Son güncelleme: · İlk yayın: 29.09.2026 · Hazırlayan: Av. Ahmet Karaca, İstanbul Barosu (Sicil No 92414) · Baro levhasında doğrula
SPK, 17 Eylül 2026’da yedi portföy yönetim şirketinin kurucusu olduğu fonları TEFAS’ta işleme kapattı. Kurum’un 23 Eylül tarihli açıklamasına göre tasfiye listesindeki 131 fonda, Merkezi Kayıt Kuruluşu kayıtlarına göre 455.758 tekil yatırımcı bulunuyor. O günden bu yana en sık sorulan soru, bu yatırımcıların Yatırımcı Tazmin Merkezi’nden para alıp alamayacağı. Bu sorunun cevabı, YTM’nin neyi, hangi olayda ve hangi sınıra kadar koruduğu bilinmeden verilemez.
Bu rehber YTM’nin hukuki niteliğini, devreye girdiği tek olayı, kapsamın sınırlarını, 2026 azami tutarını ve başvuru sürelerini anlatıyor. YTM’nin sitesinde listelenen tek tazmin süreci olan Toros Menkul dosyasının seyri, resmî ilanlardan adım adım izleniyor. Hareketsiz hesapların YTM’ye devri ile YTM kararlarına karşı yargı yolu da özetleniyor. Bilgiler, 27 Eylül 2026’da erişilen mevzuat, resmî kurum kaynakları ve yargı kararlarına dayanıyor. — Av. Ahmet Karaca
- YTM, SPKn m.83 ile kurulmuş, SPK tarafından idare ve temsil edilen bir kamu tüzel kişisidir. Sayıştay’ın 2024 raporuna göre işlerini SPK’nın görevlendirdiği 11 tam zamanlı personel yürütüyor.
- Tazmin, yatırımcının başvurusuyla değil, SPK’nın “yatırımcıları tazmin” kararıyla başlar. Kurul bu kararı, ödeme güçlüğünün tespitinden itibaren üç ay içinde alır (m.82/1).
- Koruma, aracı kurum veya bankanın yatırımcı adına sakladığı ya da yönettiği nakdi ve sermaye piyasası araçlarını teslim edememesine karşıdır. Fiyat hareketi ve danışmanlık zararı kapsam dışıdır (m.84/1–2).
- 2026 azami tutarı 2.065.145 TL’dir. Sınır, hesap sayısına bakılmaksızın bir yatırımcının aynı kuruluştaki tüm taleplerine birlikte uygulanır (m.84/5).
- 18.08.2026 tarihli üye listesinde 71 aracı kurum ve 57 banka var; portföy yönetim şirketi ve kripto varlık hizmet sağlayıcısı yok.
- Başvuru, ilandan itibaren bir yıl içinde yazılı yapılır. Alacaklılar cetveline itiraz süresi, cetvel ilanından itibaren 30 gündür (m.85/1; Tazmin Yönetmeliği m.10/2).
- 17.09.2026 tarihli fon tasfiye kararları SPKn m.96/1’e dayanır. Bülten 2026/60 ve 2026/61’de m.82 kapsamında bir tazmin kararı yoktur.
Yatırımcı Tazmin Merkezi nedir, hukuki niteliği nedir?
Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM; yatırım kuruluşunun yatırımcıya olan teslim borcunu ödeyemediği hâllerde SPK’nın tazmin kararını yerine getiren kurum), 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun (SPKn) 83 üncü maddesiyle kurulmuş, kamu tüzel kişiliğine sahip bir merkezdir. Kanun’un 3/1-(y) bendi YTM’yi, yatırım kuruluşlarının “nakit ödeme veya sermaye piyasası araçları teslim yükümlülüklerini yerine getirememeleri hâlinde” Kurulca alınan tazmin kararını yerine getirmek için kurulmuş bir kamu tüzel kişisi olarak tanımlar.
Ayrı tüzel kişiliğine rağmen YTM, SPK’dan bağımsız bir teşkilat değildir. SPKn m.83/1’e göre YTM, Kurul’un çıkardığı yönetmelik çerçevesinde “Kurul tarafından idare ve temsil olunur”; YTM’nin iş ve işlemlerinin Kurul personeli ve bu iş için istihdam edilecek personel tarafından yürütülmesi esastır. Sayıştay’ın Eylül 2025 tarihli 2024 yılı denetim raporuna göre YTM’de SPK tarafından görevlendirilmiş 11 tam zamanlı kişi çalışıyor: 1 müdür, 5 birim yetkilisi, 1 uzman ve 4 idari personel.
Aynı rapora göre YTM’nin 2024 geliri 1.401.009.095 TL olarak gerçekleşti; gelirin %78,21’i faiz, %15,30’u aidat, %5,89’u idari para cezası gelirlerinden oluştu. Yıl sonu bütçe gideri 65.110.369,39 TL’dir. Kanun bu malvarlığını ayrıca korur: YTM’nin malvarlığı amacı dışında kullanılamaz, teminat gösterilemez, kamu alacakları için dahi haczedilemez ve iflas masasına dâhil edilemez (m.83/5).
YTM, mülga 2499 sayılı Kanun döneminde benzer işlevi gören Yatırımcıları Koruma Fonu (YKF) yerine gelmiştir. Sayıştay raporu farkı şöyle koyar: YKF yalnız “hisse senedi işlemlerinden doğan” yükümlülükler için koruma sağlarken YTM, yatırım kuruluşlarının “tüm sermaye piyasası faaliyetlerinden kaynaklanan” nakit ödeme ve teslim yükümlülükleri yönünden koruma sağlar. Kaytaz (2016) da 6362 sayılı Kanun’la gelen en önemli değişikliğin kapsamın genişletilmesi olduğunu ve tazmin sisteminin tedrici tasfiyeden bağımsız olarak düzenlendiğini belirtir.
Tazmin, YTM’nin tek görevi değildir. YTM Yönetmeliği m.5/1’e göre YTM:
- SPK’nın tazmin ve tedrici tasfiye kararlarının gereğini yerine getirir (a bendi);
- süresinde kaydileştirilmediği için YTM’ye intikal eden sermaye piyasası araçlarının iadesine ilişkin işlemleri yürütür (b bendi);
- 18.12.1999’dan önce yetki belgeleri iptal edilen aracı kurumların yatırımcıları için kurulan Özel Fon’u idare eder (c bendi; tanım için m.4/1-f);
- on yıl hareketsiz kalan emanet ve alacakları emaneten devralır, izler ve hak sahiplerine iade eder (ç bendi; SPKn m.83/4);
- olağan genel kurulunu kanuni süresinde üst üste iki hesap döneminde yapmayan ve yönetim kurulu üyeleri kısmen veya tamamen Kurulca atanmış halka açık ortaklıklarda genel kurul yetkilerini kullanır (h bendi; SPKn m.128/1-(k)).
YTM ne zaman devreye girer?
YTM, ancak SPK bir yatırım kuruluşu hakkında “yatırımcıları tazmin kararı” aldığında devreye girer. SPKn m.82/1’e göre Kurul, yatırım kuruluşunun sermaye piyasası faaliyetinden kaynaklanan “nakit ödeme veya sermaye piyasası araçları teslim yükümlülüklerini yerine getiremediğinin veya kısa sürede yerine getiremeyeceğinin” tespiti hâlinde bu kararı alır. Karar, durumun tespitinden itibaren üç ay içinde verilir.
Bu düzenin iki sonucu vardır. Tazmin süreci yatırımcının talebiyle değil, Kurul kararının ilanıyla başlar; yazılı başvuru bu ilandan sonra, ilanda belirtilen süre içinde yapılır (m.85/1; Tazmin Yönetmeliği m.5/4 ve m.8). Ayrıca bir kuruluşun zarar etmesi, hakkında inceleme yapılması veya faaliyetinin geçici olarak durdurulması tek başına tazmin anlamına gelmez. SPKn m.97/1, faaliyetlerin geçici olarak durdurulmasını ve yatırımcıların tazminine karar verilmesini ayrı tedbirler olarak sayar; m.82/1’in son cümlesi de Kurul’un diğer tedbir yetkilerini saklı tutar.
