Nitelikli Dolandırıcılık Davası Hangi Mahkemede Görülür? Görev, Yetki ve Zamanaşımı

Nitelikli Dolandırıcılık Davası Hangi Mahkemede Görülür? Görev, Yetki ve Zamanaşımı — kapak görseli
Özetle 25.12.2025’ten sonra açılan nitelikli dolandırıcılık davalarına kural olarak asliye ceza mahkemesi bakar; 7571 sayılı Kanun suçu ağır cezanın görev listesinden (5235 m.12) çıkardı. O tarihte ağır cezada görülen veya kanun yolunda olan dosyalar eski kuralla sonuçlanır (5235 geçici m.7). Ekim 2026 itibarıyla dava zamanaşımı 15 yıl, kesilmeyle en çok 22 yıl 6 aydır; örgüt artırımında 20 ve 30 yıl. 158/1’de beraate karşı istinafın esastan reddi kesindir; 158/3 iddiası temyiz yolunu açar.

Son güncelleme: · Hazırlayan: Av. Ahmet Karaca, İstanbul Barosu (Sicil No 92414) · Baro levhasında doğrula

Nitelikli dolandırıcılık davanızın mahkemesi, zamanaşımı veya kanun yolu için:

WhatsApp E-posta

Nitelikli dolandırıcılık davası hangi mahkemede görülür?

25.12.2025’ten sonra açılan davalarda kural olarak asliye ceza mahkemesinde. 7571 sayılı Kanun’un 12. maddesi, 5235 sayılı Kanun’un 12. maddesindeki ağır ceza listesinden “nitelikli dolandırıcılık (m. 158)” ibaresini çıkardı; değişiklik Resmî Gazete’de yayımlandığı 25.12.2025’te yürürlüğe girdi. Ağır ceza artık listede sayılan suçlara ve “on yıldan fazla hapis cezasını gerektiren” suçlara bakar. 158/1 ve 158/2’nin hapis üst sınırı on yıldır, on yıldan fazla değildir; bu davalar genel görevli asliye ceza mahkemesine kalır (5235 m.11).

Anayasa Mahkemesi değişikliği iptal etmedi; ağır cezanın bu suçtaki görevinin sona erdiğini ve asliye cezanın görevli hâle geldiğini açıkça belirtti (AYM, E.2026/10, K.2026/111). “Nitelikli dolandırıcılık ağır cezada görülür” bilgisi bu tarihten sonra açılan davalar için artık doğru değildir. Suçun bentleri ve cezası için nitelikli dolandırıcılık (TCK 158) rehberine bakılabilir.

7571 sayılı Kanun eski dosyaları nasıl etkiledi?

Dosyanın 25.12.2025’teki aşaması belirleyicidir. Kanun koyucu, ağır cezada görülen ve kanun yolundaki dosyaları geçici bir maddeyle eski kurala bağladı; soruşturmada olan dosyalar için ayrı bir geçiş hükmü koymadı.

Dosyanın 25.12.2025’teki durumuNerede sonuçlanır?Dayanak
Suç bu tarihten sonra işlendi ya da soruşturma sürüyorduİddianame asliye ceza mahkemesine verilir5235 m.11-12; AYM, E.2026/10, K.2026/111
Ağır ceza mahkemesinde yargılama sürüyorduAynı ağır ceza, kesin hükme kadar; görevsizlik kararı verilemez5235 geçici m.7
İstinaf veya temyiz incelemesindeydiGörev gerekçesiyle bozma yapılamaz; başka sebeple bozulursa dosya hükmü veren ağır cezaya döner5235 geçici m.7; 11. CD, E.2021/32380, K.2026/4223
Eski dosya asliye cezada açılmıştı, vasıf 158 çıktıAsliye ceza; görev bozması yapılmıyor (karşı oy var)11. CD, E.2026/994, K.2026/2742; E.2021/29676, K.2026/3835
158/3 artırımıyla (üç kişi veya örgüt), TCK 220 ile birlikte açılanlar dâhilAğır ceza görüşü güçlü; içtihatla netleşmedi5235 m.12; TCK 158/3

Aynı dönemde işlenmiş iki benzer dolandırıcılık, biri ağır cezada biri asliye cezada sonuçlanabilir. Fark mahkemenin adında kalmaz: tutukluluk üst sınırları da ağır ceza ve asliye ceza işleri için ayrı belirlenir.

158/3 veya örgüt iddiası davayı ağır cezaya taşır mı?

