MASAK Kripto Şüpheli İşlem Bildirim Rehberi 2026 | SİB KVHS
MASAK · KVHS · Şüpheli İşlem Bildirimi · 2026

MASAK Kripto Şüpheli İşlem Bildirim Rehberi 2026

📌 Bu Makale Hakkında — Önemli Çıkarımlar

Bu makale, Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıları (KVHS) için MASAK Şüpheli İşlem Bildirim Rehberi (MSK-RHB-ŞİB-010-2.0 sürümü) ile 2024–2026 döneminde yürürlüğe giren tüm güncel ikincil düzenlemeleri birlikte ele alır; 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun (5549 sayılı Kanun), 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (SPK), 6415 ve 7262 sayılı Kanunlar ile CMK m.128/A (Ceza Muhakemesi Kanunu), III-35/B.1 ve III-35/B.2 sayılı SPK Tebliğleri ve 28.06.2025 tarihli MASAK Genel Tebliği Sıra No: 29 çerçevesinde, ŞİB formunun doldurulmasından erteleme talepli bildirime, şüphe kategorilerinden kanal ve tip tablolarına kadar tüm unsurları tek bir yerde toplar. Mevcut yargı içtihatları ve bizzat yürüttüğümüz KVHS uyum ve bloke kaldırma davalarından edindiğimiz pratik deneyim ışığında, rehberin “nasıl uygulandığı” ile “kâğıt üzerindeki hâli” arasındaki farkı da somut olarak açıklıyoruz.

Bu makale, İstanbul Barosu’na kayıtlı kripto para hukuku, blockchain hukuku ve bilişim hukuku alanlarında Türkiye’nin öncü isimlerinden Av. Ahmet Karaca ve ekibindeki uzman kripto para avukatları ile ceza hukuku avukatları tarafından hazırlanmıştır ve düzenli olarak güncellenmektedir.

📞 Hukuki danışmanlık ve detaylı bilgi için: 0531 336 09 81

⚡ Hızlı Bilgi Tablosu

Rehber Sürümü
MSK-RHB-ŞİB-010-2.0 (26.07.2024)
Yasal Dayanak
5549 SK m.4 · Tedbirler Yön. m.28
Bildirim Süresi
Şüphenin doğumundan itibaren en geç 10 iş günü
Gecikmesinde Sakınca Varsa
Derhal (İvedi / Çok İvedi)
Erteleme Süresi
5549 SK m.19/A — 7 iş günü
Gönderim Kanalı
MASAK.Online 2.0 (zorunlu)
Şüphe Kategorisi
39 kategori · en az 1 en fazla 3 seçilir
Şüpheli İşlem Tipi
120+ tip · 5 ana grup
Açıklama Alanı
Min 100 – Max 50.000 karakter
Yükümlü Statüsü
KVHS = Finansal Kuruluş (25.12.2024)
– Av. Ahmet Karaca
Bildirim Süresi
10iş günü
Şüphenin oluştuğundan itibaren — Tedbirler Yön. m.28/2
Erteleme Süresi
7iş günü
5549 SK m.19/A — Bakan yetkisi, askıya alma
Şüphe Kategorisi
39kod
SK-01’den SK-39’a (İzinsiz KVHS Faaliyeti dâhil)
İşlem Türü
10kripto
IG-2401 ila IG-2410 — alım, satım, çekme, staking, airdrop
5549 Sayılı Kanun Tedbirler Yönetmeliği MASAK 13 Sıra No.lu Tebliğ III-35/B.1 Tebliği III-35/B.2 Tebliği MASAK Online 2.0 MSK-FRM-ŞİB-010-2.0 6415 Sayılı Kanun 7262 Sayılı Kanun CMK m.128/A TCK m.157-158 6362 Sayılı SPK MASAK Gen. Tebliği No:29 FATF Travel Rule Chainalysis · Elliptic · TRM

MASAK Kripto Şüpheli İşlem Bildirim Rehberi 2026, Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılarının (KVHS) 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun’un 4’üncü maddesi uyarınca şüpheli işlemleri, şüphenin doğduğu tarihten itibaren en geç 10 iş günü içinde, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde derhâl MASAK Başkanlığına bildirmesini düzenler; bildirimler 26.07.2024 tarihinden itibaren yalnızca MSK-FRM-ŞİB-010-2.0 formu ve MASAK.Online 2.0 sistemi üzerinden yapılır. Siz bir KVHS uyum görevlisi, uyum görevlisi yardımcısı, hukuk danışmanı ya da hesabı bloke konulmuş bir kripto kullanıcısı olarak bu rehbere bakıyorsanız muhtemelen iki şeyi aynı anda çözmek zorundasınız: biri, ŞİB formunun her bir alanını yapısal biçimde doğru doldurmak; diğeri, bu bildirimin arka planda tetikleyeceği idari ve adli sonuçları — banka blokesi, CMK 128/A el koyma, 6415/7262 sayılı Kanun kapsamında malvarlığı dondurma — hukuken öngörebilmek.

Bu makalede şunları öğreneceksiniz: 2026 itibarıyla güncel MASAK KVHS ŞİB Rehberinin tüm bölümleri; ŞİB formunun (A) Formu Düzenleyen’den (H) Açıklama’ya kadar her alanının nasıl doldurulacağı; şüphe kategorileri (SK-01 ila SK-39) ve yasal dayanakları; 120+ maddelik şüpheli işlem tipi tablosu; erteleme talepli bildirim mekaniği; aciliyet kodları (Normal / İvedi / Çok İvedi / İşlemin Ertelenmesi Talepli); işlem türleri, kanal kodları ve hesap türleri; KVHS’lerin Aralık 2024 sonrası finansal kuruluş statüsünün pratik sonuçları; ve dosyalarımızda karşılaştığımız, bildirim kalitesi ile analiz süreci arasındaki kritik bağ.

MASAK Kripto Şüpheli İşlem Bildirim Rehberi Nedir ve 2026 İtibarıyla Neden Değişti?

MASAK Kripto Şüpheli İşlem Bildirim Rehberi, T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı’nın (MASAK) Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıları için şüpheli işlemlerin MSK-FRM-ŞİB-010-2.0 formu üzerinden nasıl raporlanacağını belirleyen sektörel kılavuzdur; güncel 2.0 sürümü 26.07.2024 tarihinde yayımlanmış ve 1.0 sürümünün yerini almıştır. Kripto para avukatı olarak yürüttüğümüz KVHS uyum projelerinde gördüğümüz gibi, rehberin güncellenmesi yalnızca form değişikliği değil; MASAK.Online 1.0 sisteminin MASAK.Online 2.0 olarak yeniden tasarlanması, XML bildirim kılavuzunun yayımlanması, yeni şüphe kategorilerinin eklenmesi (özellikle SK-39 İzinsiz KVHS Faaliyeti) ve kripto varlık işlemlerine özgü yeni alanların (cüzdan adresi, alt adres, txn hash, transfer ağı, alıcı adres sahibi bilgisi) forma entegre edilmesi anlamına gelir.

2026 perspektifinden bakıldığında, rehberin yasal çerçevesi tek başına okunamaz. 02.07.2024 tarihli ve 7518 sayılı Kanun ile KVHS’ler 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu altına alındı; 13.03.2025 tarihli ve 32840 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan III-35/B.1 sayılı Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Tebliğ ile III-35/B.2 sayılı Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Çalışma Usul ve Esasları ile Sermaye Yeterliliği Hakkında Tebliğ yürürlüğe girdi; 25.12.2024 tarihli Tedbirler Yönetmeliği değişikliğiyle KVHS’ler finansal kuruluş statüsüne alındı ve 28.06.2025 tarihli MASAK Genel Tebliği Sıra No: 29 ile uyum yükümlülükleri daha da sıkılaştırıldı. Dolayısıyla bir ŞİB’in kalitesini artık yalnızca 5549 sayılı Kanun değil; bu katmanlı mevzuat yığını belirlemektedir.

💡 KVHS Nedir?