Banka hakkında tazmin kararı verilebilmesi için Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) görüşü alınır (m.82/2). YTM gerekli görürse, hakkında tazmin kararı verilen kuruluşun ödemelerinin durmasına ve tüm malvarlığı üzerinde yalnız YTM’nin tasarruf etmesine karar verilebilir (m.83/3; Tazmin Yönetmeliği m.6). Bu durumda kuruluşa yapılacak ödemeler yalnız YTM’ye yapılır; yatırımcıların MKK hesaplarına koydukları blokajlar da YTM’nin talebiyle kaldırılır (Tazmin Yönetmeliği m.6/2).
Tazmin kararı, alındığı gün kuruluşa, YTM’ye, MKK (Merkezi Kayıt Kuruluşu; sermaye piyasası araçlarını kayden izleyen kuruluş), Borsa İstanbul’a, Takasbank’a, Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği’ne ve veri depolama kuruluşuna bildirilir (Tazmin Yönetmeliği m.5/3). YTM kararı üç iş günü içinde en az iki ulusal gazetede, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nde ve Kamuyu Aydınlatma Platformu’nda (KAP) ilan eder; başvuru süresi ve esaslar ilanda yazılır (m.5/4, m.32).
Hangi kuruluşlardaki hesaplar YTM güvencesindedir?
YTM güvencesi, SPKn m.3/1-(v)’de tanımlanan yatırım kuruluşları (aracı kurumlar, bankalar ve Kurulca belirlenen diğer sermaye piyasası kurumları) nezdindeki yatırım hesapları için geçerlidir. Bu kuruluşların YTM’ye katılması zorunludur (m.83/2). YTM Yönetmeliği m.20’ye göre yatırım kuruluşu, yetki belgesi verilmeden önce YTM’ye 10.000.000 TL giriş aidatı yatırır; tutar her yıl yeniden değerleme oranı dikkate alınarak Kurulca belirlenen oranda artırılır.
PDF oluşturma tarihi 18.08.2026 olan ve YTM’nin sitesinde yayımlanan üye listesinde 128 kuruluş yer alıyor: 1–71 arası sıra numaralarında 71 aracı kurum, 72–128 arasında 57 banka. Bunlardan 5 aracı kurumun durumu “Geçici Durdurma”, diğerlerininki “Faal” olarak görünüyor. Listede portföy yönetim şirketi ve kripto varlık hizmet sağlayıcısı bulunmuyor.
Bu görünüm kanunun sistematiğiyle uyumludur. SPKn m.35/1 sermaye piyasası kurumlarını sayarken “yatırım kuruluşları”nı (a) bendinde, “portföy yönetim şirketleri”ni ise ayrı olarak (ç) bendinde düzenler; YTM’ye katılım zorunluluğu yalnız ilk grup içindir. Kripto varlıklar ise açık hükümle dışarıda bırakılmıştır. SPKn m.35/C(4)’e göre “Kripto varlıklar bu Kanunun 82 nci maddesinde düzenlenen yatırımcı tazmin hükümlerine tabi değildir.” Kripto platformlarındaki müşteri varlıklarının akıbeti kripto borsası kapanır veya iflas ederse müşteri varlıkları rehberinde ayrıca ele alınmıştır.
Üyelik, kuruluştaki her alacağın korunduğu anlamına gelmez. Banka üyeler için kanun, bankacılık mevzuatı uyarınca “mevduat veya katılım fonu olarak kabul edilen nakit ödeme yükümlülüklerine” yatırımcı tazmini hükümlerinin uygulanmayacağını açıkça belirtir (m.82/2). Bankada koruma, yalnız sermaye piyasası faaliyetinden kaynaklanan nakit ödeme ve araç teslim yükümlülükleri içindir (m.82/1–2). Hangi hesabın hangi tüzel kişide tutulduğunun ve üyelik durumunun kontrolü, serinin üye kurumlara ayrılan yazısının konusudur.
Neler tazmin edilir, neler edilmez?
Tazminin konusu, SPKn m.84/1’e göre “yatırım hizmeti ve faaliyeti veya yan hizmetler ile bağlantılı olarak yatırım kuruluşu tarafından yatırımcı adına saklanan veya yönetilen nakit ödeme veya sermaye piyasası araçlarının teslim yükümlülüklerinin yerine getirilmemesinden kaynaklanan” taleplerdir. Başka bir deyişle YTM, yatırımcıya ait olup kuruluşta duran varlığın geri verilememesini karşılar; yatırımın değerindeki kaybı karşılamaz.
Kapsamın dış sınırını m.84/2 çizer: “Yatırımcıların yatırım danışmanlığı veya piyasadaki fiyat hareketlerinden kaynaklanan zararları tazmin kapsamında değildir.” YTM’nin kendi sayfası buna bir durum daha ekler: yatırım hizmeti veya yan hizmetle bağlantısı olmaksızın kuruluşa teslim edilen nakdin ya da aracın teslim edilememesinden doğan zararlar da kapsam dışıdır.
| Durum | YTM kapsamında mı? | Dayanak |
|---|---|---|
| Aracı kurumun sakladığı hisse senetleri müşteriye teslim edilemiyor | Evet, tazmin kararı varsa; önce hesaptaki araçlar aynen dağıtılır | SPKn m.84/1, m.85/3 |
| Yatırım hesabındaki nakit bakiye ödenemiyor | Evet, azami tutara kadar | SPKn m.84/1, m.84/5 |
| Hisse veya fon payı fiyatının düşmesi | Hayır | SPKn m.84/2 |
| Yatırım danışmanlığı nedeniyle uğranan zarar | Hayır | SPKn m.84/2 |
| Bankadaki mevduat veya katılım fonu | Hayır | SPKn m.82/2; Tazmin Yön. m.16/5 |
| Kripto varlıklar | Hayır | SPKn m.35/C(4) |
| Yurt dışı şubedeki hesap veya yurt dışında ihraç edilen araç | Yalnız merkezi saklama veya teminat işlemleri MKK ve Takasbank’ta yapılanlar | Tazmin Yön. m.16/2 |
| Tezgâhüstü türev araç işlemleri | Kuruluş bu araçlar için YTM aidatını ödemişse | Tazmin Yön. m.16/2 |
| Kuruluşun yöneticileri, %5 ve üzeri ortakları, bunların yakınları; aynı gruptaki şirketler | Hayır | SPKn m.84/4 |
| SPKn m.106–107 suçlarından veya suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama suçundan mahkûm olanın bu eylemlerle ilgili alacağı | Hayır; suç duyurusu varsa ödeme, karar kesinleşene kadar durur | SPKn m.84/3 |
SPKn m.84/4-(ç) ayrıca kuruluşun mali sıkıntıya düşmesinde sorumluluğu bulunan veya bundan menfaat sağlayan kişileri kapsam dışı tutar. 2021 değişikliğiyle Tazmin Yönetmeliği m.17/1-(d), hak sahibi adına açılmadan toplu tutulan hesaplara ilişkin saklama hizmetiyle sınırlı olarak, yurt dışında kurulmuş yabancı merkezi saklama kuruluşlarını ve genel saklama yetkisi bulunan yatırım kuruluşlarını da bu listeye eklemiştir. Aracı kurumun batması hâlinde hisse ve nakdin hangi aşamalardan geçtiği, aracı kurum iflasına ayrılan seri yazısında adım adım işlenir.