Güçlü görüş evet yönündedir, ama bu nokta içtihatla netleşmiş değildir. 158/3, suçun üç veya daha fazla kişiyle birlikte işlenmesinde cezayı yarı oranında, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenmesinde bir kat artırır. Artırımla 158/1’in üst sınırı on beş veya yirmi yıla çıkar; bu görüşe göre suç “on yıldan fazla hapis cezasını gerektiren” suçlar arasına girer.

Bu görüş, görev hakkında olmasa da iki Ceza Genel Kurulu kararına dayanıyor: biri 158/3’ün temyiz sınırının hesabında dikkate alınacağını kabul etti (CGK, E.2022/436, K.2022/705), diğeri oranlı artırım öngören nitelikli hâllerin zamanaşımı ve zorunlu müdafi hesabına girdiğini söyledi (CGK, E.2025/22, K.2026/59). Karşı görüş, görev belirlenirken artırım nedenlerinin değil suçun temel cezasının esas alınmasını savunur. 7571 sonrasında 158/3’ün görev hesabındaki yerini doğrudan çözen yerleşik bir içtihat henüz oluşmadı.

TCK 220’deki örgüt suçu tek başına görevi değiştirmez: kurma ve yönetmenin cezası beş-on, üyeliğin iki-beş yıldır; silahlı örgütte kurma ve yönetme için yarı oranındaki artırımla üst sınır on beş yıla çıkar. Bağlantılı suçlar farklı mahkemelerin görevindeyse dava yüksek görevli mahkemede birlikte açılabilir (CMK m.9). Mahkemeler birbirine görevsizlik verirse uyuşmazlığı ortak yüksek görevli bölge adliye mahkemesi çözer (5. CD, E.2026/4863, K.2026/7802). 158/3’ün diğer sonuçları: TCK 158/3 ve örgütlü dolandırıcılık.

Hangi şehirdeki savcılık ve mahkeme yetkilidir?

Suçun işlendiği yer; bilişim veya banka aracılığıyla işlenen dolandırıcılıkta ayrıca mağdurun yerleşim yeri. Genel kurala göre yetki suçun işlendiği yer mahkemesine aittir (CMK m.12/1). Dolandırıcılık menfaatin elde edildiği anda tamamlandığından, havaleli olaylarda Yargıtay paranın çekildiği yeri suç yeri saydı (Kapatılan 15. CD, E.2019/6236, K.2019/10639). Zincirleme suçta son suçun işlendiği yer yetkilidir (12/2).

2021’de eklenen CMK m.12/6’ya göre bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının ya da banka veya kredi kartlarının araç olarak kullanıldığı suçlarda mağdurun yerleşim yeri mahkemeleri de yetkilidir. Yargıtay bunu mağdurun fiilen oturduğu ilçenin adliyesi olarak uyguluyor (Yargıtay, E.2022/7150, K.2023/1992). 158/1-f dosyasında şikâyet bu yüzden mağdurun kendi ilçesinde yapılabilir; şüphelinin başka şehirde oturması o savcılığı yetkisiz kılmaz.

Savcılıklar dosyayı birbirine yetkisizlikle gönderirse ikinci kararın ardından dosya en yakın ağır ceza mahkemesine gider; bu merciin kararı kesindir ve sonraki yetkisizlik kararları yok hükmündedir (Yargıtay, E.2022/3990, K.2022/15001). Çok mağdurlu dosyalarda farklı savcılıklardaki soruşturmaların birleştirilmesini istemek, aynı fiil için birden çok yargılamayı önler.

Nitelikli dolandırıcılıkta dava zamanaşımı kaç yıl?

Temel süre 15 yıldır. Dava zamanaşımı (devletin kovuşturma hakkının süre geçmesiyle düşmesi) suçun kanundaki cezasının üst sınırına göre belirlenir (TCK m.66/4). 158/1 ve 158/2’nin üst sınırı on yıl olduğundan süre, beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapis gerektiren suçlar için öngörülen 15 yıldır (66/1-d). Dosyadaki delillere göre daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hâller de hesaba katılır (66/3).