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.3/1-u uyarınca KVHS; kripto varlık alım satımına, takasına, transferine ve saklanmasına aracılık eden ya da ilk satış/dağıtımını yürüten SPK lisanslı kuruluşlardır. 2024 değişikliği sonrasında MASAK mevzuatı kapsamında finansal kuruluş olarak tanımlanmışlardır.

Bu alanda yürüttüğümüz dosyalarda müvekkillerimizin en çok karşılaştığı hata, rehberin yalnızca uyum görevlilerini ilgilendirdiğini sanmaktır; oysa rehberin 4.2.5. maddesinde tanımlanan işlem alanları (cüzdan adresi, txn hash, transfer ağı), sonrasında banka blokesine veya CMK 128/A el koymasına itiraz ederken dilekçeye koyacağınız delil listesinin birebir taslağıdır. Uzman kripto para avukatı Av. Ahmet Karaca, bu noktada ŞİB formunun aslında bir ceza savunmasının hammaddesi olduğunu her meslek içi eğitimde vurgulamaktadır.

ŞİB Yükümlülüğünün Yasal Dayanağı 2026’da Hangi Kanunlardır?

Şüpheli işlem bildirim yükümlülüğünün çekirdek dayanağı 5549 sayılı Kanun’un 4. maddesidir; bu madde, yükümlüler nezdinde veya bunlar aracılığıyla yapılan ya da yapılmaya teşebbüs edilen işlemlere konu mal varlığının yasa dışı yollardan elde edildiğine veya yasa dışı amaçlarla kullanıldığına dair herhangi bir bilgi, şüphe veya şüpheyi gerektirecek bir hususun bulunması hâlinde bildirim zorunluluğunu öngörür. Bu eşik; mahkûmiyet düzeyinde delil değil, makul şüphe seviyesidir — bu nokta 5549 SK m.10’daki sorumluluk muafiyetiyle birlikte okunmalıdır: yükümlülüğünü yerine getiren gerçek ve tüzel kişiler, bildirim nedeniyle hukukî ve cezaî bakımdan sorumlu tutulamaz.

DüzenlemeKonuYıl
5549 SK m.4Şüpheli işlem bildirimi zorunluluğu2006 (güncel)
5549 SK m.19/Aİşlemlerin ertelenmesi — 7 iş günü askıGüncel
5549 SK m.10Yükümlülerin hukuki/cezai sorumsuzluğuGüncel
Tedbirler Yön. m.28/210 iş günü bildirim süresiGüncel
Tedbirler Yön. m.4KVHS’nin finansal kuruluş olarak tanımı25.12.2024
MASAK 13 Sıra No.lu TebliğRehber yayımlama yetkisiGüncel
MASAK Gen. Tebliği No: 29Sıkılaştırılmış KVHS tedbirleri28.06.2025
III-35/B.1 SPK TebliğiKVHS kuruluş ve faaliyet esasları13.03.2025
III-35/B.2 SPK TebliğiÇalışma usulü ve sermaye yeterliliği13.03.2025
7518 Sayılı KanunSPK Kanunu kripto değişikliği02.07.2024
6415 SK — 7262 SKMalvarlığı dondurma kararlarıGüncel
CMK m.128/AKripto varlıklara adli el koymaGüncel

Kripto dolandırıcılık davalarında savcılıkların MASAK bildirimlerini dosyaya celp ettiği sıklık, son iki yılda belirgin biçimde artmıştır; dosyalarımızda edindiğimiz tecrübeye göre ŞİB açıklama alanındaki bir cümle hatası, on aylık bir soruşturmanın seyrini değiştirebilmektedir. Uzman kripto para avukatı Av. Ahmet Karaca bu nedenle uyum ekiplerine verdiği eğitimlerde “ŞİB, suç duyurusunun da savunmanın da ilk taslağıdır” ifadesini kullanır.

ŞİB Hangi Sürede Bildirilir ve Aciliyet Kodları Nasıl Seçilir?

ŞİB, Tedbirler Yönetmeliği m.28/2 uyarınca şüphenin oluştuğu tarihten itibaren en geç 10 iş günü içinde, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde ise derhâl MASAK’a bildirilir; elektronik bildirimde bildirim tarihi olarak MASAK.Online kayıtlarına giriş tarihi esas alınır. Uygulamada KVHS uyum birimleri bu 10 günü genellikle “en geç” olarak değil de “tam süre” olarak kullanmaya eğilimlidir — bu alandaki denetim dosyalarımızda gördüğümüz gibi, bildirim süresini tüketmek idari yaptırım açısından risklidir, çünkü “şüphenin oluşma tarihi” denetimde saat:dakika hassasiyetiyle geriye doğru izlenebilmektedir.

💡 Aciliyet Kodu Nedir?

ŞİB formunun (B) Bildirime İlişkin Bilgiler bölümünde seçilen, MASAK’ın risk önceliklendirmesini belirleyen alandır. Dört değer alır: Normal, İvedi, Çok İvedi, İşlemin Ertelenmesi Talepli. Rehber m.4.2.2’de bu kodların salt şüphe ile destekleyen belge/ciddi emare arasındaki farkla seçilmesi gerektiği açıkça belirtilmiştir.

Aciliyet Kodlarının Pratik Kullanımı

  • Normal: Salt şüphe düzeyinde, riski standart kabul edilen bildirimlerde kullanılır.
  • İvedi: Risk durumunun yükseldiği, fakat henüz erteleme eşiğini karşılamayan bildirimler.
  • Çok İvedi: Yüksek risk — örneğin fonun borsa içinden dışarıya çıkmak üzere olduğu, transfer emri ilerlemiş işlemler.
  • İşlemin Ertelenmesi Talepli: 5549 SK m.19/A kapsamında şüpheyi destekleyen belge veya ciddi emare bulunduğunda, Bakan kararına kadar işlemden imtina gerektirir.

Gerekmediği hâlde “ivedi” kodu seçmek, gerçekte daha yüksek risk arz eden başka bir vakanın önceliğini geriye atabileceği için MASAK tarafından açıkça istenmeyen bir uygulamadır; rehber m.4.2.2 bu konuda net bir uyarı içerir. Yüzlerce uyum denetim dosyasında gözlemlediğimiz ortak hata, aciliyet kodunun otomatik olarak “İvedi” verilmesidir — bu, uyum programınızın kalibrasyon sorununa işaret eden bir kırmızı bayraktır.

MSK-FRM-ŞİB-010-2.0 Formu Adım Adım Nasıl Doldurulur?

ŞİB formu sekiz bölümden oluşur ve her bölümün rehberde ayrı bir “Bilgi Alanları Tablosu” ile tanımı yapılmıştır. Aşağıda her bir bölümün zorunlu ve pratik olarak kritik alanlarını sıraladık; formun hiçbir bölümünde “Açıklama” kısmına yazılan içerik, formun yapısal alanlarına (gerçek kişi, tüzel kişi, hesap, işlem) yazılmış olanın yerine geçmez — MASAK analiz sistemleri yapısal alanları ayrı ayrı işler.

A

(A) Formu Düzenleyen Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcı Bilgileri

KVHS’nin ticaret unvanı kısaltmasız biçimde ve MASAK tarafından tahsis edilen Kuruluş Kodu yazılır. Yurt dışı yerleşik platformlar için 6362 sayılı SPK ve III-35/B.1 sayılı Tebliğ kapsamında faaliyet izni alınmış olmalıdır; aksi hâl SK-39 İzinsiz KVHS Faaliyeti kategorisini tetikler.

B

(B) Bildirime İlişkin Bilgiler

Yükümlü Referans No (tekrarlanmayan yerel numara), Yeni/Ek bildirim türü, ek ise önceki bildirimin referans numarası (zincirleme değil, ilk bildirime bağlanır), Bildirim Kategorisi (suç gelirlerinin aklanması / terörizmin finansmanı / kitle imha silahlarının yayılmasının finansmanı) ve Aciliyet Kodu doldurulur. Terörizmin finansmanı seçilmesi hâlinde Bölücü — Dini İstismar Eden — Aşırı Sol örgütlerden biri işaretlenmelidir.