YTM ≠ mevduat sigortası ≠ fon güvencesi: karşılaştırma
YTM, mevduat sigortası ve yatırım fonu payı üç ayrı hukuki rejimdir; biri diğerinin yerine geçmez. SPKn m.82/2 bankadaki mevduat ile katılım fonunu YTM’nin dışında bırakır; bu alacakların sigortalanması, SPKn m.35/C(6)’daki atıfla da görüldüğü üzere 5411 sayılı Kanun’un 63 üncü maddesinde düzenlenir. Yatırım fonu payı için ise kanunda değer kaybını üstlenen bir kamu güvencesi yoktur; fonun malvarlığı yalnızca kurucunun ve saklayıcının malvarlığından ayrı tutularak korunur (m.53).
| Soru | YTM | Mevduat sigortası | Yatırım fonu payı |
|---|---|---|---|
| Dayanak | SPKn m.82–86 | 5411 s.K. m.63 (SPKn m.35/C(6)’daki atıf) | SPKn m.53, m.55, m.56 |
| Neyi korur? | Yatırım kuruluşunun yatırımcı adına sakladığı veya yönettiği nakit ve sermaye piyasası aracının teslim edilememesini (m.84/1) | Bankadaki mevduatı ve katılım fonunu | Değer kaybına karşı kamu güvencesi yok; fon malvarlığı kurucu ve saklayıcının malvarlığından ayrıdır, haczedilemez, iflas masasına girmez (m.53/1–2) |
| Ne zaman işler? | SPK’nın “yatırımcıları tazmin” kararıyla (m.82/1) | Bankacılık mevzuatındaki süreçle; SPKn bu alacaklara tazmin hükümlerini uygulamaz (m.82/2) | Tasfiyede yalnızca katılma payı sahiplerine ödeme yapılır (m.53/3) |
| Fiyat düşüşü karşılanır mı? | Hayır (m.84/2) | Konusu değil | Hayır; kaybı üstlenen bir kamu mekanizması yok |
| Kim yürütür? | SPK’nın idare ve temsil ettiği YTM (m.83/1) | 5411 sayılı Kanun’daki sigorta sistemi; ayrıntısı bu rehberin konusu dışında | Kurucu portföy yönetim şirketi (m.55/1); 131 fonda tasfiyeyi SPK’nın görevlendirdiği saklayıcı bankalar yürütüyor (Bülten 2026/61 A/1) |
| Üst sınır | 2.065.145 TL (2026; kişi ve kuruluş başına) | Bankacılık mevzuatına göre belirlenir; bu rehberin konusu dışında | Yok, çünkü güvence yok |
| Kripto varlıklar | Kapsam dışı (m.35/C(4)) | Bankada saklanan kripto varlıklar ve bu kapsamdaki müşteri nakitleri sigortaya tabi değil (m.35/C(6)) | Konusu değil |
Pratik sonuç şudur: aynı bankada hem mevduatı hem yatırım hesabı bulunan bir kişinin mevduatı YTM’nin değil bankacılık mevzuatının konusudur. Aynı bankadaki saklama hesabında duran hisse veya fon payının teslim edilememesi ise, BDDK görüşü alınarak verilecek bir tazmin kararı hâlinde YTM’nin konusudur (m.82/2). Fon payının değeri düştüğünde ise bu iki mekanizmadan hiçbiri işlemez.
Tasfiye edilen 131 fon: YTM fondaki zararı karşılar mı?
Hayır; 27 Eylül 2026 itibarıyla YTM’nin tasfiye edilen fonlardaki değer kaybını karşılamasına imkân veren bir karar veya hüküm yoktur. SPK’nın 17.09.2026 tarihli Bülten 2026/60’ta duyurulan kararı, fonların tasfiyesini “6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 96. maddesinin birinci fıkrası hükmü kapsamında” almıştır; genel dayanak olarak SPKn m.1 ve m.128/1-(a) gösterilmiştir. İki bültenin (2026/60 ve 2026/61) tam metninde m.82’ye dayanan bir “yatırımcıları tazmin” kararı yer almamaktadır.
Bu sonuca dört ayrı hukuki engel eşlik eder:
- Kurucu YTM üyesi değil. Fonların kurucusu olan yedi şirket portföy yönetim şirketidir ve YTM’nin 18.08.2026 tarihli üye listesinde portföy yönetim şirketi yoktur.
- Fon ayrı bir malvarlığıdır. Fon malvarlığı kurucunun ve saklayıcının malvarlığından ayrıdır; tasfiyede “yalnızca katılma payı sahiplerine ödeme yapılabilir” (m.53/1, m.53/3).
- Değer kaybı kapsam dışıdır. Katılma payı değerindeki düşüş, m.84/2’deki “piyasadaki fiyat hareketlerinden kaynaklanan” zarar niteliğindedir.
- Tetikleyici karar farklıdır. YTM’yi harekete geçiren m.82 kararı bir fon hakkında değil, teslim borcunu ödeyemeyen bir yatırım kuruluşu hakkında alınır.
YTM’nin fon yatırımcısı için anlam taşıyabileceği tek ihtimal başka bir olaydır: katılma paylarının veya tasfiyeden gelecek nakdin tutulduğu aracı kurum ya da bankanın, bu payları veya nakdi yatırımcıya teslim edememesi. Bülten 2026/61’in A/5 maddesine göre tasfiyeden elde edilen nakit, “fon yatırımcılarının mutabakatı yapılmış bireysel saklama hesaplarına” aktarılır. Bu hesapları tutan kuruluş hakkında ileride bir tazmin kararı verilirse, hesaptaki nakit ve paylar m.84/1 kapsamına girebilir. Bu, kanun metninden çıkan bir sonuçtur; SPK veya YTM’nin bu yönde bir açıklaması yoktur. Bu ayrımı iki soruluk bir karar ağacıyla uygulayan anlatım, serinin fon zararına ayrılan yazısındadır.
Fonları tasfiye edilen şirketlerle aynı markayı taşıyan bazı aracı kurum ve bankalar, YTM’nin 18.08.2026 tarihli listesinde “Faal” üye olarak görünüyor. Bu üyelik, o kuruluşlarda tutulan yatırım hesapları için anlam taşır; fonların kendisini YTM kapsamına sokmaz. Bu kuruluşlar ile portföy yönetim şirketleri arasındaki grup ilişkisi bu rehberde değerlendirilmemiştir.
SPK’nın 23.09.2026 tarihli açıklamasına göre tasfiye, 7 portföy yönetim şirketine ait 131 fonu ve MKK kayıtlarına göre 455.758 tekil yatırımcıyı kapsıyor. Tasfiye süresi 20.09.2026 tarihli Kurul kararıyla 3 aydan 6 aya çıkarıldı; SPK’ya göre bu, tasfiyenin mutlaka 6 ay süreceği anlamına gelmiyor. TEFAS üzerinden satım emri verilip gerçekleşmeyen iade talimatları fona borç yazılıyor ve elde edilen nakitten öncelikle ödeniyor (Bülten 2026/61 A/6). Ödemelerin seyri tasfiye edilen fonlar ve ödeme takibi sayfasında, yatırımcının diğer hukuki yolları fon krizinde yatırımcı hakları rehberinde izlenebilir.
YTM en fazla ne kadar öder? 2026 azami tutarı
YTM’nin 2026 yılı için ilan ettiği azami tazmin tutarı 2.065.145 TL’dir. SPKn m.84/5 taban tutarı yüz bin Türk Lirası olarak belirler ve bu tutarın “her yıl ilan edilen yeniden değerleme katsayısı oranında” artırılacağını öngörür. YTM’nin ilan ettiği tutar 2014’te 103.930 TL idi; 2026’ya kadar yaklaşık 19,87 kat arttı (2.065.145 / 103.930). Son dört yılın tutarları 721.557 TL (2023), 1.143.379 TL (2024), 1.645.665 TL (2025) ve 2.065.145 TL’dir (2026).
Tavanın nasıl uygulandığı, tutarın kendisi kadar önemlidir:
- Sınır, “hesap sayısı, türü ve para birimine bakılmaksızın” bir yatırımcının aynı kuruluştan olan taleplerinin tümüne birlikte uygulanır (SPKn m.84/5).