SuçKanundaki üst sınırOlağan süreKesilmeyle en çok (67/4)
Basit dolandırıcılık (157)5 yıl8 yıl (66/1-e)12 yıl
Nitelikli dolandırıcılık (158/1, 158/2)10 yıl15 yıl (66/1-d)22 yıl 6 ay
158/3, üç veya daha fazla kişi15 yıl15 yıl (66/1-d)22 yıl 6 ay
158/3, örgüt faaliyeti çerçevesinde20 yıl20 yıl (66/1-c)30 yıl
Alacağı tahsil amacıyla dolandırıcılık (159)1 yıl8 yıl (66/1-e)12 yıl

Üç kişi artırımı süreyi değiştirmez, çünkü on beş yıllık üst sınır hâlâ 66/1-d aralığındadır; örgüt artırımı ise süreyi 20 yıla çıkarır. Yargıtay da 158 için olağan ve olağanüstü süreyi 15 yıl ve 22 yıl 6 ay olarak uyguluyor (11. CD, E.2024/4092, K.2026/7357). Suç tarihinde 18 yaşını doldurmamış faillerde süreler kısalır (66/2). Kesinleşmiş cezanın infazına ilişkin ceza zamanaşımı ayrı bir kurumdur; tablo dava zamanaşımını gösterir.

Zamanaşımı ne zaman başlar, durur ve kesilir?

Süre tamamlanmış suçta suçun işlendiği gün, zincirleme suçta son suçun işlendiği gün başlar (66/6). Dolandırıcılıkta bu gün paranın failin hesabına geçtiği gündür; aynı mağdurun birden çok ödemesinde son ödeme esas alınır (Yargıtay, E.2021/39099, K.2025/6651).

Kesilme: savcı huzurunda ifade veya sorgu, tutuklama kararı, iddianame ve mahkûmiyet kararı süreyi keser; süre son kesme sebebinden yeniden başlar (67/2-3). Kesilme suça bağlıdır; kanun “şüpheli veya sanıklardan birinin” ifadesini yeterli sayar. Kaç kesilme olursa olsun süre kanundaki sürenin en fazla yarısı kadar uzar (67/4).

Durma: bazı dönemlerde süre hiç işlemez: izin veya başka bir mercideki meselenin çözümü beklenirken ve kaçak kararı kaldırılıncaya kadar (67/1), HAGB denetim süresince (CMK m.231/8), uzlaştırma süreci boyunca (CMK m.253/21) ve uzlaşmadaki erteleme ya da durma kararı süresince (253/19, 254/2). Yargılamanın yenilenmesi talebi kabul edilirse süre yeni baştan işler (66/5).

Vasıf 157’ye dönerse dava düşer mi?

Düşebilir. Mahkeme eylemi basit dolandırıcılık sayarsa süre 8 yıla, kesilmeyle 12 yıla iner; eski dosyalarda bu süre çoğu zaman dolmuştur. Yargıtay’ın 2026’daki örnekleri:

  • Banka yalnız ödeme aracı olduğu için 158/1-f oluşmadı; vasıf 157’ye indi ve dava düştü (11. CD, E.2021/30544, K.2026/3830).
  • Kendini polis tanıtma fiili 158/1-l’nin yürürlüğünden (02.12.2016) önce işlendiği için 157 kabul edildi; son kesme sebebi olan mahkûmiyetten bu yana 8 yıl dolmuştu (11. CD, E.2021/31667, K.2026/6453).
  • Emlakçılık serbest meslek sayılmadığından 158/1-i uygulanmadı ve olağan süre dolduğu için dava düştü (11. CD, E.2021/30573, K.2026/4447).

Düşme kararı beraat değildir. Derhâl beraat verilebilecek hâlde mahkeme düşme kararı veremez (CMK m.223/9); suçlamayı haksız bulan sanık için doğru talep beraattir. Düşme ve ceza verilmesine yer olmadığı kararlarının istinafta esastan reddi de temyiz edilemez (CMK m.286/2-h).

Zamanaşımını beklemek bir savunma stratejisi olabilir mi?

Olamaz; dosyayı kapatan şey gerçek failin bulunmasıdır. On beş yıllık süre her savcılık ifadesi, iddianame veya mahkûmiyetle yeniden başlar ve 22 yıl 6 aya kadar uzar. Hesabı kullanılan kişi bu süre boyunca şüpheli ya da sanık olarak kalır; çok mağdurlu dosyalarda her mağdur ayrı bir suç ve ayrı bir süre demektir.