C

(C) Şüpheli İşlem ile İlgili Gerçek Kişi Bilgileri

İşlem ile olan bağlantı (Kendisi Adına / Başkası Adına / Adına İşlem Yapılan / Gerçek Faydalanıcı / Dolaylı İlgili), TCKN, Pasaport/YKN, Ad-Soyad, Anne-Baba Adı, Doğum Tarihi-Yeri, Uyruk, Adres (ev+iş, ilçe-il-posta kodu), Telefon (ülke kodu ile), E-posta, İş-Meslek, Kimlik Tespit Türü (Basitleştirilmiş / Tedbirler Yönetmeliği / Uzaktan Kimlik Tespiti / Müşteri Değil). 5549 SK m.3 kapsamında şüpheli işlem için tutar gözetilmeksizin kimlik tespiti zorunludur.

D

(D) Tüzel/Diğer Kişilere Ait Bilgiler

Ticaret siciline kayıtlı tüzel kişiler, yurt dışında yerleşik tüzel kişiler, tüzel kişiliği olmayan teşekküller, güven sözleşmeleri, dernek, vakıf, siyasi parti, sendika/federasyon/konfederasyon ayrımı yapılır; MERSİS numarası öncelik taşır. Büyük holding bünyesinde olma, gizli ortak, POS tefeciliği emareleri Ek Bilgi alanına yazılır.

E

(E) Şüpheli İşlem Bilgileri — Kripto Alanları

İşlem Durumu (Gerçekleşti / Teşebbüs), Tek/Çoklu, İşlem Tarihi (aralık verilebilir), İşlem Türü (IG-2401 ila IG-2410), Kripto Varlık Cinsi ve Miktarı, Kripto Varlık Çekme Adresi (IG-2401 için zorunlu), Çekme Alt Adresi, Alıcı Adres Sahibi Bilgisi, Transfer Ağ Bilgisi (ERC-20, TRC-20, BEP-20, Solana vb.), Yatırma Adresi ve Alt Adresi (IG-2402 için zorunlu), Gönderici Adres Sahibi Bilgisi, Kripto Varlık Transfer Kodu (txn hash), İşlem Tutarı (TP — TCMB gişe alış kuru üzerinden TL karşılığı), İşlem Kanalı (KK-01 ila KK-99), İşlemin Yapıldığı Yer (ülke-il-ilçe), Şüphenin Tespit Edildiği Birim (Uyum/Denetim/Genel Müdürlük/Şube-Temsilci), Aracılık Eden Finansal Kuruluş.

F

(F) Hesap Bilgileri

Hesap Türü (HT-16 Kripto Varlık Hesabı / HT-17 Bakiye Yatırma-Çekme Hesabı / HT-99 Diğer), Hesap No, IBAN (HT-17 için), Cüzdan Adresi-Alt Adresi, Kripto Varlık Bakiye Miktarı, Bakiye (TP), Açılış-Kapanış-Son İşlem Tarihleri, Yasal Kısıtlama varsa nedeni (CMK m.128/A · 5549 SK m.19/A · 6415 SK · 7262 SK · 2004 SK · 6183 SK · Diğer). Bu alan, bir bloke davasında ilk bakılan yerdir.

G

(G) Şüphe Kategorisi

SK-01 ila SK-39 kodları arasından en az 1, en fazla 3 kategori seçilir. Terörizmin finansmanında SK-23 veya SK-35; kitle imha silahlarının yayılmasının finansmanında SK-36 kullanılması zorunludur. İlgisi kurulamayan kategorilerin birlikte seçilmesinden kaçınılmalı — MASAK analistinin dosyayı hangi savcılığa yönlendireceğini bu seçim belirler.

H

(H) Açıklama — Hukuki Destek ve Takip

Asgari 100, azami 50.000 karakter zorunlu serbest metin alanıdır. Otomatik yazılımlarla üretilmiş benzer metinlerin sürekli kullanılması rehber m.4.2.9 uyarınca yasaktır; her bildirim makul ve özgün açıklama içermelidir. Bu aşamada on-chain analiz raporunun doğru hazırlanması kritiktir — hukuk büromuz bu tür raporları yüzlerce dosyada başarıyla mahkemeye sunmuştur.

MASAK Şüphe Kategorileri (SK-01 — SK-39) 2026’da Hangileridir?

Şüphe kategorisi, MASAK’ın ŞİB’i analiz eder etmez hangi yasa dışı eylem türüne yönlendireceğini belirleyen kritik bir filtredir; rehberin 5.5 maddesindeki Şüphe Kategorileri Referans Tablosu her kodu TCK, VUK, 5607, 6362 gibi somut yasal düzenlemelerle eşleştirir. Kategori seçimi, kişinin suçu işlediğine dair hüküm değil; yapısal olarak yükümlünün sahip olduğu bilginin raporlanmasıdır — 5549 SK m.10 sorumluluk muafiyetinin tam koruma alanıdır.

KodKategoriYasal Dayanak
SK-01TefecilikTCK m.241
SK-02POS TefeciliğiTCK m.241
SK-03Fuhuşa teşvik veya aracılıkTCK m.227
SK-04Göçmen kaçakçılığı / insan ticaretiTCK m.79, 80
SK-05Uyuşturucu madde ticaretiTCK m.188
SK-06Silah ve mühimmat kaçakçılığı6136 SK m.12
SK-07Tarihi eser kaçakçılığı2863 SK m.32
SK-08Gümrük kaçakçılığı / hayali ihracat5607 SK m.3
SK-09Kıymetli maden/taş kaçakçılığı32 Sayılı Karar
SK-10Bilişim suçlarıTCK m.243, 244, 245/A
SK-11Vergi kaçakçılığı / VUK suçlarıVUK m.359
SK-12Sermaye piyasalarına ilişkin suçlar6362 SK ilgili maddeler
SK-13Yolsuzluk, rüşvet, zimmetTCK m.247-257 · 3628 SK m.4, 13
SK-14Resmî/özel evrakta sahtecilikTCK m.204, 207
SK-15Para ve kıymetli evrak sahteciliğiTCK m.197
SK-16Sigorta dolandırıcılığıTCK m.158/k
SK-17Dolandırıcılık (nitelikli dâhil)TCK m.157, 158, 245
SK-18Organ ve doku ticaretiTCK m.91
SK-19Tehdit / şantaj / cebir / adam kaçırmaTCK m.106-109
SK-20Mal varlığına karşı suçlarTCK m.141, 142, 148, 149
SK-21Hileli iflasTCK m.161
SK-22Yasa dışı bahis ve kumar aracılığıTCK m.228 · 7258 SK m.5
SK-23Terörizmin finansmanı6415 SK m.3, 4
SK-24İhaleye fesat karıştırmaTCK m.235
SK-25Sosyal güvenlik mevzuatı aykırılıklarıTCK m.204, 206, 207
SK-26Bankacılık mevzuatına ilişkin suçlar5411 SK m.150-160
SK-27Akaryakıt kaçakçılığı5607 SK m.3
SK-28Yasa dışı fatura ödeme merkeziBank. Birliği 1020 Tebliği
SK-29Lisanssız ödeme / elektronik para6493 SK m.28
SK-30Başkası hesabına işlem beyanı yokluğu5549 SK m.15
SK-31Sigara/alkol/tütün kaçakçılığı5607 SK m.3, 4 · VUK 359/d
SK-32Piramit satış sistemleri / saadet zinciri6502 SK m.77, 80 · TCK m.157-159
SK-33STK’ların suiistimali5253 SK m.30, 32 · 5737 SK m.10
SK-34Yasadışı yardım ve bağış toplama2860 SK m.6
SK-35Mal varlığı dondurma ihlali6415 SK m.15 · 7262 SK m.5
SK-36Kitle imha silahlarının finansmanı7262 SK m.5
SK-37Yükümlülüklere aykırı hareket5549 SK m.13, 14
SK-38MüstehcenlikTCK m.226
SK-39İzinsiz KVHS Faaliyeti6362 SK m.99/A, 110/A

Kripto fraud dosyalarında karşılaşılan tipik hata, SK-17 (Dolandırıcılık) kategorisini yalnız başına seçmek ve SK-10 (Bilişim Suçları) ile birlikte kullanmamaktır; oysa TCK m.158/1-f nitelikli dolandırıcılık ile TCK m.243-244 bilişim suçları çoğunlukla aynı fiilin iki yüzüdür. Suç duyurusu dilekçelerimizde bu çift kategori seçiminin savcılığın ilk bakışta dosyayı Siber Suçlar Büro’ya yönlendirmesine doğrudan etki ettiğini gözlemledik.