- Müşterek hesap tek hesap sayılır; ödeme hak sahipliği oranında, oran belirlenemiyorsa eşit olarak yapılır (Tazmin Yönetmeliği m.14/2).
- Birlikte hareket ettikleri tespit edilenlere, toplamı tavanı aşmayacak şekilde ödeme yapılır (m.15/2).
- Hesapta bulunduğu için aynen dağıtılan nakit ve araçlar tazmin tutarının hesabına katılmaz (m.15/3); tavan yalnız teslim edilemeyen kısım için işler.
- Aynı kişinin kuruluşa borcu alacağından mahsup edilir; araçların değeri tazmin karar tarihine göre hesaplanır (m.13/2, m.13/4).
- Tazmin karar tarihi ile ödeme tarihi arasındaki süre için nakit alacaklara faiz uygulanmaz (m.14/3).
- Tavanın üzerindeki tutar başka bir yatırımcıya ödenmek üzere devredilmişse devralana YTM ödeme yapmaz (SPKn m.84/5).
- Kurul’un teklifiyle Cumhurbaşkanı toplam tutarı beş katına kadar artırabilir (m.84/5). Tazmin Yönetmeliği m.15/1 ve YTM’nin sayfaları bu yetkiyi hâlâ “Bakanlar Kurulu”na bağlıyor; güncel kanun metni esastır.
Sınırı aşan alacak ortadan kalkmaz, ancak YTM’den değil kuruluşun kalan malvarlığından istenebilir: tedrici tasfiye kararı verilirse bu kısım tasfiye bakiyesinden, diğer müşteri alacaklarıyla birlikte ve gerekirse garameten ödenir (m.86/5). Yıllara göre tam tablo ve sayısal hesap örnekleri serinin azami tutar yazısının konusudur.
Tazmin başvurusu nasıl işler? Süreler adım adım
Tazmin başvurusu, tazmin kararının ilanından itibaren bir yıl içinde, hak sahipliğini ispatlayan belgelerle birlikte YTM’ye yazılı olarak yapılır; bu süre geçince talep hakkı zamanaşımına uğrar (SPKn m.85/1; Tazmin Yönetmeliği m.8). Kararın alınmasından sürecin kapanmasına kadar her adım yönetmelikte süresiyle düzenlenmiştir:
- Tazmin kararı. Kurul, ödeme güçlüğünü tespit ettiği tarihten itibaren üç ay içinde kararı alır (SPKn m.82/1).
- İlan. YTM üç iş günü içinde kararı, başvuru süresi ve esaslarıyla birlikte en az iki ulusal gazetede, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nde ve KAP’ta ilan eder (Tazmin Yönetmeliği m.5/4, m.32).
- Yazılı başvuru. Yatırımcı ilanda belirtilen süre içinde belgeleriyle başvurur. YTM hak sahiplerini başvurulardaki belgelerle birlikte Kurul, MKK, Takasbank ve kuruluş kayıtlarına dayanarak tespit eder (m.8, m.9/1).
- Alacaklılar cetveli. Kimin ne kadar alacaklı ve borçlu olduğunu gösteren bu liste, tazmin kararından itibaren en geç üç ay içinde hazırlanır; bu süre Kurul onayıyla uzatılabilir (m.10/1).
- İtiraz. Cetvele kendi alacağı için ilan tarihinden itibaren 30 gün içinde YTM’ye itiraz edilir; posta ile itirazda postaya veriliş tarihi esastır (m.10/2).
- Blokaj ve dava bildirimi. İtiraz uygun görülmezse itiraza konu araçlar, cetvel ilanını izleyen dördüncü ayın sonuna kadar bloke tutulur. Bu sürede yargı yoluna başvurulduğu YTM’ye bildirilmezse araçlar kuruluşun malvarlığına dâhil edilir (m.12/1).
- Ödeme. Ödemeler cetvel ilanını takip eden üç ay içinde yapılır; zorunlu hâllerde Kurul onayıyla en fazla üç ay uzatılabilir (m.14/1; SPKn m.85/2).
- Ek cetvel. Cetvelde yer almayan alacaklar için bir yıllık süre içinde yapılan başvurular kabul edilirse ek cetvel düzenlenir; bir yıldan sonraki başvurular kabul edilmez (m.10/3).
- Kapanış ve halefiyet. Kurul, YTM’nin bildirimi üzerine tazmin sürecini kapatır; YTM ödediği tutar kadar yatırımcıların haklarına halef olur (SPKn m.85/4; Tazmin Yönetmeliği m.18).
Bazı hesaplarda ödeme bekletilir. Haciz veya tedbir bulunan hesaplara ödeme bu kısıtlamalar kalkana kadar, rehinli hesaplara ödeme rehin sona erene kadar yapılmaz. Borsa İstanbul, Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği veya bir tahkim mercii nezdinde uyuşmazlığı bulunan yatırımcının o alacağı için de sonucun kesinleşmesi beklenir (m.12/2–3). Belge listesi, itirazın içeriği ve süre kaçırıldığında ne olacağı, serinin başvuru ve itiraz yazısında ayrıntılı ele alınır.
Gerçek bir tazmin süreci: Toros Menkul dosyası (2016–2018)
YTM’nin sitesindeki “Yatırımcı Tazmin İşlemleri” sayfasında listelenen tek süreç, Toros Menkul Kıymetler Ticaret A.Ş. hakkındaki tazmin sürecidir. SPK, 08.01.2016 tarih ve 1 sayılı toplantısında SPKn m.82 ve m.86 uyarınca bu aracı kurumun yatırımcılarının tazminine ve tedrici tasfiyesine birlikte karar vermiş; tazmin süreci 24.05.2018’de kapatılmıştır. Aşağıdaki çizelge YTM’nin resmî ilanlarından derlenmiştir.
| Tarih | Aşama | Resmî ilandaki ayrıntı |
|---|---|---|
| 08.01.2016 | Tazmin ve tedrici tasfiye kararı (Kurul toplantısı 1) | Dayanak SPKn m.82 ve m.86 |
| 13.01.2016 | İlan | Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi, iki ulusal gazete, YTM sitesi ve KAP |
| 04.10.2016 | Alacaklılar cetveli YTM Yönetim Kurulunca kabul edildi | Taahhütname ve İbraname için son tarih 15.11.2016; itiraz süresi ilandan itibaren 30 gün |
| 03.03.2017 | Ek cetvel onaylandı | Ek cetvel için Taahhütname ve İbraname son tarihi 15.04.2017 |
| 17.05.2018 | Tasfiye Bakiyesi Dağıtım Listesi kabul edildi | Bakiye yatırımcı alacaklarının tamamına yetmediği için garameten ödeme |
| 24.05.2018 | Tazmin süreci kapatıldı (Kurul toplantısı 23) | SPKn m.85/4 ve Tazmin Yönetmeliği m.18 uyarınca |
| 26.04.2024 | Yeni YTM duyurusu | Tasfiye bakiyesinden dağıtım oranı yüzde 100’e çıkarıldı; yatırımcıların aracı kuruma borçlarının ödenmesi; sayfa 27.09.2026’da yayında |
İlanlar, kanundaki sürelerin uygulamada nasıl işlediğini gösteriyor. Karardan cetvelin kabulüne yaklaşık dokuz ay, karardan kapanış kararına yaklaşık 28,5 ay geçti; Tazmin Yönetmeliği m.10/1 cetvel için üç ay öngörür ve bu sürenin Kurul onayıyla uzatılmasına izin verir. Ödeme, cetvelle birlikte gönderilen “Taahhütname ve İbraname”nin eksiksiz doldurulup imzalanarak elden veya postayla YTM’ye iletilmesine bağlandı; ödemenin, varsa borç ödenmiş olmak şartıyla, bu belgenin ulaştığı tarihi takip eden bir ay içinde yapılacağı duyuruldu. Araçların değerinin tazmin karar tarihi olan 08.01.2016 itibarıyla hesaplanacağı ve karar tarihi ile ödeme arasındaki süre için nakit alacaklara faiz uygulanmayacağı da ilanda yer aldı.