Beklemek, savunmanın ihtiyaç duyduğu delilleri de eritir: ATM ve şube kamera kayıtları kısa sürede silinir, borsadaki bakiye çekilir, hat kullanıcıları değişir. Silinmeyen kayıtların başında blokzinciri ağındaki transferler gelir. Savcılığın çoğu zaman yalnız paranın geldiği hesabın sahibini bulabildiği bu dosyalarda para, birkaç ara hesaptan sonra çoğunlukla TRON ağında USDT’ye çevrilir; bu hareket yıllar sonra da aynı netlikle izlenebilir. İzin ulaştığı borsa yatırma adresi, o borsadan kimlik, giriş IP’si ve cihaz kaydı istenmesinin yoludur; EGM Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı yurt dışındaki borsalarla doğrudan yazışabiliyor. Para bir soğuk cüzdanda bekliyorsa da iz kaybolmaz; o adresteki USDT, kolluk veya savcılık talebiyle Tether tarafından dondurulabilir. PEGA Hukuk’un kripto varlık uzman raporu, banka ve kripto bacağını tek şemada gösterir; takip ettiğimiz pek çok dosyada gerçek dolandırıcılar bu izle tespit edildi. Yöntemin ayrıntısı: TRC-20 USDT transfer takibi.

Gerçek fail kesinleşmiş bir mahkûmiyetten sonra ortaya çıkarsa da yol kapanmaz: kartları toplayan kişinin başka dosyadaki beyanı yargılamanın yenilenmesi için yeni delil sayıldı (11. CD, E.2024/2289, K.2024/10861; CMK m.311/1-e). Ayrıntı: gerçek dolandırıcı bulununca yargılamanın yenilenmesi.

Nitelikli dolandırıcılık kararı Yargıtay’a gider mi?

Kararın türüne ve cezanın miktarına göre değişir; 158/1 dosyalarının önemli bir kısmı bölge adliye mahkemesinde kesinleşir. İlk derece hükmüne karşı istinaf yoluna gidilir; temyiz için CMK m.286/2’deki sınırların aşılması gerekir.

  • Beş yıl veya daha az hapis: istinafın esastan reddi temyiz edilemez (286/2-a); bu cezayı artırmayan bölge adliye kararları da öyle (286/2-b). Adli para cezaları miktarı ne olursa olsun bu kapsamdadır. Cezanın beş yılı aşıp aşmadığı indirimlere bağlıdır: nitelikli dolandırıcılık ceza hesaplama.
  • Beraat: on yıl veya daha az hapis gerektiren suçlarda beraat kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddi kesindir (286/2-g). 158/1’in üst sınırı on yıl olduğundan katılan mağdur bu kararı Yargıtay’a taşıyamaz.
  • 158/3 iddiası: artırımla üst sınır on yılı aştığından beraat kararı da temyize açılır (11. CD, E.2024/415, K.2024/14923). Örgüt üyeliğinden beraat kesinleşmişse örgüt artırımı hesaba katılmaz; başka artırım kalmazsa temyiz yolu kapanır (CGK, E.2022/436, K.2022/705).

158/3’ün bir usul sonucu daha var: alt sınır beş yılı aşarsa sanığa istemi aranmaksızın müdafi atanması zorunludur (CMK m.150/3) ve atanmadan kurulan hüküm bozulur (CGK, E.2025/22, K.2026/59). Eşik bende göre hesaplanır: (e), (f), (j), (k) ve (l) bentlerinde dört yıllık alt sınır üç kişi artırımıyla altı yıla, örgüt artırımıyla sekiz yıla çıkar; diğer bentlerde üç yıllık alt sınır üç kişi artırımıyla dört yıl altı aya çıkar ve eşiği aşmaz, örgüt artırımıyla altı yıla çıkar. Kesinleşen kararlara karşı bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığının itirazı (CMK m.308/A), kanun yolundan geçmeden kesinleşen kararlarda kanun yararına bozma (309) ve yargılamanın yenilenmesi (311) ayrıca vardır.

Asliye ve ağır cezada tutukluluk süresi farklı mı?

Evet; CMK m.102 üst sınırı mahkemenin görevine bağlar. Ağır cezanın görevine girmeyen işlerde tutukluluk en çok bir yıldır, zorunlu hâllerde altı ay uzatılabilir ve soruşturma evresinde altı ayı geçemez. Ağır ceza işlerinde süre en çok iki yıldır, uzatmalar toplam üç yılı aşamaz (yani en çok beş yıl) ve soruşturma evresindeki sınır bir yıldır. Üç veya daha fazla kişinin işlediği toplu suçlarda soruşturma evresindeki sınır bir yıl altı aydır, altı ay daha uzatılabilir (102/4; CMK m.2/1-k).