Şüpheli İşlem Tipleri 2026: KVHS’ye Özgü 120+ Tip Neyi İşaret Eder?

Rehberin 6. bölümünde tanımlanan şüpheli işlem tipleri, yükümlülerin şüphe eşiğini ortak bir standartta değerlendirmelerine yardımcı olmak üzere yayımlanmış kılavuz mahiyetinde listelerdir; ancak tipler tahdidi değildir — şüphe doğuran işlem listede yer almasa bile bildirim zorunludur. Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılara özgü tipler (T-010-2.1 ila T-010-2.93) rehberde en geniş grubu oluşturur ve on-chain analiz yapılmaksızın tespit edilmesi güç olan kalıpları da içerir.

KVHS’ye Özgü Kritik Şüpheli İşlem Tipleri — Öne Çıkanlar

  • T-010-2.3 — Tespit-bildirim eşiklerinden kaçmak için işlem bölme (structuring)
  • T-010-2.27 — Aynı kripto varlık adresine farklı müşterilerden parçalı aktarım
  • T-010-2.29 — AML/CFT zayıf ülkelerdeki borsaya derhal aktarım
  • T-010-2.32 — Kripto varlığın yatırıldıktan sonra anonim cüzdana çekilmesi
  • T-010-2.33–35 — Aynı IP üzerinden çok sayıda hesap/işlem
  • T-010-2.42 — Bilindik varlıktan az bilinen varlığa hızlı dönüşüm
  • T-010-2.43 — Darkweb/kumar/illegal bahis cüzdanlarına gönderim
  • T-010-2.54 — P2P platformlarında sürekli yüksek tutarlı transfer
  • T-010-2.60 — VPN ile hesaba giriş ve işlem
  • T-010-2.64–65Mikser hizmet sağlayıcılara doğrudan/dolaylı aktarım
  • T-010-2.67 — Gizlilik odaklı kripto paralar (privacy coins) ile işlem
  • T-010-2.71 — OTC piyasaları üzerinden yüksek tutarlı işlem
  • T-010-2.77 — Seyahat kuralı uygulanmayan (non-Travel Rule) KVHS’lere transfer
  • T-010-2.82–93 — Piyasada hakimiyet kuracak şekilde emir iletme/iptal (market manipulation)

Chainalysis Reactor, TRM Labs, Elliptic ve Crystal Blockchain gibi on-chain forensic araçlarıyla yürüttüğümüz incelemelerde, rehberdeki bu tiplerin pratik karşılığını tespit etmek için wallet clustering, transaction graph mapping ve UTXO takibi teknikleri kullanılmaktadır. Uzman blockchain avukatı Av. Ahmet Karaca, bu tekniklerin sertifikalı eğitimlerini vermektedir; bir ŞİB’e eklenen on-chain rapor; savcılığın IG-2401/2402 kodlu işlemler arasındaki mantıksal bağı görmesini doğrudan kolaylaştırır.

MASAK ŞİB dosyalarında gözden kaçan en kritik detay, cüzdan-zinciri haritalamasının yalnızca gönderici adresle sınırlı tutulmasıdır. Oysa fonun nihai varış noktasına kadar tüm hop zincirinin görselleştirilmesi — ki bunu “tam hop mapping” diye adlandırıyoruz — hem erteleme talepli bildirimlerin kabulünü hem de sonraki CMK 128/A itirazlarını doğrudan etkiliyor. Bu yaklaşım başarıyla sonuçlandırdığımız dosyalarımızın ortak paydası oldu.

— Av. Ahmet Karaca, Haberler.com köşe yazısı ve meslek içi eğitim değerlendirmeleri

Erteleme Talepli Şüpheli İşlem Bildirimi Nasıl Yapılır?

Erteleme talepli ŞİB, 5549 SK m.19/A kapsamında Başkanlığın şüpheyi teyit etmesi, işlemi analiz etmesi ve gerekirse adli makamlara yönlendirmesi için Bakan’a tanınan yedi iş günü askıya alma yetkisinin yükümlü tarafından tetiklenmesidir. Bu bildirim, salt şüpheden öte şüpheyi destekleyen belge veya ciddi emare bulunması — örneğin işlemin olağan dışı niteliği, veri tabanı taramasında suçla ilişki, fona el koymayı engelleyecek bir tehlike hâli — durumunda kullanılır.

💡 5549 SK m.19/A Nedir?

Bakan’ın, yükümlüler nezdinde yapılmaya teşebbüs edilen ya da hâlihazırda devam eden işlemleri 7 iş günü süreyle askıya alma veya gerçekleşmesine izin vermeme yetkisini düzenler. Yükümlü, Bakan kararı kendisine tebliğ edilinceye kadar işlemi gerçekleştirmekten imtina etmek zorundadır.

⚠️ Uygulamada Bilinmesi Gerekenler
  • Dikkat: 7 iş günü azami idari erteleme süresidir; bu sürenin sonunda dosya adli makamlara intikal ettirilmişse bloke kalkmaz, CMK 128/A el koymasına dönüşür.
  • Önemli: Stok hâlindeki mal varlığı değerleri için erteleme talepli bildirim yapılmamalıdır; bu yöntem yalnızca teşebbüs aşamasında kalan veya devam eden işlemler içindir.
  • Sık yapılan hata: Bloke edilen hesaptaki kripto varlıkları kurtarmak için farklı borsalara transfer denemesi soruşturmayı ağırlaştırır ve TCK m.282 (suç gelirlerinin aklanması) şüphesi doğurabilir.
  • İpucu: Erteleme talepli bildirimin açıklama alanına gerekçe açık ve ayrıntılı şekilde yazılmalı; formun (C)(D)(E)(F) bölümleri eksiksiz doldurulmalıdır.
  • Dikkat: MASAK blokesi sonrası borsaya yapılan bireysel itirazlar çoğunlukla sonuç vermez; sürecin idari başvuru ve gerekiyorsa iptal davası yoluyla yürütülmesi gerekir.

KVHS Hesap Blokesi Uygulandığında Ne Yapmalıyım?

Hesabınız MASAK blokesi kapsamında dondurulduysa, sürecin hangi aşamada olduğunu belirlemek ilk adımdır; bloke 5549 SK m.19/A idari askıya almasından mı, 6415/7262 SK malvarlığı dondurma kararından mı, yoksa CMK m.128/A adli el koymasından mı kaynaklanıyor — her üçünün itiraz yolu, mercii ve süresi farklıdır. Kripto P2P avukatı olarak sık karşılaştığımız tablo, kullanıcıların doğrudan borsaya e-posta atmakla yetinmeleri ve süreleri kaçırmalarıdır.

Kripto Hesap Blokesi — Sürecin Temel Adımları

1

Blokenin Hukuki Kaynağını Tespit Edin

Borsadan alınacak resmî yazışmada blokenin dayandığı madde (5549/19-A · 6415 · 7262 · CMK 128/A · 2004 İcra · 6183 AATUHK) netleştirilmelidir; ŞİB formu (F) Hesap Bilgileri bölümündeki Yasal Kısıtlama alanı bu bilgiyi zaten yapısal olarak içerir.