Tasfiye bakiyesi aşamasında “Tasfiye Bakiyesi Başvuru Formu” istendi. İlan, elektronik ortamdan veya faksla yapılan başvuruların dikkate alınmayacağını; vekâleten başvuruda vekâletnamenin aslının veya tasdikli suretinin, mirasçılarda veraset ilamının mahkemece tasdikli suretinin ve veraset ve intikal vergisine ilişkin belgenin forma eklenmesini şart koştu. Aracı kuruma borcu olan yatırımcılardan borcunu 60 gün içinde ödemesi istendi; ödenmezse çerçeve sözleşme ve genel hükümler uyarınca hapis hakkının kullanılabileceği ve hesaptaki araçların satılabileceği bildirildi.
Toros dosyası, bir tazmin kararının yatırımcıya neyi sağlayıp neyi sağlamadığını birlikte gösteriyor. YTM’nin açıklamasına göre cetvel ve ek cetvel çerçevesinde başvuran yatırımcıların tazmin işlemleri tamamlandı; tazminle karşılanamayan kalan alacaklar için ise tasfiye bakiyesinin yetmediği ve garameten ödeme yapılacağı duyuruldu; YTM, 26.04.2024 tarihli duyurusuyla dağıtım oranını daha sonra yüzde 100’e çıkardı. Resmî karar veri tabanlarında Toros sürecine veya YTM’nin tazmin tutarına ilişkin yayımlanmış bir yargı kararı 27.09.2026 itibarıyla tespit edilemedi.
Tedrici tasfiye ve garameten ödeme: tavanın üstündeki alacak
Tedrici tasfiye (tazmin kararı verilen kuruluşun malvarlığının YTM eliyle paraya çevrilip alacaklılara dağıtılması), SPKn m.86’ya göre bankalar hariç olmak üzere Kurul kararıyla açılır ve YTM tarafından yürütülür. Amacı, tazmin sürecinde karşılanmayan bakiye yatırımcı alacakları ile YTM’nin halefiyetten doğan alacağını ödemektir (m.86/2). Bu işlemlerde 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun ve diğer mevzuatın tasfiye hükümleri uygulanmaz.
Bu kararla kuruluşun ödemeleri durur ve tüm malvarlığı üzerinde yalnız YTM tasarruf eder. Kuruluş hakkında 2004 ve 6183 sayılı Kanunlar kapsamında takip yapılamaz, başlamış takipler durur (m.86/4). Dağıtım sırası kanunda sayılıdır: önce müşteri alacakları ödenir, yetmezse garameten ödeme yapılır; artan olursa önce kamu alacakları, sonra YTM’nin tazmin ödemelerinden ve tasfiye giderlerinden doğan alacağı, en son diğer alacaklılar gelir (m.86/5; Tazmin Yönetmeliği m.29).
YTM, kuruluşun yönetim ve denetimini elinde bulunduran ortaklardan ve tüzel kişi ortakların sermayesinin %5’inden fazlasına sahip gerçek kişi pay sahiplerinden, eşleri ve velayet altındaki çocukları dâhil, yedi gün içinde verilmesi zorunlu mal beyanı ister; teminat aranmaksızın ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz ve yurt dışına çıkış yasağı dâhil muhafaza tedbirlerini mahkemeden istemeye yetkilidir (m.86/7). Bu süreç, Bülten 2026/61’deki fon tasfiyesinden farklıdır: fon tasfiyesinde bir yatırım fonunun portföyü saklayıcı banka eliyle nakde çevrilir, tedrici tasfiyede ise bir aracı kurumun kendi malvarlığı YTM eliyle dağıtılır. İki süreç arasındaki farklar serinin tedrici tasfiye yazısında tablo hâlinde ele alınır.
Hareketsiz hesaplar neden YTM’ye geçer? 10 yıl kuralı ve iade
SPKn m.83/4’e göre yatırım hizmet ve faaliyetlerinden kaynaklanan her türlü emanet ve alacak, hesap sahibinin en son talep, işlem veya yazılı talimat tarihinden başlayarak on yıl içinde talep ve tahsil edilmezse YTM’ye emaneten devredilir. Bu, tazminden ayrı bir görevdir: hesaptaki varlık kaybolmaz; YTM uhdesinde hak sahibi adına Takasbank ve MKK nezdinde açılan hesaplarda saklanır ve başvuru üzerine iade edilir (YTM Yönetmeliği m.26–28).
22.04.2021 tarihi bir ayrım çizgisidir. YTM’nin açıklamasına göre bu tarihten önce zamanaşımına uğrayan emanet ve alacaklar YTM’ye gelir kaydedilirken, bu tarihten itibaren zamanaşımına uğrayanlar hak sahipleri adına emaneten saklanıyor. SPKn m.83/4’ün son cümlesi, değişiklikten önce gelir kaydedilen tutarların iade edilmeyeceğini hükme bağlar. Devredilen paylarda bedelsiz pay ve kâr payı hakları dışındaki pay sahipliği hakları, iadeye kadar donar.
Aynı kuruluştaki bir hesapta işlem yapılması, diğer hesaplar için de zamanaşımını keser. Buna karşılık hesap sahibinin iradesi olmadan yapılan faiz veya kâr payı ödemesi, bedelsiz pay aktarımı ya da hesap işletim ücreti kesintisi zamanaşımını kesmez (YTM Yönetmeliği m.24/4). Kuruluşlar, ertesi yıl zamanaşımına uğrayacak 5.000 TL ve üzerindeki varlıkların sahiplerini Mart sonuna kadar iadeli taahhütlü mektupla uyarmak zorundadır (m.25/1).
Sorgulama e-Devlet üzerinden yapılabiliyor. 27.09.2026 itibarıyla turkiye.gov.tr’deki YTM sayfasında zamanaşımına uğramış ve uğrayacak emanet ve alacakların kendi adına, mirasçısı olunan kişi adına ve tüzel kişi adına sorgulanması hizmetleri bulunuyor; listede bir iade başvuru hizmeti görünmüyor. RG 16.07.2026/33311 ile değişen YTM Yönetmeliği m.28/2, iade başvurularının “e-Devlet üzerinden elektronik ortamda yapılması esastır” diyor; ancak geçici m.10, Kurul’un belirleyeceği esaslar yürürlüğe girene kadar eski usulün uygulanacağını öngörüyor. YTM’nin 10.10.2025 tarihli ve hâlâ yayında olan duyurusu da imzalı iade formunun ekleriyle birlikte “posta, kargo veya elden” iletilmesini istiyor ve elektronik başvuruların dikkate alınmadığını belirtiyor. Sorgulama adımları, iade belgeleri ve iade yapılabilecek hesap türleri, zamanaşımı ve iadeye ayrılan seri yazısının konusudur.
On yıl kuralı fon tasfiyesini de ilgilendirebilir: tasfiye nakdi bireysel saklama hesaplarına aktarıldığında (Bülten 2026/61 A/5), bu nakit de yatırım hizmetinden kaynaklanan bir alacak olarak on yıllık süreye tabi olabilir. Bu, SPK veya YTM açıklamasına değil kanun metnine dayanan bir çıkarımdır. Süresinde kaydileştirilmediği için mülkiyeti YTM’ye geçen fiziki paylar ise ayrı bir rejime tabidir: YTM’nin 21.05.2026 tarihli duyurusuna göre bu paylardan kaynaklanan ödemeler için son başvuru tarihi 6 Eylül 2026’ydı. Bu tarihten sonraki başvuruların akıbetine ilişkin resmî bir açıklama tespit edilemedi.
YTM ve SPK kararlarına karşı hangi yol izlenir?