7571’den sonra açılan 158/1 davaları asliye ceza işi olduğundan kısa süreler uygulanır. Geçici m.7 uyarınca ağır cezada süren eski dosyalarda hangi sürenin uygulanacağı kanunda yazılı değildir; bu dosyalara eski görev kurallarıyla bakıldığı için iki yıllık sürenin uygulanacağı görüşü güçlüdür. Tutuklama şartları ve itiraz: nitelikli dolandırıcılıkta tutuklama ve adli kontrol.

Dosyam hangi mahkemede, nasıl anlarım?

Soruşturma evresinde dosya bir mahkemede değil, Cumhuriyet başsavcılığında bir soruşturma numarasıyla yürür; tutuklama talebine sulh ceza hâkimi karar verir (CMK m.101/1). İddianame mahkemeye verildiğinde dosya o mahkemenin esas numarasını alır ve mahkemenin adı tebligatta, UYAP Vatandaş Portal’da ve e-Devlet’teki dava dosyası sorgulamasında görünür: “… Asliye Ceza Mahkemesi” ya da “… Ağır Ceza Mahkemesi”.

Üç pratik sonuç çıkar. 158/3 iddiası taşımayan ve 2026’da asliye cezaya verilen bir dosya görev yönünden bozulmaz. 25.12.2025’te ağır cezada görülen eski bir dosya asliye cezaya gönderilemez. İddianamede 158/3 veya örgüt suçlaması varsa dosya ağır cezada açılabilir; o zaman tutukluluk süresi değişir ve bente göre zorunlu müdafi gündeme gelir. Ağır ceza mahkemesinde savunma için: ağır ceza avukatı.

Görev ve zamanaşımında güncel kararlar neler?

KararTarihİlke
AYM, E.2026/10, K.2026/11113.05.2026158’in ağır ceza listesinden çıkarılması Anayasa’ya aykırı değil; soruşturmadaki dosyalar asliye cezada açılır.
11. CD, E.2021/32380, K.2026/422320.04.2026Geçici m.7 kapsamındaki dosya bozulursa hükmü veren ağır cezaya döner.
11. CD, E.2026/994, K.2026/274209.03.20267571’den sonra görev yönünden bozma kararı verilemez.
11. CD, E.2024/415, K.2024/1492309.12.2024158/3 iddiası, beraate karşı istinafın esastan reddini temyize açar.
CGK, E.2022/436, K.2022/70508.11.2022Örgüt beraati kesinleşirse 158/3 temyiz eşiğine katılmaz.
CGK, E.2025/22, K.2026/5904.02.2026158/3 zamanaşımı hesabına girer; 158/1-l ile birlikte 158/3’te alt sınır beş yılı aştığından müdafi zorunludur.
11. CD, E.2024/4092, K.2026/735701.07.2026158’de olağan süre 15 yıl, olağanüstü 22 yıl 6 ay.

Kararlar, görevde 7571 çizgisinin yerleştiğini, 158/3’ün ise temyiz ve zamanaşımı bakımından ağırlaştırıcı bir hesap unsuru sayıldığını gösteriyor. Görev bakımından aynı sonucun çıkıp çıkmayacağı ayrı bir sorudur.

Anayasa Mahkemesi, E.2026/10, K.2026/111, 13.05.2026

Olay: Üç asliye ceza mahkemesi, nitelikli dolandırıcılık davalarında 7571 m.12 ile yapılan değişikliğin iptali için itiraz yoluyla başvurdu; itiraz reddedildi (RG 07.08.2026, Sayı 33333).

“Kuralın yürürlüğe girdiği tarihte henüz kamu davası açılmamış, diğer bir ifadeyle soruşturma aşaması devam eden nitelikli dolandırıcılık suçlarına ilişkin dosyalar bakımından özel bir geçiş hükmü öngörülmemiştir.”

Uygulamaya etkisi: 25.12.2025’te soruşturması süren dosyalar için tartışma kapandı: iddianame asliye cezaya verilir. Geçici m.7’ye yönelik itiraz ise başvuran mahkemeler bu kuralı uygulamayacağı için esastan incelenmedi.

Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/32380, K.2026/4223, 20.04.2026

Olay: Kamu kurumu ile bilişim ve banka araç kılınarak kredi sözleşmesi üzerinden menfaat sağlandığı iddiasıyla ağır ceza mahkemesinin kurduğu mahkûmiyet hükmü bozuldu.