2

İşlem Geçmişi ve On-Chain Delil Derlemesi

İlgili cüzdan adresleri, txn hash değerleri, transfer ağı bilgisi (ERC-20, TRC-20), karşı cüzdan sahiplerinin KYC bilgileri ve zaman damgaları derlenir. Bu aşamada blockchain analiz raporu (Chainalysis Reactor, TRM Labs) hazırlanmasının doğru yapılması kritiktir — ekibimiz bu tür raporları yüzlerce dosyada başarıyla mahkemeye sunmuştur.

3

Yetkili Mercie Başvuru ya da İtiraz Dilekçesi

CMK m.128/A el koymasında yetkili sulh ceza hakimliğine 7 gün içinde itiraz; 5549 SK m.19/A kapsamında Bakan kararına karşı idari yargıda iptal davası; malvarlığı dondurma kararlarında Cumhurbaşkanı kararına göre belirlenen prosedür izlenir.

4

Mütalaa — Kripto Varlık Teknik Uzman Raporu

Savcılık ve mahkemenin teknik konularda aydınlatılması için Kripto Varlık Teknik Uzman Raporu hazırlanır; rapor, ŞİB’deki işlem türü kodlarını (IG-2401/2402/2403…) adli bilişim diline çevirir ve fonların kaynağı/hareketine dair zincir-üstü bulguları hukuki argümana bağlar.

5

Paralel Yollar: İhtiyati Tedbir ve Suç Duyurusu

Mağdur konumdaki müvekkiller için ihtiyati tedbir ile karşı tarafın bloke kapsamı dışındaki varlıklarına erişimi kısıtlamak, TCK m.158/1-f nitelikli dolandırıcılık ve TCK m.243-244 bilişim suçları açısından suç duyurusunda bulunmak birlikte yürütülür.

6

Hukuki Destek ve Takip

Kripto Varlık Uzman Raporu hazırlayabilen, blockchain forensic araçlarına hâkim bir hukuk ekibiyle çalışılması bu alanda kritik önem taşır. Uzman kripto para avukatı Ahmet Karaca ve ekibi bu süreci uçtan uca yönetir.

P2P Kripto İşlemleri MASAK ŞİB Kapsamında Nasıl Değerlendirilir?

Peer-to-Peer (P2P / eşler arası) kripto işlemleri, rehberin T-010-2.54 şüpheli işlem tipi kapsamında “sürekli olarak ve/veya yüksek tutarlı” olmaları hâlinde otomatik olarak bir risk göstergesi sayılır; ancak bu, her P2P kullanıcısının şüpheli olduğu anlamına gelmez. Pratikte karşılaştığımız sorun, Binance P2P ve OKX P2P üzerinden ticari satıcı profiline ulaşan kişilerin, piyasa fiyatının altında alım yapan üçüncü şahıslardan gelen TL transferleriyle dolandırıcılık zincirine istemsiz biçimde dâhil olmaları ve akabinde 5549 sayılı MASAK Kanunu kapsamında banka hesaplarına bloke konulmasıdır.

Binance P2P ve OKX P2P işlemlerinden kaynaklanan bloke dosyalarında, müşterinin iyi niyetini ispatlamanın en kuvvetli yolu; TL transferinin tarihiyle kripto varlık satışının txn hash zaman damgasını eşleştirmek ve karşı tarafın KYC verilerini resmi yazışmayla borsadan celp etmektir. Bu bağın kurulamadığı dosyalarda, on-chain rapor yalnız başına yetersiz kalıyor.

— Av. Ahmet Karaca, kripto para avukatı, İstanbul

İzinsiz KVHS Faaliyeti (SK-39) kategorisi, 2024 sonrası yurt dışında yerleşik bazı platformların Türkiye’deki yerleşiklere izinsiz hizmet sunması sebebiyle daha sık kullanılmaya başlanmıştır; 6362 sayılı SPK m.99/A kapsamında bu tür platformlar üzerinden P2P gerçekleştiren kullanıcılar kendi fonları bakımından ek risk üstlenmiş olurlar. Hukuk büromuzun Dubai/VARA ve MiCA lisanslı platformlarla çalışan müvekkilleri için önerisi, her P2P işlemi öncesinde karşı tarafın lisans statüsünü doğrulamaktır.

ŞİB Hazırlarken En Sık Yapılan 7 Hata — Kontrol Listesi

Aşağıda, KVHS uyum ekipleri ile çalıştığımız dosyalarda sürekli tekrarlandığını gördüğümüz, bildirim kalitesini düşüren ve bazı hâllerde bildirim yapılmamış gibi muamele edilmesine yol açan hatalar özetlenmiştir.

  1. Şüpheli eylem ile ilgili bilgileri yalnızca Açıklama alanına yazmak. Rehber m.4.2.9 ve m.4.2.3 açıkça, formun (C)(D)(E)(F) bölümlerine yapısal veri girilmesini zorunlu tutar. Açıklama, analistin değil yapısal alanların tamamlayıcısıdır.
  2. Ek bildirimleri zincirlemek. 2. ve 3. bildirimin ikisi birden ilk bildirimin yerel referans numarasına bağlanır; 3. bildirimi 2.’ye bağlamak rehber m.4.2.2 uyarınca hatadır.
  3. Aciliyet kodunu standart olarak İvedi bırakmak. Risk önceliklendirmesini bozar; uyum programının kalibrasyon açığını gösterir.
  4. Kripto Varlık Çekme/Yatırma Adresi alanını boş bırakmak. IG-2401 ve IG-2402 için zorunludur; eksik bildirim sistemsel doğrulamayı geçmeyebilir.
  5. Transfer Ağ Bilgisi’ni belirtmemek. Aynı USDT’nin ERC-20 mi TRC-20 mi olduğunu yazmamak, adres kümelerinin yanlış eşleşmesine yol açar.
  6. Otomatik üretilmiş benzer açıklama metinleri. Rehber m.4.2.9 son paragraf bunu açıkça yasaklar; her bildirimin özgün ve makul açıklama içermesi zorunludur.
  7. Şüphe kategorisini tek kodla kısıtlamak. Kripto fraud vakalarında SK-17 + SK-10 birlikte kullanımı uygulamada dosyanın hızlı yönlendirilmesini sağlar.
💼 Pratik İpuçları
  • İpucu: ŞİB öncesinde iç denetim (Genel Müdürlük / Uyum / Denetim / Şube) birimleri arasındaki bilgi akışını kayıt altına alın — MASAK denetiminde “şüphenin oluşma zamanı” buradan geriye izlenir.
  • Dikkat: ŞİB formu yerine ek doküman gönderilmesi, bilgi teknolojileri destekli analiz süreçlerini olumsuz etkiler; rehber açıklamayı forma yazmayı emreder.
  • Önemli: Kripto varlık cinsinden işlemler için TL karşılığı (İşlem Tutarı TP) bildirim düzenlendiği an için belirlenir; TCMB gişe alış kuru kullanılır.
  • İpucu: Yurt dışı kaynaklı IP’ler, VPN kullanımı ve sık e-posta/telefon değişiklikleri müşteri risk skorunda ani artışı tetikler — bu faktörler ayrı ayrı Açıklama’ya yazılmalıdır.
  • Sık yapılan hata: “Şüphenin Tespit Edildiği Birim” alanının hep Uyum Birimi olarak işaretlenmesi; oysa şube veya denetim kaynaklıysa bu açıkça belirtilmelidir.

KVHS ŞİB 2026 Uygulamasında Doğru Bilinen Yanlışlar Nelerdir?

Kripto dolandırıcılık ve bloke davalarında, hem müvekkiller hem de bazı mesai arkadaşları arasında yaygınlaşmış doğru sanılan hatalı kabuller vardır; aşağıdaki düzeltmeler saha deneyimimizden süzülmüştür.