YTM Yönetim Kurulu kararları idari işlemdir ve idari yargıda denetlenir. Danıştay 13. Dairesi’nin 20.02.2025 tarihli kararına konu dosyada, zamanaşımı nedeniyle varlıkların YTM’ye devrine ilişkin YTM Yönetim Kurulu kararına karşı açılan iptal davası idare mahkemesi, bölge idare mahkemesi ve Danıştay aşamalarından geçti. Bir aracı kurumdan istenen giriş ve yıllık aidata ilişkin YTM kararını iptal eden idare mahkemesi kararı da aynı yoldan onandı (Danıştay 13. D., E.2018/407, K.2023/4662, 09.11.2023).
Alacaklılar cetveline itirazın YTM tarafından reddi üzerine hangi yargı koluna gidileceği ise mevzuatta açıkça yazılmamıştır. Tazmin Yönetmeliği m.12/1 yalnız “yargı yoluna başvurulduğu” bilgisinin dördüncü ayın sonuna kadar YTM’ye ulaştırılmasını ister; bu konuda yerleşik bir içtihat bulunamadı. Görevli yargı kolu bu nedenle tartışmalıdır; YTM’nin diğer kararlarının idari yargıda denetlendiği görülmektedir. Uyuşmazlık türüne göre izlenecek yolların tablosu, YTM kararlarına karşı dava yolunu anlatan seri yazısında yer alır.
SPK’nın kendi kararları ayrı bir eksendir. SPKn m.134’e göre Kurul kararlarına karşı açılacak idari davalar idare mahkemelerinde görülür ve bu başvurular acele işlerden sayılır. Kurul Başkanı, üyeleri ve personeli aleyhine görevleri nedeniyle açılacak tazminat davaları Kurul aleyhine açılmış sayılır ve husumet Kurul’a yöneltilir (m.133/4). YTM personeli aleyhine tedrici tasfiye görevleri nedeniyle açılacak tazminat ve alacak davaları da YTM aleyhine açılır (m.86/9).
SPK’ya şikâyet ise bir tazmin yolu değildir. Danıştay 13. Dairesi, bir şikâyet üzerine aracı kurum işlemlerinde mevzuata aykırılık bulunmadığını ve zarar iddiası için adli yargıda dava açılabileceğini bildiren Kurul kararına karşı açılan iptal davasında, davanın reddine ilişkin kararı onamıştır (E.2019/2593, K.2023/5305, 06.12.2023). SPK’nın sorumluluğu ve tam yargı davası serinin ayrı bir rehberinde incelenmektedir; idari yargıya ilişkin genel bilgi idare hukuku sayfasındadır.
YTM ve tedrici tasfiye içtihatları
Aşağıdaki dört karar, YTM’nin ve selefi YKF’nin işleyişine ilişkin temel ilkeleri gösteriyor. Alıntılar, 27.09.2026’da resmî karar veri tabanlarından alınan tam metinlerden birebir aktarılmıştır. Resmî veri tabanlarında YTM’nin bir tazmin talebini veya tazmin tutarını konu alan yayımlanmış bir karar tespit edilemedi.
| Merci | Tarih | E./K. | İlke |
|---|---|---|---|
| Yargıtay 11. HD | 20.02.2014 | 2012/12119 – 2014/2981 | Müşterilerin rızası dışında aracı kurumun kendi kredi borcu için rehnedilen hisselerin iadesine hükmedilmiş, karar onanmıştır |
| Yargıtay 12. HD | 01.04.2010 | 2009/23524 – 2010/7902 | Tedrici tasfiyedeki aracı kurum hakkında icra takibi yapılamaz, başlamış takipler durur |
| Yargıtay 11. HD | 03.02.2020 | 2019/3167 – 2020/854 | YTM’ye intikal eden payların bedeli ihraççı şirketten değil YTM’den istenir |
| Danıştay 13. D. | 20.02.2025 | 2021/4482 – 2025/867 | YTM Yönetim Kurulu kararları idari yargıda denetlenir; sonuç mirasçıların adli yargıdaki davalarını bağlamaz |
Yargıtay 11. HD, E. 2012/12119, K. 2014/2981, 20.02.2014
SPK’nın 06.04.2009 tarihli kararıyla faaliyetleri sürekli olarak durdurulup tedrici tasfiyeye alınan bir aracı kurum, müşterilerine ait hisse senetlerini kendi kredi borcu için bir bankaya rehin vermişti. Banka rehin hakkının tespitini istedi; tasfiyeyi yürüten YKF ise karşı davayla hisselerin iadesini talep etti.
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, aracı kurumun yasal defterlerinde gösterilmeyen kredi borcuna karşılık kredi alacaklısı bankalara müşterilerin rızası ve bilgisi dışında teminat olarak rehin verildiği
Yerel mahkeme rehni yalnız beş müşteri yönünden ve teminat verilebilecek tutarla sınırlı olarak geçerli saymış, 07.07.2009 kapanış fiyatlarına göre 4.454.627,08 TL değerindeki diğer hisselerin tüm semereleriyle aynen iadesine hükmetmiştir; Yargıtay hükmü onamıştır. Aynı dosyada karar düzeltme istemi, Yargıtay 11. HD’nin 16.12.2014 tarihli E.2014/9356, K.2014/19875 sayılı kararıyla reddedilmiştir. Kesinleşme bilgisi karar metninde yer almıyor. Uygulamaya etkisi: Aracı kurumun müşteri hisselerini rızası olmadan kendi borcu için rehnetmesi, rehin alacaklısına karşı da sonuç doğurmayabilir ve tasfiyede bu hisseler müşteri adına geri istenebilir. Bugün de SPKn m.85/3’e göre yatırımcılar adına saklanan sermaye piyasası araçları hak sahiplerine öncelikle dağıtılır.
Yargıtay 12. HD, E. 2009/23524, K. 2010/7902, 01.04.2010
Tedrici tasfiyesine 06.04.2009’da karar verilen bir aracı kuruma karşı, bu karardan sonra ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi başlatılmış; icra mahkemesi takibe yönelik şikâyeti reddetmişti.
Sermaye Piyasası Kanunu’nun bu hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, hakkında bu kanun uyarınca tedrici tasfiye kararı verilen aracı kurumlar hakkında, Sermaye Piyasası Kurulu kararının alındığı tarihten itibaren tedrici tasfiye işlemlerinin tamamlandığı ilan edilinceye; tedrici tasfiyeyi takiben veya doğrudan iflas talebinde bulunulması halinde, iflas talebinin mahkemece esastan karara bağlanmasına kadar herhangi bir icra takibi yapılamayacağının, daha önce yapılmış icra takiplerinin de duracağının kabulü gerekir.
Yargıtay, mülga 2499 sayılı Kanun’un kararda anılan 46/2 ve 46/b hükümlerine dayanarak şikâyetin kabulü ile takibin iptali gerektiğini belirtip kararı bozmuştur. Kesinleşme bilgisi karar metninde yer almıyor. Uygulamaya etkisi: Benzer kural bugün SPKn m.86/4 ve m.97/2’de yer alıyor. Tedrici tasfiye kararı verilen kuruluştan alacaklı olan yatırımcının yolu bireysel icra takibi değil, YTM’nin yürüttüğü tazmin ve tasfiye sürecidir.
Yargıtay 11. HD, E. 2019/3167, K. 2020/854, 03.02.2020
Fiziki hisse senetleri süresinde kaydileştirilmediği için payların mülkiyeti YTM’ye intikal eden bir yatırımcı, ihraççı şirketten ortaklığının tespitini ya da payların bedelini istemişti.