“Dava dosyasının, 7571 sayılı Kanun’un 13. maddesiyle 5235 sayılı Kanun’a eklenen Geçici 7. Madde uyarınca hükmü veren Ankara 8. Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE”

Uygulamaya etkisi: Bozma, eski dosyayı asliye cezaya taşımaz. Yeniden yargılama aynı ağır ceza mahkemesinde yapılır.

Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2024/415, K.2024/14923, 09.12.2024

Olay: İlk derece mahkemesinin beraat kararına karşı istinaf esastan reddedilmişti; iddianamede 158/3 de sevk maddeleri arasındaydı. Daire, temyiz isteminin incelenebilir olup olmadığını değerlendirdi.

“Kanun maddesinin öngördüğü cezanın yukarı haddi ve uygulanması gereken artırım maddeleri de üst sınırdan dikkate alındığında, suçun gerektirdiği cezanın herhâlde 10 yıl hapis cezasından fazla olacağı”

Uygulamaya etkisi: Mağdur için 158/3’ün iddianameye girmesi, beraat hâlinde Yargıtay yolunu açık tutar. Sanık için ise üç kişi veya örgüt iddiasının dayanaksızlığını erkenden tartışmak, usul sonuçlarını da değiştirir.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E.2022/436, K.2022/705, 08.11.2022

Olay: 158/1-e iddiasından beraat eden sanığın silahlı örgüt üyeliğinden beraati kesinleşmişti; bölge adliye mahkemesinin esastan ret kararının temyize tabi olup olmadığı tartışıldı.

“sanığa atılı nitelikli dolandırıcılık suçunun gerektirdiği cezanın belirlenmesinde TCK’nın 158/3. maddesinin bu sanık yönünden dikkate alınamayacağı ve Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi kararının temyiz kanun yoluna tabi olmadığı kabul edilmelidir.”

Uygulamaya etkisi: 158/3 kural olarak temyiz eşiğine girer, ama dayanağı olan örgüt iddiası çökerse eşik de düşer. Mağdur tarafı için iddianamede “üç veya daha fazla kişi” kolunun ayrıca gösterilmesi bu yüzden önem taşır.

Görev ve zamanaşımında hangi sorular henüz netleşmedi?

  • 158/3 ile görev. Artırımın “on yıldan fazla” eşiğine katılıp katılmayacağı 5235’te açıkça yazılı değildir; ağır ceza görüşü güçlüdür.
  • 158/4’ün süre ve eşiklere etkisi. Yarı indirim 158/1’in üst sınırını beş yıla düşürür. İndirim zamanaşımı hesabında esas alınırsa süre 8 yıla iner, alınmazsa 15 yıl kalır; güvenli hesap 15 yıldır. 286/2-g ve görev hesabına etkisi de içtihatla belirlenecek.
  • Eski ağır ceza dosyalarında tutukluluk. Geçici m.7 kapsamındaki dosyalarda 102/1’in mi 102/2’nin mi uygulanacağı yazılı değildir.
  • Asliye cezada açılmış eski dosyalar. 157 iddianamesiyle asliye cezada açılıp 158 vasfı ortaya çıkan dosyalarda Daire çoğunluğu görev bozması yapmıyor; iki üye geçici m.7 gereği bozma gerektiğini savundu (11. CD, E.2021/29676, K.2026/3835).

Örnek senaryo: 2025’te başlayan bir ilan dolandırıcılığı dosyası

Kurgusal bir örnek. Mart 2025’te ikinci el eşya satan bir kişi, alıcı rolündeki dolandırıcının gönderdiği sahte ödeme ekranına inanır ve “fazla ödemeyi iade” adıyla başka bir hesaba para gönderir; para aynı gün başka bir ilde ATM’den çekilir.

  1. Vasıf: sahte ödeme ekranı bankanın ürettiği bir belge gibi kullanıldığından eylem 158/1-f’ye girer (11. CD, E.2026/994, K.2026/2742).
  2. Yetki: mağdur kendi ilçesinde şikâyet edebilir (12/6); paranın çekildiği yer de yetkilidir.
  3. Görev: 25.12.2025’te soruşturma sürdüğü için iddianame 2026’da asliye ceza mahkemesine verilir.
  4. Zamanaşımı: hesap sahibinin savcılıktaki ifadesi süreyi keser ve 15 yılı yeniden başlatır; toplam süre suç tarihinden itibaren 22 yıl 6 ayı geçemez.
  5. Kanun yolu: hesap sahibi beş yıl veya daha az hapisle mahkûm olur ve istinaf esastan reddedilirse karar kesinleşir; beraat eder ve istinaf başvurusu esastan reddedilirse mağdur temyiz edemez.
  6. Asıl soru: para kripto varlığa çevrildiyse izi blokzinciri ağında sürülür ve borsa kayıtları istenir. Gerçek dolandırıcının bulunması, hem mağdurun parası hem hesap sahibinin beraati için dosyanın yönünü belirler.