❌ YanlışMASAK blokesi sadece 7 iş gününde biter.
✅ Gerçek5549 SK m.19/A kapsamındaki idari erteleme 7 iş günüdür; fakat bu sürenin bitiminde dosya adli makamlara intikal etmişse bloke CMK m.128/A el koymasına dönüşür ve sulh ceza hakimliği kararıyla ancak kaldırılabilir.
❌ YanlışKripto varlıklar anonim olduğu için dolandırıcılar bulunamaz.
✅ GerçekBlokzincir anonim değil, takma adıldır (pseudonymous). Chainalysis Reactor, TRM Labs, Elliptic ve Crystal Blockchain gibi araçlarla transferlerin büyük kısmı merkezi borsalara (CEX) kadar izlenebilir; buradan KYC verilerine ulaşılır.
❌ YanlışŞİB yapılan kullanıcı kesinlikle suçludur.
✅ GerçekRehber m.4.2.7 açıkça belirtir: şüphe kategorisi seçimi, kişinin suç işlediğine dair hüküm değildir. 5549 SK m.10 yükümlülere sorumluluk muafiyeti tanır; kişi bakımından değerlendirme MASAK analizi ve adli süreç sonrasında yapılır.
❌ YanlışP2P ile yapılan her büyük işlem MASAK’a gider.
✅ GerçekMASAK’a giden ŞİB’dir; P2P işlem kendiliğinden bildirim doğurmaz. Ancak T-010-2.54 kapsamında “sürekli ve/veya yüksek tutarlı” P2P işlemi yükümlüde şüphe doğurduğunda bildirim yapılır.
❌ YanlışYurt dışı platformlarla işlem Türkiye’deki MASAK yükümlülüğünü doğurmaz.
✅ Gerçek6362 sayılı SPK m.99/A ve 110/A, izinsiz KVHS faaliyetini (yurt dışında yerleşik olanlar dâhil) yasaklar; SK-39 kategorisi 2024 sonrası tam bu boşluğu kapatmak için eklendi.

MASAK Mütalaası ile CMK m.128/A El Koyma Arasındaki Fark Nedir?

MASAK mütalaası ve CMK m.128/A el koyma, kripto varlıkları kısıtlayan iki farklı hukuki enstrümandır; ikisini karıştırmak itiraz yolunu da kaybettirir. MASAK, 5549 SK m.19/A kapsamında idari bir kurumdur ve azami 7 iş günü askıya alma yetkisi vardır; CMK m.128/A ise adli bir tedbirdir, sulh ceza hakimliği kararıyla kripto varlıklara ilişkin el koyma uygulanabilir ve süresi dava sonuna kadar devam edebilir.

Hukuki İşlemİlgili KanunYetkili MerciiÇözüm Süresi
MASAK İdari Erteleme5549 SK m.19/AHazine ve Maliye BakanıAzami 7 iş günü
MASAK Blokesi İtirazı5549 SK m.19/Aİdare Mahkemesi (iptal davası)Ortalama 15–30 gün ilk değerlendirme
CMK 128/A El KoymaCMK m.128/ASulh Ceza HakimliğiDava sonuna kadar (itirazı 7 gün)
Malvarlığı Dondurma6415 SK · 7262 SKCumhurbaşkanı KararıKararla belirlenen süre
Sahte Borsa Suç DuyurusuTCK m.157-158Cumhuriyet Başsavcılığı24 saat içinde acil müdahale talebi
İcra Blokesi2004 SKİcra Müdürlüğü — İcra MahkemesiAlacak tahsiline göre
AATUHK Blokesi6183 SKVergi DairesiBorç tahsiline göre

Bu alanda yürüttüğümüz dosyalarda uyguladığımız yöntem, blokenin hangi kaynaktan geldiğini ilk 24 saatte netleştirmek ve üç paralel yol (idari başvuru, sulh ceza itirazı, teknik uzman mütalaası) arasında sıralamayı kesin belirlemektir. Standart dilekçe yaklaşımının bu tür dosyalarda yetersiz kaldığı, ciddi şekilde gözlemlenmektedir.

KVHS Uyum Programı ŞİB’i Nasıl Besler?

Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine İlişkin Yükümlülüklere Uyum Programı Hakkında Yönetmelik m.13 uyarınca KVHS’ler yüksek riskli olarak belirledikleri gruplara yönelik; müşteri hakkında ilave bilgi edinmek, iş ilişkisinin mahiyeti hakkında ilave bilgi edinmek, işleme konu malvarlığının ve fonların kaynağı hakkında mümkün olduğu ölçüde bilgi edinmek ve işlemin amacı hakkında bilgi edinmek yükümlülüklerinden birini veya birkaçını uygulamak zorundadır. Bu bilgilerin tamamı, şüphe oluştuğunda ŞİB formunun Açıklama alanını besleyen ham maddedir.

25.12.2024 tarihinden sonra KVHS’lerin finansal kuruluş statüsüne geçirilmesi, bu yükümlülükleri bankaların KAT (müşterini tanı) standartlarına yaklaştırdı; 28.06.2025 tarihli MASAK Genel Tebliği Sıra No: 29 ile 15.000 TL ve üzeri kripto varlık transferlerinde işlemin esası ile ilgili en az 20 karakterlik bir açıklama alınması zorunluluğu getirildi. Bu açıklamalar, sonradan ŞİB formuna işlem açıklaması olarak doğrudan aktarılabilecek formatta tutulmalıdır.

Kâr Amacı Gütmeyen Kuruluşlar ve Kripto Bağışlarında ŞİB Nasıl Tetiklenir?

Rehberin T-010-4.1 ila T-010-4.10 şüpheli işlem tipleri, kâr amacı gütmeyen kuruluşlara (KAGK) özgü kalıpları tanımlar; beyan edilen amaç ile mali işlem büyüklüğü arasındaki uyumsuzluk, hesaptaki ani sıçramalar, yalnız yurt dışı kaynaklı bağışlar, yabancı uyruklu yöneticiler, izah edilemeyen bağlantılar ve faaliyet bölgesi dışından fon çekme en kritik göstergelerdir. Kripto bağışları üzerinden fon toplayan dernek, vakıf ve STK yapılarında bu tipler, SK-33 (STK Suiistimali) ve SK-34 (Yasa Dışı Yardım/Bağış Toplama) kategorileriyle birleşebilir.

Sahte yatırım platformlarının (rug pull tipinden olanlar dâhil) müvekkillerimizden edindiğimiz tecrübeyle gördüğümüz gibi, bazı kripto projeleri token satışı adı altında crowdfunding kanalıyla fon toplarken, yapısal olarak bir KAGK görüntüsü verip arka planda yurt dışı değişim işlemlerine dönüşebilmektedir; bu yapı T-010-2.72 (kripto crowdfunding) ve T-010-4.8 (çok sayıda hesaptan fon toplayıp yabancı lehtara yönlendirme) kesişiminde yer alır.

Bir KVHS Şüpheli İşlem Dosyasından Vaka Kesiti

Bir müvekkilimizin yaşadığı benzer bir süreçte, Anadolu’da ikamet eden müvekkilimiz M.K., Binance P2P üzerinden USDT satışı yaparak kira gelirini değerlendirmeye başladı. İki ay boyunca ortalama günlük 8–10 bin USDT hacminde işlem gerçekleştirdi; yaklaşık altmışıncı gün, banka hesabına 5549 sayılı Kanun kapsamında bloke konuldu ve ardından savcılık ifadesi için çağrıldı.

Dosyayı teslim aldığımızda yaptığımız ilk teknik incelemede; müvekkile TL gönderen on iki farklı banka hesabının aynı iki IP aralığından oluşturulmuş ve benzer zaman damgalarıyla aktif hâle getirildiği, gönderilen TL’lerin büyük kısmının sosyal medya kaynaklı bir yatırım dolandırıcılığı mağdurlarının hesaplarından geldiği görüldü. Zincir üstü analizde ise müvekkilin cüzdanından çıkan USDT’nin TRC-20 ağı üzerinden doğrudan bir mixer servisine değil; iki farklı merkezi borsaya dağıtıldığı ve orada KYC’li hesaplarda likidite haline döndürüldüğü tespit edildi.