Mahkemece, davalı şirket ve aracı kurumunun yürürlükteki SPK mevzuatına uygun işlem tesis ettiği, kanun maddesinin Anayasa Mahkemesi tarafından kısmen iptal edilmiş olmasının yapılan işlemleri geçersiz kılmayacağı, iptal kararının geri yürümeyeceği, davacının davalı şirket hissedarı olduğunun tespiti yönündeki talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğu, davacının terditli olan diğer talebine gelindiğinde davacının mülkiyeti Yatırımcı Tazmin Merkezi’ne intikal eden sermaye piyasası araçlarının Yatırımcı Tazmin Merkezi tarafından satılmış olduğundan hisse bedelini Yatırımcı Tazmin Merkezinden talep etme hakkı bulunduğu, davacının yargılama aşamasında bu konuda Yatırımcı Tazmin Merkezine başvurduğu davacının davalı şirketten hisse bedeli talep etmesinin hukuken mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Yargıtay, bu gerekçeyle verilen ret kararına yönelik istinaf başvurusunun esastan reddini onamıştır; karar metninde “kesin olarak oybirliğiyle” verildiği yazılıdır. Uygulamaya etkisi: YTM’ye intikal eden paylarda muhatap şirket değil YTM’dir. Aynı çizgi Yargıtay 11. HD’nin E.2022/7608, K.2023/7706 (26.12.2023) ve E.2025/393, K.2025/5180 (09.09.2025) sayılı kararlarında da sürdürülmüştür.
Danıştay 13. D., E. 2021/4482, K. 2025/867, 20.02.2025
Bir aracı kurum, vefat eden bir müşterisinin hesabındaki varlıkların SPKn m.83/4 uyarınca zamanaşımı nedeniyle YTM’ye devrine ve faiziyle ödenmesine ilişkin YTM Yönetim Kurulu kararının iptalini istemişti. İdare mahkemesi, kurum çalışanının hesapta yaptığı işlemlerin zamanaşımını durdurmayacağını belirterek davayı reddetmiş, bölge idare mahkemesi istinaf başvurusunu reddetmişti.
Her ne kadar dava konusu işlem hukuka uygun bulunmuş ise de, işbu davanın sonucunun müteveffa O.G.’nin mirasçıları tarafından adli yargıda açılan/açılacak davalar bakımından bağlayıcılığı bulunmamaktadır.
Danıştay temyiz istemini reddederek kararı onamıştır; karar metninde “kesin olarak oybirliğiyle” verildiği belirtilmiştir. Uygulamaya etkisi: YTM Yönetim Kurulu kararlarına karşı yol idari yargıdır ve zamanaşımına uğradığı hâlde süresinde YTM’ye devredilmeyen nakde faiz işletilir ve bu faiz kuruluştan tahsil edilir (YTM Yönetmeliği m.26/5). Hak sahiplerinin veya mirasçıların aracı kuruma karşı adli yargıdaki talepleri bu idari davanın sonucundan bağımsızdır.
Sık sorulan sorular
Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM) nedir?
YTM, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 83 üncü maddesiyle kurulan ve SPK tarafından idare ve temsil edilen bir kamu tüzel kişisidir. SPK bir aracı kurum veya banka hakkında yatırımcıları tazmin kararı verdiğinde, kuruluşun yatırımcı adına sakladığı nakdi ve sermaye piyasası araçlarını teslim edememesinden doğan alacakları azami tutara kadar öder. Ayrıca tedrici tasfiyeleri yürütür, hareketsiz hesapları emaneten devralır ve kaydileştirilmemiş paylara ilişkin iadeleri yapar.
YTM hangi durumda ödeme yapar?
YTM yalnız SPK’nın bir yatırım kuruluşu hakkında SPKn m.82 uyarınca yatırımcıları tazmin kararı vermesi hâlinde ödeme yapar. Kurul bu kararı, kuruluşun nakit ödeme veya sermaye piyasası aracı teslim yükümlülüğünü yerine getiremediğini ya da kısa sürede getiremeyeceğini tespit ettiği tarihten itibaren üç ay içinde alır. Tazmin başvuru süreci bu kararın ilanıyla açılır; kararın ilanından önce YTM’ye yapılacak bir tazmin başvurusu süreci yoktur.
Hissenin veya fon payının değer kaybı YTM kapsamında mı?
Hayır. SPKn m.84/2’ye göre yatırımcıların yatırım danışmanlığı veya piyasadaki fiyat hareketlerinden kaynaklanan zararları tazmin kapsamında değildir. YTM, fiyatı düşen bir hissenin veya fon payının değer kaybını ödemez; yalnız kuruluşun elinde bulunan ve size ait olan nakdin ya da aracın teslim edilememesini, tazmin kararı verilmişse azami tutara kadar karşılar. Değer kaybı için hukuki yol, varsa satış veya yönetim kusuruna dayanan ayrı taleplerdir.
Fonum tasfiye edildi, YTM 2.065.145 TL’ye kadar öder mi?
27 Eylül 2026 itibarıyla hayır. 17.09.2026 tarihli tasfiye kararları SPKn m.96/1’e dayanır ve Bülten 2026/60 ile 2026/61’de m.82 kapsamında bir tazmin kararı yoktur. Fonların kurucusu olan portföy yönetim şirketleri YTM üyesi değildir ve değer kaybı m.84/2 gereği kapsam dışıdır. YTM, ancak katılma paylarınızı veya tasfiye nakdinizi tutan aracı kurum ya da banka hakkında ileride bir tazmin kararı verilirse o hesaptaki varlıklar için gündeme gelebilir.
YTM mevduat sigortası gibi mi çalışır?
Hayır, ikisi ayrı rejimlerdir. SPKn m.82/2 bankadaki mevduat ve katılım fonunu YTM’nin dışında bırakır; bunların sigortalanması 5411 sayılı Kanun’un 63 üncü maddesine tabidir. YTM ise yatırım hesabında saklanan nakit ve sermaye piyasası araçlarının teslim edilememesini karşılar ve SPK’nın tazmin kararına bağlıdır. Kripto varlıklar YTM kapsamında değildir; bankada saklanan kripto varlıklar ve bu kapsamdaki müşteri nakitleri de mevduat sigortasına tabi değildir (SPKn m.35/C).
Tazmin tavanı hesap başına mı, kişi başına mı uygulanır?
Kişi ve kuruluş başına; hesap açmak tavanı artırmaz. YTM’nin 2026 için ilan ettiği azami tazmin tutarı 2.065.145 TL’dir ve SPKn m.84/5’e göre bu sınır, hesap sayısı, türü ve para birimine bakılmaksızın bir yatırımcının aynı kuruluştan olan taleplerinin tümüne birlikte uygulanır. Müşterek hesap da tek hesap sayılır. Buna karşılık hesapta bulunduğu için aynen iade edilen hisseler ve nakit, tavanın hesabına katılmaz; tavan yalnız teslim edilemeyen kısım için işler.
Tazmin başvurusu nereye, ne zamana kadar yapılır?
Başvuru YTM’ye yazılı olarak, hak sahipliğini ispatlayan belgelerle ve ilanda belirtilen süre içinde yapılır. Tazmin talebinde bulunma hakkı, tazmin kararının ilanından itibaren bir yıl sonra zamanaşımına uğrar. Alacaklılar cetvelinde yer almayan alacak için başvuru da bu bir yıl içinde yapılırsa dikkate alınır; YTM kabul ederse ek cetvel düzenlenir. Toros sürecinde cetvelden sonra gönderilen Taahhütname ve İbraname’nin de eksiksiz doldurulup imzalanarak elden veya posta yoluyla YTM’ye iletilmesi istenmişti.
YTM ödemeyi ne kadar sürede yapar?
Kanuna göre YTM, hak sahiplerini ve tutarları belirledikten sonra ödemeleri üç ay içinde yapar; zorunlu hâllerde Kurul onayıyla bu süre en fazla üç ay uzatılabilir (SPKn m.85/2). Alacaklılar cetveli ise karardan itibaren en geç üç ayda hazırlanır ve bu süre de uzatılabilir. Toros dosyasında karar 08.01.2016’da alınmış, cetvel 04.10.2016’da kabul edilmiş ve ödemenin taahhütname ile ibranamenin ulaşmasını izleyen bir ay içinde yapılacağı duyurulmuştu.
Kripto borsası batarsa YTM öder mi?
