. Dosyaya erişim imkânı ve varsa kısıtlama, hazırlığın kapsamını etkileyebilir.

Hesaba gelen bir ödemenin dolandırıcılık şikâyetiyle ilişkilendirilmesi araştırılmayı gerektirebilir; tek başına hesabın sahibinin dolandırıcılığa katıldığını veya aklama suçunu işlediğini göstermez. TCK m. 158/1-f ve m. 282 bakımından isnat edilen fiil, kişinin bilgisi ve iradesi ile olayın diğer delilleri ayrı değerlendirilir.

Hazırlık dosyasında, sorulan transferi karşılayan satış emrini, kimden ödeme beklendiğini, ödemenin kimden geldiğini, kriptonun nereye ve ne zaman teslim edildiğini gösterin. İfadede hatırlamadığınız bir ayrıntıyı tahminle tamamlamayın. İncelemenin gerektirdiği olaylarda CMK m. 67/6 çerçevesinde bilimsel mütalaa alınması değerlendirilebilir; teknik inceleme raporu banka veya mahkeme için bağlayıcı bir sonuç belgesi değildir.

5. P2P ve OTC satışlarında üçüncü kişi ödemesi

P2P veya OTC işleminde kriptoyu isteyen kişiyle banka havalesini yapan kişinin farklı olması, işlemin gerçek taraflarını açıklamayı zorlaştırır. Emir numarası, karşı tarafın platformda görünen bilgileri, ödeme talimatı, sohbetin tamamı, banka dekontu ve kripto teslim kaydı birlikte saklanmalıdır. Yalnız “USDT gönderdim” demek, ödemenin neden başka kişiden geldiği sorusunu cevaplamaz.

Şikâyete konu bir ödeme varsa, o işlemle diğer birikimlerin ayrımı kayıtlar üzerinden kurulabilir ve tedbirin kapsamı tartışılabilir. Ancak bu ayrımın yapılabilmesi, kalan bakiyenin otomatik olarak serbest bırakılacağı anlamına gelmez. Benzer şekilde, zincir analizindeki bir risk etiketi veya dolaylı adres bağlantısı, tek başına kimlik, suç veya tüm bakiyenin kaynağı hakkında kesin sonuç vermez. P2P satışına ilişkin savcılık soruşturmasında işlem bazında eşleştirme bu nedenle önemlidir.

6. Kısıtlamayı öğrendiğinizde ilk yapılacaklar

1. Bildirimi kaydedin: Tarih, kurum, erişilemeyen işlem, kısıtlı tutar ve varsa karar/dosya numarasını not edin. Paylaşılabilen dayanağı yazılı isteyin.
2. Asıl kayıtları koruyun: Banka ve borsa dökümlerini indirin; ekran görüntülerini bunlara ek olarak saklayın. Sohbetleri kesip bağlamından koparmayın.
3. Talebin kapsamına cevap verin: Sorulan dönem ve işlemler için kronoloji oluşturun. Belge yoksa yokluğunu belirtin; birbirini tutmayan açıklamaları incelemeden sunmayın.
4. Başvuru yolunu karara göre belirleyin: Banka başvurusu, adli tedbire itiraz ve ifade hazırlığı farklı işlerdir. Bildirilen süreyi ve tebliğ tarihini kontrol edin; 48 saat veya yedi iş günü dolmasını genel bir bekleme kuralı saymayın.

7. Sık sorulan sorular

Banka kaynak belgesi istedi; hakkımda ceza soruşturması mı var?

Bu talepten tek başına ceza soruşturması sonucu çıkarılamaz. Bankanın incelemesi, varsa adli bildirim ve ifade çağrısı ayrı kontrol edilmelidir.

Yedi iş günü dolunca hesap mutlaka açılır mı?

Yedi iş günü, 5549 m. 19/A kapsamındaki ertelemenin üst sınırıdır. Başka bir tedbir veya kısıtlama varsa onun dayanağı ayrıca değerlendirilir. Devam eden kısıtlamanın gerekçesi öğrenilmeden otomatik açılma tarihi verilemez.

Kaynak belgesi sunmak vergi cezası doğurur mu?

Belge talebi, tek başına vergi cezası verildiği anlamına gelmez. Vergisel sonuç işlem türü, dönem, kişinin durumu ve uygulanacak düzenlemeye göre ayrı incelenir. Bankaya verilen bilgiler gerçek kayıtlarla tutarlı olmalıdır.

İfadeye çağrılmak tutuklanacağım anlamına gelir mi?

Hayır. Çağrı, tutuklama kararı değildir. Tutuklama ve diğer koruma tedbirleri için kanuni koşullar ve somut dosya değerlendirilir. Belge veya teknik rapor sunulması da bu tedbirlerin uygulanmayacağını garanti etmez.

Borsa kısıtlaması ile kişisel cüzdandaki USDT sorunu aynı mı?

Hayır. Platform hesabına getirilen kısıtlama, ağ/işlem hatası ve token sözleşmesi düzeyindeki işlem farklı nedenlere dayanabilir. Ağ, adres, TxID ve kurum yanıtı görülmeden “kara listeye alındı” veya “adli bloke” sonucu çıkarılmamalıdır.

İlgili rehberler

• Banka ve ödeme kuruluşu hesap blokesi
• Kripto varlığa elkoyma ve borsa hesap blokesi
• Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama
• Kripto varlık hukuku