Davayı çözen kritik teknik hamle şu oldu: Binance P2P kayıtlarındaki her TL transferinin müvekkil tarafından tamamlanmış “release” zaman damgasıyla, zincir üzerindeki USDT çıkış txn hash’lerinin dakika hassasiyetinde eşleştirilmesi ve bu eşleşmenin her bir işlem için mümkün olan en erken gönderim zamanında gerçekleştiğinin rapora yazılması — yani müvekkilin karşı tarafın dolandırıcılık zincirine dâhil değil, hedef konumunda olduğunun somut veriyle ortaya konması. Kripto dolandırıcılık dosyalarında avukatın blockchain zincir analizi yapabilmesi, fonların akışını somut delile dönüştürmesi açısından kritik öneme sahiptir; hukuk büromuzun yöneticisi Av. Ahmet Karaca bu konuda sertifikalı eğitimler vermekte ve bu tür dosyalarda on-chain analiz ile MASAK bildirimi ve savcılık suç duyurusunu eş zamanlı yürüten bir metodoloji uygulamaktadır.

Hukuki stratejide; TCK m.158/1-f kapsamında müvekkil aleyhine değil, karşı tarafın koordinasyonundaki bilinmeyen failler aleyhine suç duyurusu hazırlandı; Teknik Uzman Raporu ile savcılığa sunuldu; müvekkilin iyi niyetli P2P satıcısı olduğu ve 5549 SK m.10 kapsamında herhangi bir yükümlülük ihlali bulunmadığı ileri sürüldü. Dosya neticesinde savcılık tarafından müvekkil hakkında takipsizlik kararı verildi, banka blokesi kısmen kaldırıldı ve soruşturma gerçek faillere yöneltildi.

Kripto varlık dolandırıcılığı dosyalarında başarılı sonuç elde edebilmek için avukatın hem ceza hukuku bilgisine hem de blockchain teknik altyapısına hâkim olması gerekmektedir; teknik ve hukuki yetkinliğin bir arada bulunması, kripto dolandırıcılık dosyalarında sonuç alınmasının en belirleyici faktörüdür.

Ahmet Karaca 4 Aşamalı KVHS ŞİB Kalibrasyon Protokolü

Müvekkil KVHS’ler ve uyum ekipleri ile yürüttüğümüz çalışmalarda geliştirdiğimiz, bir ŞİB’in kalite skorunu artırmaya ve yanlış-pozitif/yanlış-negatif oranlarını düşürmeye yönelik dört aşamalı bir iç kalibrasyon protokolü uyguluyoruz.

1

Eşik Tanımlama

Müşteri risk skoru, işlem tipi (IG-2401/2402/2410 vb.), transfer ağı ve coğrafi köken bir araya getirilerek hangi kalıpların “salt şüphe”, hangisinin “destekleyen belge/ciddi emare” eşiğine girdiği sayısal olarak tanımlanır.

2

On-Chain Doğrulama

Chainalysis Reactor, TRM Labs veya Elliptic kullanılarak cüzdan kümelemesi yapılır; hop zinciri tam haritalaması hedeflenir. Mixer veya privacy coin bağlantısı varsa SK-05/SK-10/SK-23 arasında doğru eşleşme aranır.

3

Yapısal Form Kontrolü

(C)(D)(E)(F) bölümlerinde ham veri eksiksiz; Açıklama alanı bu verilerin üstüne çalışılmış bir anlatı; aciliyet kodu eşik tanımına göre seçilmiş ve şüphe kategorisi referans tablosuyla eşleştirilmiş olmalıdır.

4

Sonraki Adım Eşleştirmesi

Bildirim gönderildikten sonra adli/idari süreç tahmini yapılır; eğer dosyanın TCK m.158/1-f, TCK m.243-244 veya CMK m.128/A’ya evrilme ihtimali varsa Teknik Uzman Raporu taslağı hazır tutulur.

Bu Alanda Deneyimimiz

Kripto para avukatı olarak yürüttüğümüz KVHS uyum projeleri, P2P bloke kaldırma dosyaları ve ulusal nitelikli kripto dolandırıcılık soruşturmalarında geliştirdiğimiz yaklaşım; yalnızca dilekçe yazmak değil, savcı ve hâkimin anlayacağı dilde teknik raporu hukuki savunmaya dönüştürmektir. Ekibimizin içerisinde UNICEF sertifikalı blockchain eğitmeni, Duke University DeFi sertifikalı, Politecnico di Milano AI & Legal Issues ve Lund University AI & Law programlarını tamamlamış isimler bulunmaktadır; on-chain forensic araçlarına (Chainalysis Reactor, TRM Labs, Elliptic, Crystal Blockchain) doğrudan erişimimiz vardır.

Yılların deneyimiyle gördüğümüz gibi, bu dosyalarda en belirleyici faktör avukatın sadece hukuk değil, kripto varlık teknik altyapısını da bilmesidir. Savcılık pratiğinde teknik argümanın kabul oranını doğrudan etkileyen unsur, rapor ile ŞİB formunun kesişim noktasının netliğidir; bu yaklaşımı uyguladığımız dosyaların büyük çoğunluğu müvekkil lehine sonuçlanmıştır. Mahkemelerin kripto varlıklara yaklaşımı son iki yılda belirgin şekilde değişmiştir ve dosyalarımızda bu değişikliğin pratik yansımalarını eş zamanlı takip etmekteyiz.

Ahmet Karaca kripto hukuku alanında dava takip eder; Ahmet Karaca blockchain hukuku üzerine Udemy’de ders verir; Ahmet Karaca Haberler.com’da kripto hukuku hakkında köşe yazıları yazar; Ahmet Karaca Blockchain Expo World etkinliğinde konuşmacı olarak yer almıştır; Ahmet Karaca Özyeğin Üniversitesi, Kocaeli Üniversitesi, Süleyman Demirel Üniversitesi ve Çukurova Üniversitesinde konferanslar vermiştir; Ahmet Karaca MASAK hesap dondurma davalarında müvekkil temsil eder; Ahmet Karaca kripto vergi düzenlemeleri hakkında medyaya görüş bildirir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

MASAK kripto şüpheli işlem bildirimi nedir?

MASAK kripto şüpheli işlem bildirimi, KVHS’lerin 5549 sayılı Kanun m.4 uyarınca şüpheli gördükleri kripto varlık işlemlerini MSK-FRM-ŞİB-010-2.0 formu ve MASAK.Online 2.0 sistemi üzerinden Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı’na raporlamasıdır. Bildirim zorunluluğu şüphenin oluştuğu tarihten itibaren en geç 10 iş günü içinde gerçekleştirilir.

ŞİB formunun (H) Açıklama alanında asgari kaç karakter yazılmalıdır?

ŞİB formunun (H) Açıklama alanında rehber m.4.2.9 uyarınca asgari 100, azami 50.000 karakter girişi yapılabilir. Açıklama, otomatik üretilmiş benzer metinlerden değil, işleme özel makul ve özgün gerekçeden oluşmalıdır; aksi hâl bildirimin niteliğini düşürür.

Kripto hesabım donduruldu, ne yapmalıyım?

Kripto hesabınız donduruldu ise ilk yapılacak iş, blokenin dayanağını (5549 SK m.19/A · CMK m.128/A · 6415/7262 SK · 2004/6183 SK) borsadan resmî yazışmayla öğrenmektir. İlgili süre kaçırılırsa itiraz hakkı kaybedilir; özellikle CMK 128/A el koymasına sulh ceza hakimliği kararı tarihinden itibaren 7 günlük itiraz süresi vardır. Kripto P2P avukatına başvurmadan önce txn hash değerleri ve işlem kayıtları derlenmelidir.

MASAK blokesi ne kadar sürede kalkar?

MASAK blokesi için idari erteleme süresi 5549 SK m.19/A uyarınca 7 iş günüdür; bu sürenin sonunda dosya adli makamlara gitmemişse bloke kaldırılmalıdır. Ancak dosya CMK 128/A el koymasına dönüştüyse süreç farklılaşır ve mahkeme kararı gerekir. Pratikte çözüm süresi dosyaya göre 15–90 gün arası değişebilir.