Hayır. SPKn m.35/C(4) açıkça “Kripto varlıklar bu Kanunun 82 nci maddesinde düzenlenen yatırımcı tazmin hükümlerine tabi değildir” der. YTM’nin 18.08.2026 tarihli üye listesinde kripto varlık hizmet sağlayıcısı da yoktur. Aynı markayı taşıyan bir aracı kurumun YTM üyesi olması, o markanın kripto platformundaki varlıkları kapsama almaz; koruma yalnız aracı kurum nezdindeki sermaye piyasası hesabı içindir.
Zamanaşımı nedeniyle YTM’ye geçen hesabımı e-Devlet’ten geri alabilir miyim?
27 Eylül 2026 itibarıyla e-Devlet’te yalnız sorgulama hizmetleri bulunuyor. 16.07.2026 değişikliği iade başvurusunun e-Devlet üzerinden yapılmasını esas kabul etse de, Kurul esasları yürürlüğe girene kadar eski usul uygulanıyor (YTM Yönetmeliği geçici m.10). YTM’nin güncel duyurusuna göre iade formu imzalanıp ekleriyle posta, kargo veya elden gönderilmeli; elektronik başvurular dikkate alınmıyor. 22.04.2021’den önce YTM’ye gelir kaydedilen tutarlar ise iade edilmiyor.
İlgili rehberler
- Fon krizi: tasfiye edilen fonlarda yatırımcı hakları
- Tasfiye edilen 131 fonun listesi ve ödeme takibi
- Kripto borsası kapanır veya iflas ederse müşteri varlıkları
- Sermaye piyasası hukuku
- İdare hukuku ve idari davalar
Kaynaklar
Mevzuat
- 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu, m.3/1-(v), (y); m.35; m.35/C; m.53; m.55; m.82–86; m.96; m.97; m.128; m.133; m.134 — mevzuat.gov.tr (erişim 27.09.2026)
- Yatırımcıların Tazmini ile Tedricî Tasfiye Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik (RG 29.03.2014/28956; değişik RG 26.08.2021/31580), m.5, 6, 8–18, 28, 29, 32 — ytm.gov.tr
- Yatırımcı Tazmin Merkezi Yönetmeliği (RG 27.02.2015/29280; son değişiklik RG 16.07.2026/33311), m.4, 5, 19, 20, 24–28, geçici m.10 — ytm.gov.tr
- Yatırımcı Tazmin Merkezi Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, RG 16.07.2026, Sayı 33311 — ytm.gov.tr
Kurum kaynakları
- YTM, “Yatırımcı Tazmin İşlemleri” (Toros Menkul tazmin süreci) — ytm.gov.tr; “Tedrici Tasfiye İşlemleri” — ytm.gov.tr
- YTM, Toros Menkul alacaklılar cetveli ilanı — ytm.gov.tr; ek cetvel ilanı — ytm.gov.tr; tazmin sürecinin kapatılması ve tasfiye bakiyesi ilanı — ytm.gov.tr
- YTM, “Koruma Kapsamı” — ytm.gov.tr; sık sorulan sorular (kapsam dışı zararlar, azami tutar, başvuru ve süre) — Sayfa 90, Sayfa 92, Sayfa 93, Sayfa 94
- YTM, Yatırım Kuruluşları listesi (PDF oluşturma tarihi 18.08.2026) — ytm.gov.tr
- YTM, zamanaşımı açıklaması — ytm.gov.tr; Duyuru 48 (10.10.2025, iade başvuru formu) — ytm.gov.tr; Duyuru 50 (21.05.2026, kaydileştirilmeyen paylar) — ytm.gov.tr
- e-Devlet Kapısı, Yatırımcı Tazmin Merkezi hizmetleri — turkiye.gov.tr (erişim 27.09.2026)
- SPK Bülteni 2026/60 (17.09.2026) — spk.gov.tr; SPK Bülteni 2026/61 (17.09.2026) — spk.gov.tr
- SPK, “Tasfiye Konusu Fonlara İlişkin Süre Düzenlemesi” (21.09.2026) — spk.gov.tr; “Tasfiye Konusu Fonlardaki Yatırımcı Sayısına İlişkin Açıklama” (23.09.2026) — spk.gov.tr
- Sayıştay, “Yatırımcı Tazmin Merkezi 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporu” (Eylül 2025) — sayistay.gov.tr
- Yatırımcı Tazmin Merkezi, Toros Menkul Kıymetler Ticaret AŞ tasfiye bakiyesi dağıtımına ilişkin 26.04.2024 tarihli duyuru (“dağıtım oranı %100’e çıkarılmıştır”) — ytm.gov.tr/Home/Duyuru/43 (erişim 28.09.2026)
Yargı kararları
- Yargıtay 11. HD, E. 2012/12119, K. 2014/2981, 20.02.2014 — belge no 366433900 — karararama.yargitay.gov.tr
- Yargıtay 11. HD, E. 2014/9356, K. 2014/19875, 16.12.2014 — belge no 356997700 — karararama.yargitay.gov.tr
- Yargıtay 12. HD, E. 2009/23524, K. 2010/7902, 01.04.2010 — belge no 65027800 — karararama.yargitay.gov.tr
- Yargıtay 11. HD, E. 2019/3167, K. 2020/854, 03.02.2020 — belge no 596464600 — karararama.yargitay.gov.tr
- Yargıtay 11. HD, E. 2022/7608, K. 2023/7706, 26.12.2023 — belge no 990233400 — karararama.yargitay.gov.tr
- Yargıtay 11. HD, E. 2025/393, K. 2025/5180, 09.09.2025 — belge no 1186717600 — karararama.yargitay.gov.tr
- Danıştay 13. D., E. 2021/4482, K. 2025/867, 20.02.2025 — belge no 1221787400 — karararama.danistay.gov.tr
- Danıştay 13. D., E. 2018/407, K. 2023/4662, 09.11.2023 — belge no 1041423500 — karararama.danistay.gov.tr
- Danıştay 13. D., E. 2019/2593, K. 2023/5305, 06.12.2023 — belge no 1097847500 — karararama.danistay.gov.tr
Akademik kaynaklar
- Ali İhsan Kaytaz, “6362 Sayılı Yeni Sermaye Piyasası Kanununa Göre Yatırımcı Tazmin Sistemi”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, C.22, S.3, 2016, s.1625–1648 — dergipark.org.tr
Güncelleme notu: 29.09.2026 — ilk yayın.
Hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmeti
Aracı kurumdaki hesabınızın veya fon yatırımınızın YTM kapsamında olup olmadığını mı değerlendiriyorsunuz?
Yatırımcı Tazmin Merkezi’nin kapsamı, tazmin başvurusu veya hesabınızın YTM güvencesinde olup olmadığı konusunda bir sorunuz ya da çözülmesi gereken bir durumunuz varsa, avukatlık ve danışmanlık hizmeti almak için Av. Ahmet Karaca’ya ulaşabilirsiniz.
Av. Ahmet Karaca · 0531 336 09 81 · ahmet@pegahukuk.com
Av. Ahmet Karaca
Av. Ahmet Karaca, İstanbul Barosu’na kayıtlı (Sicil No 92414, TBB No 234456), kripto varlık hukuku, blockchain hukuku ve bilişim hukuku alanlarında çalışan bir avukattır; PEGA Hukuk & Danışmanlık (Kartal/İstanbul) bünyesinde görev yapmaktadır. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunudur; Duke University (Blockchain/DeFi), Politecnico di Milano (AI & Legal Issues) ve Lund University (AI & Law) sertifika programlarını tamamlamış, Udemy’de blockchain hukuku dersi vermekte ve Haberler.com’da köşe yazıları yazmaktadır.
Profil ve yayınlar · LinkedIn · İstanbul Barosu levhası
Bu içerik Av. Ahmet Karaca tarafından hazırlanmış ve hukuki doğruluğu kontrol edilmiştir. Kaynak gösterirken: pegahukuk.com — Av. Ahmet Karaca.