Sık sorulan sorular

Nitelikli dolandırıcılık asliye cezaya mı geçti?

Evet, 25.12.2025’ten itibaren açılan davalar için. 7571 sayılı Kanun nitelikli dolandırıcılığı 5235 sayılı Kanun’daki ağır ceza listesinden çıkardı ve Anayasa Mahkemesi bu değişikliği iptal etmedi. O tarihte ağır cezada görülen veya kanun yolunda olan dosyalar ise kesin hükme kadar ağır cezada kalır.

TCK 158/1-f davasına hangi mahkeme bakar, zamanaşımı kaç yıl?

Bilişim veya banka aracılığıyla dolandırıcılıkta yeni davalar asliye ceza mahkemesinde görülür; mağdurun yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir (CMK m.12/6). Dava zamanaşımı 15 yıldır, kesilmeyle en çok 22 yıl 6 ay olur. 158/3 örgüt artırımı varsa süre 20 yıla, kesilmeyle 30 yıla çıkar.

Dolandırıcılık şikâyeti hangi şehirde yapılır?

Suçun işlendiği yerde, havaleli olaylarda paranın çekildiği yerde ve bilişim veya banka aracılığıyla işlenen dolandırıcılıkta mağdurun yerleşim yerindeki savcılıkta. Uygulamada mağdurun fiilen oturduğu ilçenin adliyesi esas alınıyor. Şikâyet kolluğa da yapılabilir. Savcılıklar arasında yetkisizlik çıkarsa uyuşmazlığı en yakın ağır ceza mahkemesi kesin olarak çözer.

Nitelikli dolandırıcılık davası kaç yıl sürer?

Kanunda yargılama için bir süre yoktur; süreyi delil sayısı, bilirkişi incelemeleri, mağdur ve sanık sayısı belirler. Kanunun koyduğu sınırlar tutukluluk süreleri ile dava zamanaşımıdır. Asliye ceza işlerinde tutukluluk en çok bir yıl artı altı aydır; dava zamanaşımı ise kesilmelerle en çok 22 yıl 6 ay sürer.

Beraat kararı Yargıtay’a gider mi?

158/1 ve 158/2’de genellikle gitmez: on yıl veya daha az hapis gerektiren suçlarda beraat kararına karşı istinafın esastan reddi kesindir (CMK m.286/2-g). İddianamede 158/3 varsa üst sınır on yılı aştığından temyiz yolu açılır. Örgüt üyeliğinden beraat kesinleşmişse örgüt artırımı hesaba katılmaz; üç kişi artırımı da yoksa yol yeniden kapanır.

Nitelikli dolandırıcılıkta zorunlu müdafi var mı?

158/1’de şüpheli çocuk ya da kendini savunamayacak durumda değilse kural olarak yoktur, çünkü alt sınır üç veya dört yıldır ve zorunlu müdafi için alt sınırın beş yılı aşması gerekir (CMK m.150/3). 158/3’te eşik aşılabilir: (f) ve (l) gibi dört yıllık bentlerde üç kişi artırımıyla alt sınır altı yıla çıkar ve Ceza Genel Kurulu müdafi atanmasını zorunlu saydı. Üç yıllık bentlerde üç kişi artırımı alt sınırı dört yıl altı aya çıkarır ve eşik aşılmaz; örgüt artırımında alt sınır altı yıldır.

Ağır cezada görülen eski dosyam asliye cezaya gönderilir mi?

Hayır. 25.12.2025’te ağır ceza mahkemesinde görülmekte olan davalarda görev değişikliği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilemez; dava kesin hükme kadar aynı mahkemede sürer (5235 geçici m.7). Dosya Yargıtay’da başka bir sebeple bozulursa da hükmü veren ağır ceza mahkemesine geri döner. Bu dosyalarda tutukluluk için iki yıllık sürenin uygulanacağı görüşü güçlüdür.