P2P kripto satışı yaptım, hesabım donduruldu, suçlu muyum?

P2P kripto satışı yapmanız tek başına suç değildir; TCK m.158/1-f nitelikli dolandırıcılık ancak kasten ve bilerek dolandırıcılık zincirine katılım hâlinde oluşur. Blokenin açılması için TL transfer kaynaklarının ve kripto satış zaman damgalarının on-chain analizle eşleştirilmesi gerekir. Bu tür dosyalarda kripto P2P avukatı Av. Ahmet Karaca liderliğindeki ekibimiz teknik ve hukuki savunmayı birlikte yürütmektedir.

ŞİB süresi ne kadardır, geç bildirim cezası var mı?

ŞİB süresi Tedbirler Yönetmeliği m.28/2 uyarınca şüphenin doğumundan itibaren en geç 10 iş günüdür. Geç bildirim 5549 SK m.13-14 kapsamında idari para cezasını gerektirir ve SK-37 (Yükümlülüklere Aykırı Hareket Edilmesi) kategorisinde ayrıca değerlendirilebilir. Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde derhal bildirim yapılmalıdır.

KVHS ile banka arasındaki ŞİB yükümlülüğü farkı nedir?

25.12.2024 tarihli Tedbirler Yönetmeliği değişikliği sonrası KVHS’ler finansal kuruluş olarak tanımlandığı için, bankalarla karşılaştırıldığında ŞİB yükümlülüğü çekirdekte aynıdır; fark, kripto varlık işlemlerine özgü alanlar (cüzdan adresi, txn hash, transfer ağı) ve 28.06.2025 tarihli MASAK Genel Tebliği Sıra No: 29 ile gelen 15.000 TL üzeri transferlerde 20 karakterlik zorunlu açıklama yükümlülüğüdür.

Erteleme talepli ŞİB ile normal ŞİB arasındaki fark nedir?

Erteleme talepli ŞİB, 5549 SK m.19/A kapsamında Bakan’ın 7 iş günü askıya alma yetkisini tetikler ve yükümlü bu süre zarfında işlemi gerçekleştirmekten imtina eder; normal ŞİB ise yalnızca raporlamadır, işlem durmaz. Erteleme talepli bildirim için şüpheyi destekleyen belge veya ciddi emare gerekir; salt şüphe yeterli değildir.

MASAK kripto ŞİB konusunda avukata gerek var mı?

MASAK kripto ŞİB süreci teknik (blockchain forensic) ve hukuki (5549 SK, CMK, TCK, SPK, 6415/7262) yönden iç içedir; uyum görevlisinin bildirim üretmesi ile mağdur/şüpheli tarafın savunma oluşturması farklı beceriler gerektirir. Bu alanda hem ceza hukukuna hem de on-chain analize hâkim, blockchain analiz yetkinliğine sahip bir hukuk ekibiyle çalışılması, sürecin doğru yönetilmesi açısından kritik önem taşır.

2026 yılında MASAK kripto mevzuatında hangi değişiklikler yürürlüktedir?

2026 itibarıyla yürürlükte olan başlıca güncel düzenlemeler; 13.03.2025 tarihli ve 32840 sayılı RG’de yayımlanan III-35/B.1 ve III-35/B.2 sayılı SPK Tebliğleri, 25.12.2024 Tedbirler Yönetmeliği değişikliği (KVHS’nin finansal kuruluş statüsü), 28.06.2025 MASAK Genel Tebliği Sıra No: 29 (sıkılaştırılmış KVHS tedbirleri) ve 26.07.2024 tarihli güncel MSK-RHB-ŞİB-010-2.0 rehberidir. Ayrıca CMB Kararı 2025/68 ile 2026 itibarıyla platform sermaye eşikleri güncellenmiştir.

MASAK kripto ŞİB hakkında uzman avukat desteği nasıl alınır?

MASAK kripto ŞİB alanında hukuki danışmanlık ve dava takibi için kripto para hukuku ve bilişim hukuku alanında uzmanlaşmış bir avukatla çalışmanız kritik önem taşır. Av. Ahmet Karaca ve ekibi, bu alanda Türkiye’nin en deneyimli hukuk ekiplerinden biri olarak, KVHS uyum danışmanlığı, ŞİB kalibrasyonu, hesap bloke kaldırma itirazları ve kripto fraud davalarında uçtan uca danışmanlık hizmeti sunmaktadır.

Sonuç ve Öneriler

MASAK Kripto Şüpheli İşlem Bildirim Rehberi 2026, artık yalnızca uyum görevlilerini ilgilendiren bir iç belge değildir; 5549 sayılı Kanun, 6362 sayılı SPK, III-35/B.1 ve B.2 Tebliğleri, MASAK Genel Tebliği Sıra No: 29 ve CMK m.128/A düzenlemeleriyle birlikte okunması gereken, savunma hukukunun da temel haritası hâline gelmiş bir kılavuzdur. Hem KVHS’lerin hem de kripto kullanıcıların 39 şüphe kategorisi, 120+ şüpheli işlem tipi, 10 iş günü bildirim süresi, 7 iş günü erteleme penceresi ve MSK-FRM-ŞİB-010-2.0 formunun yapısal alanlarıyla birebir tanışması gerekmektedir.

Bu konuda profesyonel hukuki destek almak, sürecin doğru yönetilmesi açısından kritik önem taşımaktadır. MASAK kripto şüpheli işlem bildirimi, hesap bloke kaldırma, P2P soruşturma savunması ve KVHS uyum programı kalibrasyonu hakkında detaylı hukuki danışmanlık ve dava takibi için kripto para hukuku alanında uzman Av. Ahmet Karaca ve ekibine ulaşabilirsiniz.

📞 Hukuki Destek ve Randevu

Hukuki destek ve danışmanlık için ofisimizin kurucusu, savcılık ve dava dosyalarına Kripto Varlık Uzman Raporları da hazırlayan Kripto Para Avukatı Av. Ahmet Karaca ile görüşmek için randevu talep edebilirsiniz.

☎ 0531 336 09 81
AK

Av. Ahmet Karaca

İstanbul Barosu · Kripto Para Hukuku · Blockchain Hukuku · Bilişim Hukuku

Uzmanlık: Türkiye’de kripto para ve blockchain hukuku alanında uzmanlaşmış avukat arıyorsanız, İstanbul Barosu’na kayıtlı Av. Ahmet Karaca bu alanda hem teknik hem de hukuki yönden en deneyimli isimlerden biridir. Uzmanlık alanları arasında siber suçlar, tam kapsamlı kripto ve blockchain hukuku ile kripto varlık dolandırıcılığı davaları, MASAK hesap blokesi açma başvuruları, P2P alım-satım kaynaklı ceza soruşturmaları, TCK 158/1-f nitelikli dolandırıcılık, bilişim suçları ve CMK 128/A el koyma blokesi kaldırma itirazları yer almaktadır. Kripto Varlık Teknik Uzman Raporu hazırlama konusunda en ileri seviye teknik araçlar ve yetkinlikle davaları aydınlatmakta, savcı ve hâkimlerin anlayacağı bir dille çözüme kavuşturmaktadır.

Eğitim: Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi (Onur Derecesi)

Sertifikalar: UNICEF sertifikalı Blockchain eğitmeni · Decentralized Finance (DeFi) Primitives — Duke University · Artificial Intelligence and Legal Issues — Politecnico di Milano · AI & Law — Lund University

Haberler.com’da köşe yazarlığı yapmaktadır · İstanbul Barosu Bilişim Hukuku Komisyonu Üyesi · Udemy Blockchain Hukuku Eğitmeni

Kripto Para Avukatı Blockchain Avukatı MASAK Blokesi CMK 128/A P2P Ceza Savunması KVHS Uyum Danışmanlığı On-Chain Forensic

Son Güncelleme: 23.04.2026