İlgili rehberler

Kaynaklar

  1. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, m.66, 67, 157, 158, 159, 220 — mevzuat.gov.tr
  2. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, m.2/1-k, 9, 12, 101, 102, 150, 223, 231, 253, 254, 286, 308/A, 309, 311 — mevzuat.gov.tr
  3. 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun, m.11, 12, geçici m.7 — mevzuat.gov.tr
  4. 7571 sayılı Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 631 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, m.12, 13, 39, RG 25.12.2025, Sayı 33118
  5. Anayasa Mahkemesi, E.2026/10, K.2026/111, 13.05.2026 (RG 07.08.2026, Sayı 33333) — karar metni
  6. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E.2022/436, K.2022/705, 08.11.2022 — karar metni
  7. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E.2025/22, K.2026/59, 04.02.2026 — karar metni
  8. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/32380, K.2026/4223, 20.04.2026 — karar metni
  9. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2026/994, K.2026/2742, 09.03.2026 — karar metni
  10. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/29676, K.2026/3835, 13.04.2026 — karar metni
  11. Yargıtay 5. Ceza Dairesi, E.2026/4863, K.2026/7802, 13.07.2026 — karar metni
  12. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2024/415, K.2024/14923, 09.12.2024 — karar metni
  13. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2024/4092, K.2026/7357, 01.07.2026 — karar metni
  14. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/30544, K.2026/3830, 13.04.2026 — karar metni
  15. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/31667, K.2026/6453, 11.06.2026 — karar metni
  16. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2021/30573, K.2026/4447, 22.04.2026 — karar metni
  17. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2024/2289, K.2024/10861, 30.09.2024 — karar metni
  18. Kapatılan Yargıtay 15. Ceza Dairesi, E.2019/6236, K.2019/10639, 04.11.2019 — karar metni
  19. Yargıtay, E.2022/7150, K.2023/1992, 27.03.2023 — karar metni
  20. Yargıtay, E.2022/3990, K.2022/15001, 26.09.2022 — karar metni
  21. Yargıtay, E.2021/39099, K.2025/6651, 27.05.2025 — karar metni

Güncelleme notu: 15.10.2026: İlk yayın. 7571 sayılı Kanun sonrası görevli mahkeme ve eski dosyalar, yetki, dava zamanaşımı ile durma ve kesilme, istinaf ve temyiz sınırları ve tutukluluk süresi farkı işlendi.

Hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmeti

Dosyanız ağır cezada mı, asliye cezada mı?

Dosyanızın görevli mahkemesini, zamanaşımı hesabını ve Yargıtay yolunun açık olup olmadığını birlikte değerlendirmek üzere avukatlık ve danışmanlık hizmeti için WhatsApp veya e-postayla bize ulaşabilirsiniz.

Av. Ahmet Karaca · 0531 336 09 81 · ahmet@pegahukuk.com

Av. Ahmet Karaca

Av. Ahmet Karaca, İstanbul Barosu’na kayıtlı (Sicil No 92414, TBB No 234456), kripto varlık hukuku, blockchain hukuku ve bilişim hukuku alanlarında çalışan bir avukattır; PEGA Hukuk & Danışmanlık (Kartal/İstanbul) bünyesinde görev yapmaktadır. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunudur; Duke University (Blockchain/DeFi), Politecnico di Milano (AI & Legal Issues) ve Lund University (AI & Law) sertifika programlarını tamamlamış, Udemy’de blockchain hukuku dersi vermekte ve Haberler.com’da köşe yazıları yazmaktadır.

Profil ve yayınlar · LinkedIn · İstanbul Barosu levhası

Bu içerik Av. Ahmet Karaca tarafından hazırlanmış ve hukuki doğruluğu kontrol edilmiştir.

About the Author

Ahmet Karaca

Avukat Ahmet Karaca, PEGA Hukuk & Danışmanlık bünyesinde özellikle kripto varlık hukuku, bilişim hukuku ve ceza hukuku alanlarında çalışmaktadır.

Kripto P2P işlemleri, kripto varlık hizmet sağlayıcılığı, SPK ve MASAK mevzuatı, banka blokesi, üçüncü kişi ödemesi ve kripto dolandırıcılığı soruşturmaları konularında makaleler yazmakta ve hukuki danışmanlık vermektedir. pegahukuk.com üzerindeki Kripto Varlık Hukuku içerik kümesinin yazarlığını yürütmektedir.

Bunlar da ilginizi çekebilir.